Czy grozi nam pełnowymiarowy konflikt na terenie Polski? Wszystko zależy od wysiłków, które teraz włożymy we wsparcie Ukraińców – mówi gen. broni Tomasz Piotrowski. Dowódca operacyjny przyznaje, że jeśli Rosja będzie nadal dążyć do odbudowy dawnej strefy wpływów, to czekają nas lata destabilizacji sytuacji bezpieczeństwa.

Podczas ostatniej naszej rozmowy, w grudniu 2021 roku, mówił Pan o zaangażowaniu wojska w ochronę polsko-białoruskiej granicy. Czy dziś kryzys migracyjny jest nadal odczuwalny?

Od wielu miesięcy obserwujemy to, jak reżim białoruski, wykorzystując nieszczęście ludzi, używa migrantów jako broni przeciwko Polsce i państwom Europy Zachodniej. W porównaniu z sytuacją z jesieni ubiegłego roku liczba nielegalnych migrantów drastycznie zmalała i od stycznia utrzymuje się na niezmiennym poziomie. Z naszych analiz wynika, że Białorusini zgromadzili kilkaset osób, które wchodząc w konflikt z prawem, próbują nielegalnie, często także siłowo, sforsować granicę. Zdarza się, że do Polski kilkukrotnie usiłują się przedostać ci sami ludzie. Najczęściej są to mężczyźni, ale w grupach nielegalnych migrantów pojawiają się także kobiety z dziećmi.

Niedawno, gdy Białorusini zamknęli dla migrantów centrum logistyczne w Bruzgach, wzrosła liczba prób nielegalnego przekroczenia granicy.

We wspomnianym centrum byli przetrzymywani migranci, zwłaszcza kobiety z dziećmi. To celowe działanie służb białoruskich, bo teraz ci ludzie będą wykorzystywani jako narzędzie siania niepokoju i obniżania poczucia bezpieczeństwa w rejonie przygranicznym. Takie zabiegi mają też wywierać presję na polskie służby i zmuszać do stałego zaangażowania znacznych sił Straży Granicznej i Wojska Polskiego. Ruchowi migrantów towarzyszy negatywna kampania, którą białoruskie służby prowadzą przeciwko Polsce. Mamy też dowody na to, że białoruscy mundurowi atakują polskich pograniczników i żołnierzy kamieniami, niszczą infrastrukturę i pojazdy.

Ilu żołnierzy jest obecnie skierowanych na polsko-białoruską granicę?

Ciągle utrzymujemy zaangażowanie na poziomie kilkunastu tysięcy osób. Ze względu jednak na szkolenie wojska, ćwiczenia sojusznicze i zobowiązania koalicyjne prowadzimy częstą rotację pododdziałów. Cały czas służbę w rejonie przygranicznym pełni 16 Dywizja Zmechanizowana wzmacniana przez żołnierzy z 11 i 12 Dywizji. Zadania w tym zakresie wykonuje również 18 DZ, którą wspierają żołnierze wojsk obrony terytorialnej, tak się stało np. na kierunku nadbużańskim. Taka relokacja sił jest potrzebna, bo wojsko musi się szkolić i być gotowe do nowych wyzwań.

Jakie wyzwania ma Pan na myśli?

Chodzi mi o zabezpieczenie procesu przekazywania wsparcia militarnego dla ukraińskiej armii. Nie jest tajemnicą, że na terenie Polski mamy potężny hub logistyczny, który odgrywa istotną rolę dla działań obronnych armii ukraińskiej. Takie miejsce musi być odpowiednio zabezpieczone w każdej z możliwych sfer: lądowej, powietrznej, w zakresie rozpoznania czy przeciwdziałania dywersji.

Spotkanie prezydenta Andrzeja Dudy z premierem i ministrami ws. sytuacji bezpieczeństwa na granicy z Białorusią. W spotkaniu uczestniczyli też m.in. dowódca operacyjny rodzajów sił zbrojnych gen. broni Tomasz Piotrowski oraz komendant główny Straży Granicznej gen. dyw. Tomasz Praga. Fot. BBN

Czy Pana zdaniem możemy łączyć wykreowany kryzys migracyjny z wojną na Ukrainie? Czy miało to odwrócić uwagę Europy od tego, co szykował Putin?

Zdecydowanie tak. Dziś wiemy, że kryzys migracyjny i wojna na Ukrainie są ze sobą ściśle związane. Działania na granicy polsko-białoruskiej były początkową fazą konfliktu na wschodzie, a stał za nimi nie tyle Łukaszenka, ile władze Rosji.

