Miniony rok był dla żołnierzy 14. Zachodniopomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej czasem bardzo intensywnego działania. Terytorialsi wspierali administrację publiczną i społeczność Pomorza Zachodniego w walce z kryzysami. Uczestniczyli w szkoleniach krajowych oraz pierwszym, międzynarodowym ćwiczeniu z Bundeswehrą. Do tego osiągnęli sukcesy sportowe.

Działania rekrutacyjne prowadzone przez żołnierzy Brygady spowodowały, że z końcem roku, 14 Zachodniopomorska Brygada OT osiągnęła liczbę prawie 1200 żołnierzy. Okazało się, że służba w WOT cieszy się dużym zainteresowaniem również kobiet, które w strukturze 14 ZBOT stanowią ok 23%. Średnia wieku żołnierza OT to 33 lata. 14 ZBOT przeprowadziła w 2022 r. 33 ćwiczenia rotacyjne (co miesiąc żołnierz OT ma obowiązek uczestnictwa w takim weekendowym ćwiczeniu) i 12 wcieleń nowych żołnierzy (sześć podstawowych i sześć wyrównawczych).

W kryzysie

Żołnierze 14 Zachodniopomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej przez kilka tygodni lata wspierali straż pożarną, oczyszczając Odrę ze śniętych ryb w Widuchowej, okolicach Gryfina i w Szczecinie. Zostali tam skierowani na wniosek wojewody zachodniopomorskiego. Żołnierze WOT pomogli strażakom rozwinąć tzw. zaporę elastyczną na Odrze, która pozwala zbierać napływające śnięte ryby. Z łodzi, podbierakami wybierali z wody ryby, które następnie trafiały do kontenera.

Później zachodniopomorscy Terytorialsi zostali także skierowani do pracy w Szczecinie. Na Odrze zachodniej, w rejonie plaży w Dziewokliczu, na przedmieściach, patrolowali i oczyszczali rzekę. W sumie w działania przy oczyszczaniu Odry w województwie zachodniopomorskim zaangażowanych było 50 żołnierzy 14 ZBOT ze 141 Batalionu Lekkiej Piechoty w Choszcznie i 142 Batalionu Lekkiej Piechoty w Trzebiatowie, którzy zmieniali się na poszczególnych odcinkach pracy.

Tymczasem także w ubiegłym roku z dniem wejścia w życie Ustawy o obronie Ojczyzny, Wojskom Obrony Terytorialnej została powierzona niemilitarna część zadań zarządzania kryzysowego w resorcie obrony narodowej. Dowódca WOT został Szefem Centrum Zarządzania Kryzysowego MON, a poszczególni dowódcy brygad OT stali się doradcami Wojewodów w zakresie koordynacji i realizacji wsparcia z ramienia wojska. W związku z tym zachodniopomorscy terytorialsi w ramach operacji pk. „Przyjazna Energia-22” ćwiczyli zasilanie miejscowości w energię elektryczną na wypadek wystąpienia przerwy w dostawie prądu.

Na poligonie Enea Operator przy ul. Krasińskiego w Szczecinie Terytorialsi wpięli Kontenerową Elektrownię Polową do sieci niskiego napięcia, czyli takiej, jaka zasila budynki mieszkalne czy administracyjne. „Przyjazna Energia-22” było to kolejne szkolenie antykryzysowe, w którym biorą udział żołnierze 14. Zachodniopomorskiej Brygady OT. Od początku istnienia brygady już kilkakrotnie jej żołnierze ćwiczyli, wraz ze służbami odpowiedzialnymi za reagowanie w kryzysie, m.in. procedury poszukiwania zaginionych, przeciwdziałania w sytuacji zagrożenia chemicznego, ewakuacji poszkodowanych, działań na wodzie i lądzie.

Ćwiczenia

Polscy i niemieccy Terytorialsi: z 14 Zachodniopomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej i Meklemburgii Pomorza Przedniego przeprowadzili jesienią pierwsze, wspólne ćwiczenie na poligonie w Niemczech. Doszło do niego po trwającej już wiele miesięcy współpracy między 14 Zachodniopomorską Brygadą Obrony Terytorialnej i Landeskommando Mecklenburg-Vorpommern.

Odbyło się w okolicy miasteczka Torgelow. Z polskiej strony na poligonie w Niemczech stawił się pluton żołnierzy ze 142 batalionu lekkiej piechoty z Trzebiatowa, Niemcy wystawili kompanię Heimatschutz ze Schwerina. Głównym punktem szkolenia była pętla taktyczna. Polscy i niemieccy Terytorialsi pokonali kilkanaście kilometrów na terenie poligonu, wykonując wspólnie stawiane im zadania. Było to m.in. strzelanie, udzielanie pomocy poszkodowanemu, ewakuacja rannego, przeprawa przez przeszkodę wodną, tor przeszkód czy też pokonanie mostu linowego. Ćwiczenie zakończyło się wspólnym ogniskiem, nocnym bytowaniem na poligonie i pamiątkowym zdjęciem podczas uroczystego zakończenia szkolenia.

