Posłowie przyjęli poprawki Senatu i uchwalili ustawę wdrażającą program SAFE. Opowiedzieli się m.in. za tym, by pożyczka z UE nie była spłacana z części budżetu państwa przeznaczonej na obronę, a wydatkowanie środków ma być nadzorowane przez służby. Z pieniędzy z unijnego programu ma szansę skorzystać prawie 12 tys. polskich firm. Ustawa czeka teraz na podpis prezydenta.
Sejm uchwalił ustawę dotyczącą programu SAFE, umożliwiającą Polsce skorzystanie z niskooprocentowanej pożyczki na obronność z Unii Europejskiej. Posłowie przyjęli cztery poprawki zgłoszone przez Senat. Prace nad nowymi regulacjami trwały w sumie kilka tygodni. Marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty zapowiedział, że jeszcze dziś podpisze ustawę i prześle ją do prezydenta. Karol Nawrocki, który dotychczas zgłaszał wątpliwości wobec programu, będzie miał 21 dni na podjęcie decyzji.
Spłata pożyczki poza budżetem MON-u
Najważniejsze z przyjętych poprawek dotyczą finansowania spłaty pożyczki zaciąganej w ramach SAFE. Senat zaproponował doprecyzowanie przepisów tak, aby środki na jej obsługę nie pochodziły z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej. Zostanie na ten cel ustanowiona specjalna rezerwa budżetowa.
Oprócz tej kluczowej zmiany, nowa ustawa wprowadza także obowiązki dla Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Służby Kontrwywiadu Wojskowego oraz Centralnego Biura Antykorupcyjnego. Służby te mają być odpowiedzialne za ścisły nadzór antykorupcyjny i kontrwywiadowczy nad korzystaniem z SAFE, co ma zwiększyć przejrzystość wydatkowania środków. Inna poprawka nakłada zaś na MON obowiązek corocznego raportowania przed parlamentarnymi komisjami wykonania planu.
Skorzystają tysiące polskich firm
Unijny program SAFE (Security Action For Europe) został stworzony po to, aby wzmocnić potencjał obronny państw członkowskich. Polska ma być jego największym beneficjentem i z puli 150 mld euro otrzymać 43,7 mld (czyli niemal 200 mld zł) w formie niskooprocentowanych pożyczek na inwestycje obronne. Chodzi m.in. o zakup dronów, systemów obrony powietrznej, amunicję czy nowe technologie. Środki mają być wydatkowane do 2030 roku, a pożyczka może być spłacana do 45 lat od daty wypłaty każdej transzy. Rząd zgłosił Komisji Europejskiej 139 projektów na dofinansowanie m.in. zestawów przeciwlotniczych Piorun, bojowych wozów piechoty Borsuki i armatohaubic Krab, a także zakup tankowców Airbusa. Część zadań ma być realizowana z partnerami europejskimi i Ukrainą.
Rząd deklaruje, że około 90% środków trafi do polskich firm, co ma wesprzeć rodzimą zbrojeniówkę. Jak podkreślał niedawno premier Donald Tusk, do samej Huty Stalowa Wola ma trafić 20 mld złotych. A dziś poinformował, że w sumie dzięki SAFE skorzysta prawie 12 tys. polskich firm współpracujących z krajowym przemysłem zbrojeniowym.
autor zdjęć: 12 DZ
komentarze