W projekcie „Misja zdrowie” organizowanym przez Wojskowy Instytut Medyczny i Centrum Weterana weźmie w tym roku udział około 400 osób – weteranów, weteranek i rodzin poległych żołnierzy. Uczestniczą oni w organizowanych co miesiąc badaniach profilaktycznych z różnych dziedzin medycyny. Co dziesiąty pacjent wymaga dalszej diagnostyki.

– 17 kwietnia odbyły się badania w ramach projektu „Misja zdrowie” poświęcone pulmonologii. Z kolei na 20 maja zaplanowaliśmy badania słuchu. Zgłasza się więcej osób, aniżeli mamy miejsc – mówi płk dr n. med. Jarosław Świstak, kierownik Centrum Leczenia Weterana WIM. Jak opowiada, początki kampanii profilaktycznej dla byłych uczestników misji były skromne.

Gdy w WIM-ie powstała poradnia chorób piersi, Centrum Weterana Działań poza Granicami Państwa wspólnie z Centrum Leczenia Weterana Wojskowego Instytutu Medycznego – Państwowego Instytutu Badawczego postanowiły zorganizować profilaktyczne badania ginekologiczne dla weteranek. Pacjentki, które się zgłosiły, mogły przejść USG piersi, mammografię oraz badania ginekologiczne i cytologię. Pierwsza edycja takiej akcji odbyła się w czerwcu ubiegłego roku. – Wówczas odezwali się weterani z pytaniem, kiedy będą badania profilaktyczne dla nich – wspomina Marta Mnitowska z Centrum Leczenia Weterana WIM-PIB.

Pierwsza edycja badań urologicznych dla weteranów odbyła się pół roku później, na jesieni. Od tego czasu co miesiąc organizowane są badania z różnych dziedzin medycyny, podczas których specjaliści z WIM-u przyjmują średnio 40 pacjentów. Uczestnicy projektu korzystają nie tylko z diagnostyki, lecz także z indywidualnych konsultacji, uczestniczą też w wykładach edukacyjnych poświęconych profilaktyce.

W planach są kolejne konsultacje specjalistyczne, m.in. z kardiologii, reumatologii, okulistyki, a także urologii połączonej z endokrynologią oraz z zakresu audiologii (badań słuchu).

Urologia na czele

Badaniami słuchu zainteresowany jest m.in. kpt. Witold Kortyka. Oficer ucierpiał na misji w Iraku, gdy podczas jednej z akcji doszło do wybuchu. W jednym uchu ma stwierdzony ubytek słuchu rzędu 20 decybeli (nie słyszy dźwięku poniżej tego poziomu), w drugim – 36. – Tego się nie naprawi, ale dzięki aparatowi słuchowemu można poprawić jakość słuchu oraz komfort życia – mówi weteran. Takich jak on jest wielu, bo ogłuszające wybuchy często zdarzały się podczas misji.

Dr Jarosław Świstak chwali współpracę z Centrum Weterana, które przygotowuje listy chętnych pacjentów. W wyznaczonym dniu zgłaszają się oni na badania do WIM-u. Dotychczas największym zainteresowaniem cieszą się badania urologiczne w ramach programu „Zbroja kiedyś – dziś profilaktyka”. Od jesieni 2025 roku odbyło się już dziewięć cyklów takich badań i planowane są kolejne.

Weterani, którzy poddali się badaniom urologicznym, zachęcają kolegów, aby poszli ich śladem, bo trzeba przełamać tabu związane z chorobami męskiego układu moczowo-płciowego. Przekonują, że nie ma się czego wstydzić, a profilaktyka może uratować życie. – Nowotwór wcześnie wykryty jest całkowicie wyleczalny, a rak prostaty to najczęstszy nowotwór u mężczyzn – podkreśla ppłk dr Agnieszka Grabińska, urolog z Wojskowego Instytutu Medycznego.

W podziękowaniu za służbę

17 kwietnia do WIM-u zgłosili się weterani i weteranki, którzy wzięli udział w kolejnej edycji projektu „Misja zdrowie”. Tym razem chodzi o „Zdrowe płuca”. Zainteresowanych badaniami układu oddechowego było znacznie więcej aniżeli miejsc. Dr Świstak zapowiada, że na jesieni odbędą się kolejne edycje poświęcone pulmonologii. – Cieszy nas tak duże zainteresowanie projektem „Misja zdrowie” i zaangażowanie jego uczestników. Chcemy zapewnić weteranom prostą i szybką możliwość wykonania badań i zadbania o zdrowie. W ten sposób dziękujemy za ich służbę poza granicami kraju. To prosty gest troski, a może mieć realny wpływ na ich życie – mówi ppłk dr Katarzyna Rzadkowska, dyrektor Centrum Weterana.

Podobnego zdania jest dr Jarosław Świstak. – Weterani to szczególna grupa. Służyli ojczyźnie i dbali o jej bezpieczeństwo poza granicami kraju. Zasługują, aby teraz wyjątkowo o nich zadbać – twierdzi lekarz.

Jak się zgłosić po pomoc

Centrum Leczenia Weterana WIM – PIB powstało w 2021 roku, aby ułatwić leczenie żołnierzom rannym na misjach. To miejsce stworzone z myślą o weteranach i dla weteranów. – Naszym zadaniem jest koordynacja procesu leczenia weterana, który się zgłasza się do centrum – opowiadają Marta Mnitowska oraz Karolina Wyczółkowska. To one odbierają telefony od „misjonarzy”, którzy dzwonią z problemem zdrowotnym. Najczęściej szukają pomocy psychologicznej, ortopedycznej czy chirurgicznej, a także neurologicznej i gastrologicznej. Z roku na rok wzrasta liczba świadczeń, w jakich uzyskaniu Centrum Leczenia Weterana pomaga byłym uczestnikom misji. Pięć lat temu (w pierwszym roku działalności) było to 90 porad ambulatoryjnych oraz 17 hospitalizacji. W 2025 roku odbyło się 489 wizyt w przychodniach oraz 51 hospitalizacji weteranów na różnych oddziałach WIM-u.

Projekt „Misja zdrowie” wciąż się rozwija – informacje o kolejnych badaniach będą publikowane na stronie Centrum Weterana oraz w mediach społecznościowych. Osoby zainteresowani udziałem w kolejnych edycjach badań powinny przesłać zgłoszenia do Sylwii Uran, która ze strony Centrum Weterana jest koordynatorem projektu „Misja zdrowie” oraz „Zbroja kiedyś – dziś profilaktyka”. Adres mailowy: s.uran@ron.mil.pl (tel. 261-842-040).