Już od miesiąca na terenach dotkniętych powodzią trwa operacja wojskowa o kryptonimie FENIKS, mająca na celu odbudowę ze zniszczeń spowodowanych przez powódź. Oczyszczanie dróg, udrażnianie koryt rzek i zbiorników retencyjnych, oczyszczanie i osuszanie budynków mieszkalnych i budynków użyteczności publicznej, niesienie pomocy medycznej i zaopatrzeniowej powodzianom, budowa mostów i utrzymywanie tymczasowych przepraw - to główne wyzwania, przed którymi stanęli żołnierze Sił Zbrojnych RP.

23 września br. w siedzibie Ministerstwa Obrony Narodowej w Warszawie odbyła się konferencja prasowa, podczas której przedstawiono szczegóły rozpoczętej przez Siły Zbrojne RP operacji pk. FENIKS, na której czele stanął Dowódca Wojsk Obrony Terytorialnej gen. bryg. dr Krzysztof Stańczyk. Operacja ta skupia się na pięciu obszarach: bezpieczeństwo, zdrowie, mobilność, logistyka i szkolenie.

Każdego dnia w operację zaangażowanych jest ponad 5 tys. żołnierzy WP, z czego ponad 2 tys. to żołnierze Wojsk Obrony Terytorialnej. Wojskowe zgrupowania zadaniowe WOT działają na terenie Śląska i Dolnego Śląska - tam, gdzie powódź poczyniła najwięcej zniszczeń. W miejscowości Brzeg zgrupowanie zadaniowe utworzyły wojska inżynieryjne. W skład tego zgrupowania wchodzą między innymi: zespoły drogowe dedykowane do przywracania przejezdności dróg i ich odbudowy, grupy budowy mostów, zespoły pomp. Działa również Zgrupowanie Zadaniowo Logistyczne Oleśnica, które zabezpiecza wyżywienie i zakwaterowanie żołnierzy, usługi pralnicze, wymianę umundurowania. Od 10 października w Polsce przebywa 98 niemieckich żołnierzy z 4 Batalionu Inżynieryjnego na co dzień stacjonującego w Bogen, wraz z 39 jednostkami sprzętu. Niemieccy saperzy, należący do 10. Dywizji Pancernej, mają za zadanie udrożnić koryto rzeki Biała Głuchołaska i umocnić jej brzegi przy użyciu specjalistycznego, ciężkiego sprzętu inżynieryjnego. Działają głównie w okolicy Głuchołaz i Bodzanowa. Te działania wpisują się w pierwszą linię wysiłku jaką jest bezpieczeństwo. W ramach działań w tej linii Siły Zbrojne RP od początku operacji FENIKS udrożniły i oczyściły z zalegającego mułu, gruzu oraz innych śmieci popowodziowych ponad 37 km dróg. Około 25 km dróg zostało odbudowanych, co wiązało się z nawiezieniem kruszywa, utwardzeniem nawierzchni, poszerzeniem i oczyszczeniem przydrożnych rowów i przepustów. Dzięki wysiłkom żołnierzy udało się udrożnić i przywrócić naturalny bieg ponad 2 km koryt rzek. Specyfika tych prac niejednokrotnie wykluczała użycie ciężkiego sprzętu, co zmuszało żołnierzy do pracy wyłącznie przy użyciu siły własnych rąk. Z terenów dotkniętych klęską żywiołową wywieziono już ponad 50 tys. ton odpadów popowodziowych. Dostarczono do wskazanych miejsc 40 tys. ton kruszywa, które zostało użyte m.in. do: umacniania brzegów rzek, odbudowy dróg, czy tak jak w m. Bardo do podsypania wymytego spod ziemi przez falę powodziową gazociągu. Przetransportowane kruszywo posłużyło również do przygotowania placu pod budowę szkoły tymczasowej w m. Żelazno. Na specjalnie przygotowanym i utwardzonym placu stanie nowa szkoła składająca się z 54 kontenerowych modułów, co umożliwi mieszkającym tam dzieciom powrót do normalnego trybu nauki.