2022 r. obfitował w ćwiczenia z polskimi wojskami operacyjnymi. W ramach „Defender Europe 22” Zachodniopomorscy Terytorialsi wprowadzili jednostki 10 Brygady Kawalerii Pancernej na poligon drawski. Tzw. drogą Hannibala (zbudowana jeszcze w połowie ub. wieku droga przeznaczona dla pojazdów gąsienicowych, łącząca poligon żagański i drawsk) wjechały one na teren odpowiedzialności brygady WOT pokonując ponad 330 km. ze Świętoszowa. Droga Hannibala krzyżuje się także z drogami publicznymi, gdzie odbywa się normalny ruch pojazdów. W sprawnym przeprowadzeniu kawalerzystów przez te tereny pomogli żołnierze 141 batalionu lekkiej piechoty z Choszczna.
Drugą częścią operacji było wsparcie rozładunku i przejazdu kolejnych pojazdów 10 Brygady Kawalerii Pancernej, które na drawski poligon trafiły na kolejowych lawetach. Posterunki żołnierzy WOT zabezpieczały miejsce rozładunku sprzętu kawalerzystów, a także trasę konwoju.

W ramach ćwiczenia „Renegate Sarex” żołnierze WOT, policjanci, strażacy i wojskowe siły SAR poszukiwały śmigłowca, który rozbił się gdzieś w trudno dostępnym terenie naszego województwa. Maszynę odnaleziono, uratowano załogę i pasażerów. Podczas wrześniowych ćwiczeń 8 Flotylli Obrony Wybrzeża pk. „Wargacz” z Marynarką Wojenną szkolili się Terytorialsi ze 142 batalionu lekkiej piechoty w Trzebiatowie. Zabezpieczali obronę przeprawy w Świnoujściu i stanowisko likwidacji skażeń.

Wsparcie dla ukraińskich uchodźców

Żołnierze 14. Zachodniopomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej już w pierwszych dniach wojny mocno zaangażowali się w pomoc dla uchodźców z zaatakowanej przez Rosję Ukrainy. Jednostka na wniosek wojewody zachodniopomorskiego utworzyła Grupę Wsparcia Relokacji Uchodźców (GWRU). Część GWRU codziennie była obecna na lotnisku w Goleniowie. Żołnierze kierowali ruchem wysiadających z pokładów samolotów, na lotnisku dbali o bagaże podróżnych, nadzorowali, aby każdy z pasażerów wsiadł do podstawianych autobusów lub pociągów. Żołnierze 14. ZBOT wraz z wolontariuszami pomagali także uchodźcom w Szczecinie na dworcu PKP. W punkcie informacyjnym, szczególnie w godzinach nocnych, informowali ich o sytuacji i kierowali do dalszych ośrodków. Wojskowi ratownicy medyczni dbali o przybywających podróżnych, którzy nierzadko wycieńczeni wielodniową podróżą potrzebują szybkiej interwencji medycznej.

W punktach recepcyjnych w Szczecinie żołnierze 14 ZBOT pomagali w sposób szczególny matkom z dziećmi, dostarczali im informacje, pomagali wypełniać dokumenty. Aby zapewnić uchodźcom miejsca w punkcie recepcyjnym, żołnierze 14 ZBOT na hali sportowej przygotowali miejsca do spania. Do ośrodków dla uchodźców położonych na terenie naszego województwa żołnierze przetransportowali ok. kilkadziesiąt ton zaopatrzenia z zarządzanych przez wojewodę zachodniopomorskiego magazynów obrony cywilnej.

Mistrzowie WOT!

Zwycięstwo w klasyfikacji generalnej drużyn Wojsk Obrony Terytorialnej i dwoje sportowców na drugim i trzecim miejscu w najlepszej dziesiątce zawodników WOT to tegoroczny, sportowy bilans zachodniopomorskich Terytorialsów. Klasyfikacja generalna powstała na podstawie wyników drużyn z poszczególnych 16 Brygad w tegorocznych mistrzowskich turniejach sportowych WOT. Po przeliczeniu tych wyników na punkty, 14 ZBOT pokonała pozostałe Brygady WOT. Wśród dziesięciu najlepszych sportowców w Wojskach Obrony Terytorialnej aż dwoje byli to żołnierze 14 ZBOT: na drugim i trzecim miejscu.

Tradycje

Żołnierze Wojsk Obrony Terytorialnej nie zapomnieli o podjętym zobowiązaniu w stosunku do naszych bohaterów i poprzedników - żołnierzy Armii Krajowej. Od początku istnienia Brygady, swoim zaangażowaniem, codzienną służbą i poświęceniem zapewniają naszych kombatantów o tym, że ich marzenia i dążenia do wolnej, niepodległej i zjednoczonej Polski nie były mrzonkami. Trud służby Ojczyźnie, w oparciu o wartości i ideały, które przyświecały żołnierzom AK - niezłomnym wojownikom walki o wolność i niepodległość pozwala Nam z dumą patrzeć w przyszłość. Niestety, w grudniu pożegnali ś.p. podpułkownik Danutę Szyksznian-Ossowską, patronkę kobiet - terytorialsów 14 ZBOT. Była dla nich inspiracją, jej patriotyzm napędzał ich do działania i motywował, jednak - jak mówią żołnierze - jest i będzie w ich sercach i z jej bohaterskiej, oddanej Ojczyźnie postawy oraz nie znikającego z twarzy uśmiechu będą czerpali siłę do działania.

Tekst: Marcin Górka/ rzecznik prasowy 14 ZBOT