moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Pochówek ostatniego z żołnierzy niezłomnych

Sierżant Józef Franczak „Lalek” był ostatnim żołnierzem walczącym z władzą komunistyczną. Służbie Bezpieczeństwa wymykał się aż do jesieni 1963 roku. Po latach poszukiwań IPN odnalazł jego szczątki. Dziś złożono je w rodzinnym grobie sierżanta.

Sierż. Józef Franczak „Lalek" - na zdjęciu w środku.

– Oddajemy hołd bohaterowi, człowiekowi niezłomnej wiary w to, że Polska będzie niepodległa, on w tym wytrwał i zwyciężył – mówił Jan Stanisław Ciechanowski, szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na cmentarzu parafialnym w podlubelskich Piaskach podczas uroczystości pochówku szczątków sierż. Józefa Franczaka „Lalka”. Dziś do rodzinnego grobowca złożono odnalezioną przez śledczych IPN czaszkę zabitego przez komunistów partyzanta.

Podoficer był ostatnim żołnierzem niepodległościowego podziemia prowadzącym zbrojny opór przeciw komunistom. Jan Stanisław Ciechanowski podkreślał, że sierżant był wielkim Polakiem, który dla ojczyzny poświęcił wszystko. – Niech pamięć o tym bohaterze i innych żołnierzach niezłomnych nie zaginie – zakończył szef Urzędu.

Ostatni partyzant

Józef Franczak urodził się 17 marca 1918 roku na Lubelszczyźnie. Podczas kampanii wrześniowej walczył na Kresach Wschodnich, potem był żołnierzem Armii Krajowej. Po zajęciu Lubelszczyzny przez Sowietów w 1944 roku sierż. Franczak został wcielony do 2 Armii Wojska Polskiego. Był tam świadkiem skazywania na śmierć żołnierzy AK i bojąc się podobnego losu, zdezerterował. Wrócił w rodzinne strony i dołączył do oddziału Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość kpt. Zdzisława Brońskiego „Uskoka”. Dowodzony przez Franczaka patrol zbierał informacje o operacjach prowadzonych przez Urząd Bezpieczeństwa i organizował zasadzki na funkcjonariuszy milicji.

Na początku 1947 roku władze ogłosiły amnestię, w której ujawniło się ponad 50 tys. żołnierzy. „Lalek” jednak nie ufał komunistom i pozostał w konspiracji. Stał się szybko jedną z najbardziej poszukiwanych osób w PRL-u. Mimo to sierż. Franczak pozostał nieuchwytny aż do 21 października 1963 roku. Wtedy dzięki informacjom Stanisława Mazura, stryjecznego brata narzeczonej „Lalka”, SB odnalazło kryjówkę partyzanta. W miejscowości Majdan Kozic Górnych „Lalek” został śmiertelnie ranny podczas obławy.

Ostatniego poległego w boju polskiego partyzanta pochowano w anonimowym grobie na lubelskim cmentarzu komunalnym. Dopiero po 20 latach rodzina dostała zgodę na przeniesienie ciała do rodzinnego grobowca w Piaskach. Okazało się wtedy, że zwłoki zostały pozbawione głowy. Podczas śledztwa lubelski oddział Instytutu Pamięci Narodowej ustalił, że odcięta głowa miała posłużyć prokuraturze do zbadania, który z dentystów leczył ukrywającego się Franczaka. Potem czaszkę przekazano uczelni medycznej do celów naukowych. IPN odnalazł ją pod koniec 2014 roku w zbiorach Uniwersytetu Medycznego w Lublinie. – Wreszcie mój ojciec będzie mógł odpocząć po śmierci – mówił wówczas Marek Franczak, syn „Lalka”.

Wojskowy pochówek

Dziś po mszy w archikatedrze lubelskiej w intencji Józefa Franczaka jego szczątki złożono w rodzinnym grobowcu w Piaskach. Uroczystość uświetniła asysta honorowa Kompanii Reprezentacyjnej WP oraz kilkadziesiąt pocztów sztandarowych, m.in. organizacji kombatanckich i szkół kultywujących tradycje AK.