Czy oznacza to, że ruch migrantów będzie przybierał na sile, gdy tylko Rosja będzie chciała odwrócić od czegoś naszą uwagę?

Tak, trzeba się z tym liczyć, choć wydaje mi się mało prawdopodobne, by Białorusinom udało się w jednym miejscu i czasie zgromadzić tak dużą liczbę migrantów z Bliskiego Wschodu jak w listopadzie ubiegłego roku. Proszę pamiętać, że większość migrantów padła ofiarą oszustwa. Mówiono im, że przez Białoruś w łatwy sposób dostaną się do Niemiec. Przez kilka miesięcy prowadziliśmy działania informacyjne na Bliskim Wschodzie. Podkreślaliśmy, że Białoruś nie graniczy z Niemcami, że pomiędzy tymi państwami jest Polska, która skutecznie strzeże swoich granic.

Jak w kontekście kryzysu migracyjnego i wojny na Ukrainie kształtuje się bezpieczeństwo Polski?

Nie chodzi mi o wzmacnianie fałszywego poczucia bezpieczeństwa czy, z drugiej strony – podsycania strachu, ale nie będę ukrywał, że sytuacja bezpieczeństwa raczej się nie poprawi w najbliższych miesiącach. Oczywiście dziś trudno jest o wiarygodną prognozę, bo zmiennych jest bardzo dużo: począwszy od kryzysu migracyjnego, przez brutalną wojnę u naszego sąsiada, po sankcje gospodarcze nałożone na Rosję. Z pewnością jesteśmy i będziemy celem ataków. Putinowi zależy na destabilizacji wewnętrznej naszego kraju. Czy grozi nam pełnowymiarowy konflikt na terenie Polski? Odpowiem tak: wszystko zależy od wysiłków, jakie włożymy we wsparcie Ukraińców.

Im bardziej będziemy wspierać Ukrainę, tym dalej od naszych granic będzie wojna?

Taka jest prawda. Musimy pomóc Ukrainie wygrać wojnę z Rosją. Kilka dni temu gen. Hodges słusznie powiedział, że to nie tylko wojna pomiędzy Ukrainą a Rosją. To wojna pomiędzy wolną Europą a Rosją. I trzeba sobie uświadomić, że jesteśmy już w ten proces wciągnięci. Im bardziej będziemy zdeterminowani, by przeciwdziałać rosyjskiej agresji, im bardziej będziemy pomagać broniącej się Ukrainie, tym lepiej dla nas.

W ostatnim czasie kilkukrotnie wybrzmiały zapewnienia prezydenta USA o tym, że Stany Zjednoczone będą bronić każdego centymetra terytorium NATO. Możemy więc mieć pewność, że stoi za nami NATO.

Atakując Ukrainę, Putin doprowadził do konsolidacji państw europejskich i wzmocnienia Sojuszu Północnoatlantyckiego. My jesteśmy przecież członkiem NATO, co znacząco wpływa na nasze bezpieczeństwo. W Polsce stacjonują żołnierze brytyjscy, kanadyjscy, estońscy i amerykańscy. W kwietniu gościliśmy prezydenta USA Joe Bidena, wiceprezydent USA Kamalę Harris, przedstawicieli amerykańskiej dyplomacji, a ostatnio nasz kraj odwiedziło dwóch dowódców amerykańskich korpusów. Doskonałym przykładem tego, jak Sojusz dba o wschodnią flankę NATO, jest też J-Town.

J-Town?

Tak Amerykanie mówią na bazę wojskową w Rzeszowie-Jasionce. Ponieważ nazwa miejscowości była zbyt trudna, zaczęli używać skrótu J-Town. Muszę przyznać, że każdy, kto był w Afganistanie, ma wrażenie, że Jasionka przypomina teraz Bagram. Stacjonuje tam kilka tysięcy wojskowych.

Jakiego rodzaju pomoc wysyłamy na Ukrainę?

Są to różnego rodzaju środki bojowe i uzbrojenie, ale nie mogę mówić o szczegółach. Zapewniam jednak, że robimy wszystko, by sprostać oczekiwaniom ukraińskim. Wiemy, że pomoc Ukrainie ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa Polski.

Kiedy może zakończyć się wojna na Ukrainie?

Wydaje mi się prawdopodobne, że Putin będzie chciał ogłosić zdobycie Donbasu 9 maja, ale sądzę też, że jego ambicje są dużo większe niż tylko zajęcie republik donieckiej i ługańskiej. Jeżeli Rosja będzie dążyła do odbudowy dawnej strefy wpływów, to czekają nas lata pełzającego konfliktu i destabilizacji.