W ramach drugiego obszaru jakim jest zdrowie kontynuowane jest prowadzenie szczepień przez Mobilne Zespoły Szczepień wydzielone przez Wojskowe Ośrodki Medycyny Prewencyjnej. Do tej pory przeciwko zakażeniom tężcem, durem brzusznym oraz WZW A+B, zaszczepiono już ponad 2,5 tys. osób. 19 września w ramach operacji wojskowej FENIKS z inicjatywy Ministra Obrony Narodowej został uruchomiony Szpital Polowy w Nysie. Został on zorganizowany przy wsparciu 2 Wojskowego Szpitala Polowego z Wrocławia oraz 25 Brygady Kawalerii Powietrznej z Tomaszowa Mazowieckiego. Jego głównym zadaniem było uzupełnienie braków w opiece zdrowotnej po zalaniu Szpitala Powiatowego w Nysie. W Szpitalu Polowym w Nysie od początku jego działalności udzielono pomocy medycznej ponad 1000 pacjentom z powiatów nyskiego, prudnickiego i brzeskiego. Codziennie placówka przyjmowała kilkadziesiąt osób, zapewniając całodobową opiekę medyczną mieszkańcom regionu dotkniętego powodzią. Szpital Polowy oferował kompleksową pomoc internistyczno-chirurgiczną, pomoc pediatryczną oraz wsparcie w sytuacjach nagłego zagrożenia zdrowia i życia. W placówce przeprowadzano m.in.: drobne zabiegi chirurgiczne, szczepienia interwencyjne oraz ewakuacje medyczne, kiedy była taka potrzeba. Dodatkowo działa wydzielonych 10 Dezynfekcyjnych Zespołów Zadaniowych, które nadal realizują dezynfekcję obiektów publicznych, dróg, palców miejskich czy studni. Dzięki zaangażowaniu żołnierzy wojsk chemicznych od początku operacji zdezynfekowano ok. 16 225 m2 powierzchni budynków oraz ponad 10 km dróg. W ramach tej linii wysiłku jako element dbania o zdrowie fizyczne, jak i stan psychiczny dla 14 podopiecznych w wieku 4-6 lat z Przedszkola Miejskiego im. Jana Pawła II w Stroniu Śląskim i ich rodziców zorganizowano wyjazd na tzw. zieloną szkołę do Pieczysk w województwie kujawsko-pomorskim. Wyjazd jest możliwy dzięki wspólnej inicjatywie wojska oraz Urzędu Marszałkowskiego województwa kujawsko-pomorskiego. Zarówno dzieci jak ich opiekunowie na miejscu zostaną objęci opieką psychologa.

W ramach trzeciej linii wsparcia wspólnie działamy w zakresie przywrócenia mieszkańcom mobilności. Na 25 października przewidziano otwarcie mostu tymczasowego w Głuchołazach Most tymczasowy DMS-65 to solidna, wojskowa konstrukcja o długości 72 metrów, która zapewni mieszkańcom bezpieczną przeprawę, aż do momentu ukończenia budowy stałego mostu. Dodatkowo Wojska Inżynieryjne realizują prace przy budowie 8 innych tymczasowych przepraw mostowych w m.: Krapkowice-Żywocie, Krosnowice, Wawrzeńczyce, Markowice, Wilkanów, Bielice, Lądek Zdrój i Stronie Śląskie. Wciąż utrzymywane są 3 tymczasowe przeprawy mostowe w m. Głuchołazy, w m. Skorogoszcz oraz w m. Kantorowice.

W czwartym obszarze znajduje się szeroko pojęta logistyka. Żołnierze wciąż dbają o dowóz i dystrybucję wody oraz żywności dla potrzebujących mieszkańców. W tym zakresie działają 3 punkty wydawania posiłków w Stroniu Śląskim, Lądku Zdroju i Nysie. Od początku operacji FENIKS wydano ok. 72,4 tys. posiłków dla osób cywilnych oraz rozdystrybuowano prawie 7 050 000 l wody. Do tej pory żołnierze przetransportowali oraz rozstawili ponad 100 specjalistycznych kontenerów, które poszkodowanym mieszkańcom przekazała Rządowa Agencja Rezerw Strategicznych. Wśród nich znalazły się kontenery mieszkalne, sanitarne, biurowe oraz kontenery magazynowe. Dodatkowo w ramach wsparcia rozdysponowano nagrzewnice zapewniających mieszkańcom ciepło w chłodniejsze dni. W tym obszarze istotne jest także zapewnienie żywienia i zakwaterowania żołnierzom biorącym udział w operacji.

Siły Zbrojne RP działają również w zakresie ostatniej linii wysiłku jaką jest szkolenie. W jej ramach uruchomiono aplikację SI FENIKS. Aplikacja internetowa SI Feniks stworzona została do automatyzacji i usprawniania przekazywania wniosków organów administracji publicznej o użycie sił i środków Wojska Polskiego w celu złagodzenia skutków powodzi. Dodatkowo trwają przygotowania do ruszających już 4 listopada szkoleń z zarządzania kryzysowego z przedstawicielami administracji państwowej na szczeblu gminy i powiatu.

Operację Feniks zaplanowano do 31 grudnia 2024, z możliwością jej przedłużenia - jeśli będzie taka potrzeba.

Szczegółowych informacji na temat działań Wojsk Obrony Terytorialnej w rejonach objętych kryzysem udziela rzecznik prasowy WOT- ppłk Robert Pękala, tel. 727-019-075.