– Dziękuję Urzędowi ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych za zorganizowanie pochówku, Instytutowi Pamięci Narodowej za odnalezienie ostatnich szczątków mojego ojca, a kombatantom, że mnie wspierali i tak licznie tu przybyli – podkreślał na cmentarzu syn „Lalka”.

Po uroczystości Jan Stanisław Ciechanowski, szef Urzędu, Marek Franczak, przedstawiciele MON, lokalnych władz i kombatanci złożyli kwiaty przy pomniku sierż. Franczaka.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: IPN

dodaj komentarz

komentarze


Obrona kraju to obrona naszych bliskich i naszej wolności
Gorący lipiec PKW Łotwa
Listopad z „Huraganem”
Co z wysługą po powrocie do wojska?
Manewry w Nowej Dębie i ochrona Jasionki
Modelowy test na poligonie
Cyberspecjaliści na poligonie
Abordaż z polskim wsparciem
Stała obecność sił USA coraz bliżej
Nowe-stare wcielenie „Błyskawicy"
Złoto i brąz w sportach walki
Wspólne przeżycia łączą, czyli weterani na warsztatach
Ratunek pod ogniem
Pancerny atak z wody
Wicepremier i szef SG apelują o pomoc dla bohaterskich policjantów
Tomahawki dla Polski? Jaką siłę zyska wojsko
Stałe miejsce Polski w ETAP
Wiceszef MON-u w Kijowie
Srebro światowego czempionatu dla polskiej zapaśniczki
Sejm poparł Kartę Rodziny Mundurowej
Roboty zamiast saperów
Nowi generałowie w Wojsku Polskim
Sprawdzian bielskich desantowców
Promień nie do zniesienia
Pociski Patriot: nie tylko serwis w Polsce, lecz także koprodukcja?
Prawie 200 mld zł na zbrojenia w projekcie budżetu
Gladius, czyli polski miecz
Nowa szkoła latania
Logistyczny kręgosłup „Koalicja 26.2”
Bombowiec na dnie Bałtyku
Z wojska do biznesu
Szlify na moście
Współpraca przemysłowa z USA: usuwać bariery, razem produkować
Polska technologia za Odrą
Medalowy finisz strzelców
Ojcowie polskiej niepodległości
Sprawdzone przez żołnierzy
Ratunek dla rannego nadleciał z powietrza
„Kurs generalski” dla podoficerów
Generał Kukuła pozostaje na czele Sztabu Generalnego
„Horyzont” przedłużony
AI za sterami Gripena
Czarne Pantery i K9 w Bursztynowej Dywizji
Leopardy atakują z zarośli
Tak rodzą się piloci myśliwców
Flanka pod strażą
Carl-Gustaf przemówił ogniem
MPS-y w rękach żołnierzy
K03 Ryś inspirowany lasem iglastym
Nominacje generalskie wręczone
MON zmienia system gotowości obronnej
Generał z cienia
Nowe ubrania i obuwie dla żołnierzy
Bursztynowa Dywizja obroniła prymat w boksie
„Agat. Siła i ogień”. Album już w sprzedaży
Niepodległość to wysiłek narodu
Prezydent: Polski w sprawie bezpieczeństwa nie da się podzielić
Nigdy nie zostawiamy swoich
Lepszy GPS do czołgów i Rosomaków pilnie potrzebny
Szkoły zasilają armię
MON proponuje zmiany przepisów ubiorczych
Artyleria wsparta bezzałogowcami
Nowe karetki dla wojska
Koszykarze Czarnej Dywizji najlepsi w Wojsku Polskim
Kolejne sukcesy „armii mistrzów”
Wojna, której nie widać
Samotna placówka
Najpopularniejszy z „armii mistrzów”
DiBaX ‘26 – eksperymenty dla rozwoju NATO
Kolejne MiG-i-29 polecą do Ukrainy
Constans historii

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO