moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

IPN zidentyfikował ofiary UPA

Po raz pierwszy udało się nie tylko odnaleźć, ale też zidentyfikować ofiary Ukraińskiej Powstańczej Armii – podaje pion śledczy Instytutu Pamięci Narodowej. Chodzi o zbrodnię popełnioną 26 lipca 1946 roku na 14 żołnierzach 28 Pułku Piechoty w okolicach Jawornika Ruskiego na Podkarpaciu. Śledczy IPN zakwalifikowali tę zbrodnię jako ludobójstwo.

Podkarpacie pod koniec II wojny światowej i zaraz po niej było terenem działania ukraińskich nacjonalistów, którzy chcieli na tym obszarze utworzyć własne państwo. Aby zastraszyć i zmusić Polaków do opuszczenia tych terenów, nacjonaliści z Ukraińskiej Powstańczej Armii podpalali polskie gospodarstwa, porywali i mordowali mieszkańców. W latach 1945–1946 bandyci z UPA terroryzowali Polaków z okolic Jawornika Ruskiego (gmina Bircza), leżącego około 50 km od Przemyśla. Stacjonowały tam trzy sotnie UPA, liczące w sumie kilkadziesiąt osób.

Żołnierski guzik

Dziś potomkowie pomordowanych oraz miłośnicy historii z tych terenów poszukują śladów tamtych walk oraz zapomnianych mogił Polaków. W taki sposób natrafiono pod Jawornikiem Ruskim na ukrytą w lesie jamę, w której znajdowały się ludzkie kości? – W lipcu 2016 roku przeprowadzono ekshumację szczątków. W pracach wzięli udział archeologowie, antropolodzy i genetycy – mówi prowadząca postępowanie w tej sprawie prokurator Beata Śmiechowska, naczelnik Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Rzeszowie. Z jamy wydobyto 14 ludzkich szkieletów. W pobliżu odnaleziono liczne łuski po nabojach. – Może to wskazywać na to, że w tym miejscu doszło do egzekucji – dodaje prokurator.

W mogile odnaleziono też dwa medaliki z wizerunkami Matki Boskiej i sygnet z inicjałami HK. Dewocjonalia pozwalają przypuszczać, że spoczywający tam ludzie, najprawdopodobniej byli Polakami. Natomiast odkryty w jamie guzik z orłem bez korony wskazywał na polskich żołnierzy, którzy po wojnie na tych terenach zwalczali ukraińskie zbrojne podziemie.

W ustaleniu tożsamości ofiar pomogły badania archiwalne. Pracownicy IPN-u znaleźli w Archiwum Akt Nowych w Warszawie rozkaz dowódcy 28 Pułku Piechoty z Przemyśla z 30 lipca 1946 roku, w którym podano nazwiska 14 żołnierzy uznanych za zaginionych w walkach z bandami UPA w Jaworniku Ruskim. Oddział stoczył tam 24 lipca 1946 roku potyczkę z partyzantami, na miejscu zginęło 18 żołnierzy, a 14 zaginęło.

Sprawcy poszukiwani

Dzięki tym ustaleniom pracownicy IPN-u dotarli do krewnych 13 z 14 zamordowanych żołnierzy i pobrali od nich materiał porównawczy do badań genetycznych. O pomoc poproszono specjalistów z Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie. Do tej pory udało im się zidentyfikować czterech z zabitych żołnierzy. – Niestety szczątki po 70 latach leżenia w ziemi są w złym stanie, przez co badania genetyczne są utrudnione – mówi prokurator Beata Śmiechowska. Podkreśla, że po raz pierwszy w trakcie śledztwa IPN-u dotyczącego zbrodni popełnionych przez UPA udało się ustalić nie tylko miejsce pochowania ofiar, ale również zidentyfikować szczątki części z nich. – Na razie nie podajemy jednak ich danych, zrobimy to tylko w sytuacji, kiedy rodziny ofiar wyrażą na to zgodę, one też zdecydują o miejscu pochówku – dodaje prokurator Śmiechowska.

Śledztwo prowadzone przez IPN ma też ustalić sprawców mordu na Polakach. Mogą w tym pomóc odnalezione przez pracowników IPN-u w AAN akta UPA Okręgu VI. Wśród nich znalazły się zapisy postępowania karnego prowadzonego po wojnie przeciwko niektórym członkom trzech sotni z tego terenu. W trakcie przesłuchania dowódca jednej z nich Włodzimierz Szczygielski „Burłaka” mówił o potyczce w Jaworniku i wzięciu do niewoli 14 żołnierzy. Odpowiedzialnością za ich zamordowanie obciążył przywódcę innej sotni – Michała Dudę „Hromenkę”.

– Na razie nie udało się nam ustalić kto personalnie dokonał mordu na polskich żołnierzach, ale ponieważ prokuratura IPN zakwalifikowała zbrodnię jako ludobójstwo, które nie ulega przedawnieniu, śledztwo będzie prowadzone dalej. Istnieje więc szansa, że pojawią się nowe dowody w tej sprawie – podsumowuje prokurator.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN

dodaj komentarz

komentarze


Pancerny atak z wody
Flanka pod strażą
Constans historii
Modelowy test na poligonie
Roboty zamiast saperów
Gorący lipiec PKW Łotwa
Złoto i brąz w sportach walki
Szlify na moście
Jak prowadzić Leoparda?
Budowa siedziby wojskowych medyków zakończy się wcześniej
AI za sterami Gripena
Wspólne przeżycia łączą, czyli weterani na warsztatach
Pokład okrętu… pod dachem
Nowe-stare wcielenie „Błyskawicy"
Pociski Patriot: nie tylko serwis w Polsce, lecz także koprodukcja?
Stała obecność sił USA coraz bliżej
Stałe miejsce Polski w ETAP
Zatrzymać masywny krwotok
Vipery wracają do Czech
Gladius, czyli polski miecz
Srebro światowego czempionatu dla polskiej zapaśniczki
Nowe ubrania i obuwie dla żołnierzy
Bombowiec na dnie Bałtyku
Co z wysługą po powrocie do wojska?
Samotna placówka
„Ślązak” czeka na modernizację
Na unijnym szczeblu o współpracy z USA na rzecz bezpieczeństwa
Wicepremier i szef SG apelują o pomoc dla bohaterskich policjantów
ORP „Albatros” w akcji
Jakie zmiany w ustawie o obronie?
DiBaX ‘26 – eksperymenty dla rozwoju NATO
Sejm poparł Kartę Rodziny Mundurowej
Promień nie do zniesienia
Medalowy finisz strzelców
Kolejne sukcesy „armii mistrzów”
Medycy bojowi na poligonie
Ojcowie polskiej niepodległości
Wojna, której nie widać
Manewry w Nowej Dębie i ochrona Jasionki
MON proponuje zmiany przepisów ubiorczych
Sulechów z brygadą artylerii
Koszykarze Czarnej Dywizji najlepsi w Wojsku Polskim
Sprawdzian bielskich desantowców
Nigdy nie zostawiamy swoich
Kolejne MiG-i-29 polecą do Ukrainy
„Agat. Siła i ogień”. Album już w sprzedaży
Prawie 200 mld zł na zbrojenia w projekcie budżetu
Cyberspecjaliści na poligonie
Tak rodzą się piloci myśliwców
„Kurs generalski” dla podoficerów
„Horyzont” przedłużony
Ratunek pod ogniem
Okno dla gigantów
Więcej Piorunów i Jelczy
Wiceszef MON-u w Kijowie
„Koalicja 26.2”, czyli chętni i wiarygodni
MON zmienia system gotowości obronnej
Abordaż z polskim wsparciem
Obrona kraju to obrona naszych bliskich i naszej wolności
Pancerny poligon
Generał z cienia
Flight into the Future
Współpraca przemysłowa z USA: usuwać bariery, razem produkować
Listopad z „Huraganem”

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO