22 laureatów, a wśród nich osoby prywatne, firmy, instytucje i organizacje, które w ostatnim roku promowały wiedzę o historii Polski oraz postawy współczesnego patriotyzmu, zostało wczoraj wieczorem wyróżnionych Nagrodą BohaterONy 2023. Nagrodę Specjalną Złotego BohaterONa odebrał prof. Krzysztof Szwagrzyk, zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej.

– Każda mądra wspólnota narodowa dba o swoją pamięć i tożsamość, a także o instytucje, które opowiadają o tej historii, bo od tego zależy siła duchowa potrzebna do sprostania współczesnym wyzwaniom – powiedział Piotr Gliński, minister kultury i przewodniczący Kapituły Nagrody BohaterONy im. Powstańców Warszawskich. W czwartek wieczorem w Studiu Koncertowym Polskiego Radia w Warszawie odbyła się gala, podczas której wręczono te niezwykłe nagrody.

Minister Gliński podkreślił, że jest wiele instytucji, które dbają o to, żeby polska narracja historyczna wyrażała siłę wspólnoty narodowej, jednak tego wszystkiego nie udałoby się zrealizować bez oddolnych inicjatyw i wsparcia obywateli. – Jedną z największych takich społecznych akcji jest „BohaterON – włącz historię!”, która odwołuje się do etosu powstańców warszawskich – wskazał Gliński.

Z kolei Agnieszka Łesiuk-Krajewska, organizatorka kampanii „BohaterON – włącz historię” i pomysłodawczyni wyróżnienia, zaznaczyła, że to już piąta edycja nagrody. Podkreśliła, że niemal 200 nominowanych i 96 dotychczasowych laureatów nagrody tworzy wspaniałą, zaangażowaną społeczność. – To ludzie, dla których ważne są wartości patriotyczne, społeczna odpowiedzialność, promocja historii Polski, kultury, pomoc potrzebującym – mówiła Agnieszka Łesiuk-Krajewska.

Przypomniała jednocześnie, że celem nagrody jest wyróżnienie osób, firm i instytucji, których aktywność w szczególny sposób promuje wiedzę o najnowszej historii Polski oraz edukację historyczno-patriotyczną. Od 2022 roku organizatorzy rozszerzyli formułę nagrody o działania obejmujące m.in. wspieranie potrzebujących czy wzmacnianie lokalnych społeczności.

Podczas gali przyznano złote, srebrne i brązowe BohaterONy w siedmiu kategoriach, a internauci w głosowaniu online w każdej kategorii przyznali Złote BohaterONy Publiczności. W kategorii instytucja złotego BohaterONa otrzymał Instytut Pamięci Narodowej za długofalową realizację misji badawczej, edukacyjnej, poszukiwawczej, upamiętniającej i archiwalnej. Taką samą nagrodą w kategorii firma została uhonorowana Polska Grupa Energetyczna za wspieranie inicjatyw pielęgnujący pamięć historyczną.

Spośród organizacji non-profit zwyciężyła Fundacja Oczami Brata, wspierająca osoby z niepełnosprawnościami. W kategorii nauczyciel statuetkę nazywaną „historycznym Oscarem” odebrała Patrycja Karykowska, bibliotekarka ze Szkoły Podstawowej nr 27 w Kielcach, za niesztampowe popularyzowanie historii. Natomiast spośród pasjonatów wyróżniono Bogdana Bednarczyka, rekonstruktora propagującego wiedzę o powstaniu warszawskim i Armii Krajowej. Laureatką Złotego BohaterONa wśród osób publicznych została Ewa Błaszczyk, aktorka i działaczka społeczna. Jury doceniło jej pomoc osobom w śpiączce i prowadzenie Fundacji Akogo? Z kolei wśród dziennikarzy zwyciężyła Małgorzata Ziętkiewicz z Telewizji Polsat za reportaż „Pochód” dokumentujący zagładę Żydów w getcie warszawskim.

Przyznano również Nagrodę Specjalną – Złotego BohaterONa dla prof. Krzysztofa Szwagrzyka, wiceprezesa IPN-u i dyrektora Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN, za m.in. wieloletnią działalność naukowo-badawczą przywracającą pamięć o ofiarach reżimu komunistycznego oraz odzyskiwanie dla ojczyzny bohaterów. Profesor Szwagrzyk od lat kieruje pracami ekshumacyjnymi i dzięki wysiłkom jego zespołu udało się odnaleźć i zidentyfikować szczątki wielu żołnierzy podziemia niepodległościowego. – Niech ta statuetka będzie materialnym symbolem zobowiązania, że misja, którą w imieniu państwa polskiego prowadzi Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN, jest i będzie kontynuowana, aż do jej pełnego zrealizowania – mówił prof. Szwagrzyk, odbierając nagrodę.

Podczas uroczystości, odbywającej się pod patronatem honorowym prezydenta Andrzeja Dudy, powstańcy warszawscy otrzymali kartki wykonane przez dzieci w szpitalach. Gali towarzyszyło widowisko muzyczne „Szczęśliwy, krótki sen” w reżyserii Haliny Przebindy. Utwory, które wykonano podczas koncertu, wybrali sami powstańcy.

Nagrody BohaterONy 2023 przyznawane są w ramach VIII edycji ogólnopolskiej kampanii społeczno-edukacyjnej „BohaterON – włącz historię”. Jej celem jest uczczenie pamięci powstania warszawskiego, niesienie pomocy powstańcom i upowszechnianie wiedzy na temat zrywu. Kampania jest realizowana przez dwie wrocławskie organizacje: Fundację Sensoria i Fundację Pokolenia Kolumbów.

Laureaci BohaterONów 2023

Kategoria instytucja – dla muzeów, bibliotek, centrów kultury, które w szczególny sposób przyczyniły się do propagowania historii Polski XX wieku
Złoty BohaterON – Instytut Pamięci Narodowej za długofalową realizację misji badawczej, edukacyjnej, poszukiwawczej, upamiętniającej i archiwalnej
Srebrny i Złoty BohaterON Publiczności – Muzeum Dom Rodziny Pileckich za zorganizowanie wystawy o Marii i Witoldzie Pileckich
Brązowy – Muzeum Emigracji w Gdyni za promowanie historii w nowoczesny sposób

Kategoria firma – dla tych, którzy w ramach swojej firmy prowadzili działania o charakterze historycznym lub sponsorowali projekty realizowane przez innych
Złoty BohaterON – Polska Grupa Energetyczna za wspieranie inicjatyw pielęgnujących pamięć historyczną
Srebrny – Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych za organizowanie spotkań młodzieży z kombatantami i troskę o redutę PWPW
Brązowy i Złoty BohaterON Publiczności – Movie-Box Historia Bez Cenzury za rzetelne pokazywanie ważnych postaci z historii w niebanalny sposób

Kategoria organizacja non-profit – kierowana do instytucji pozarządowych kultywujących polską historię i kulturę oraz pokazujących postawy współczesnego patriotyzmu
Złoty BohaterON – Fundacja Oczami Brata za wspieranie osób z niepełnosprawnościami
Srebrny – Dolnośląska Fundacja na rzecz Pieczy Zastępczej „Przystanek Rodzina” za wspieranie rodzin zastępczych
Brązowy i Złoty BohaterON Publiczności – Stowarzyszenie Dzieje za organizację widowiska „Orzeł i Krzyż” opowiadającego o losach Polski

Kategoria nauczyciel – dla ludzi z powołaniem, którzy w ciekawy i niebanalny sposób przekazują wiedzę historyczną swoim uczniom
Złoty BohaterON – Patrycja Karykowska, bibliotekarka ze Szkoły Podstawowej nr 27 im. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego w Kielcach, za popularyzowanie historii w sposób niesztampowy
Srebrny – Marta Bejnar Bejnarowicz, nauczycielka chemii z Liceum Ogólnokształcącego Przymierza Rodzin im. św. Jana Pawła II w Warszawie, za pasję w wychowaniu w duchu tradycyjnych wartości patriotycznych
Brązowy – Anita Plumińska-Mieloch, nauczycielka historii ze Szkoły Podstawowej nr 3 w Luboniu, za ciekawą naukę historii i prowadzenie grupy rekonstrukcyjnej
Złoty BohaterON Publiczności – Jarosław Mikołajczyk, edukator z Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie, za nową formę mówienia o historii i oprowadzenia po muzeum

Kategoria osoba publiczna – dla tych, którzy swoimi działaniami i autorytetem inicjują akcje związane z promocją historii Polski XX wieku i pomaganiem innym
Złoty BohaterON i Złoty BohaterON Publiczności – Ewa Błaszczyk, aktorka, działaczka społeczna, za pomoc osobom w śpiączce i prowadzenie Fundacji Akogo?
Srebrny – Jacek Bławut, aktor, operator i reżyser filmowy, za reżyserię filmu „Orzeł ostatni patrol” o polskim okręcie podwodnym
Brązowy – Paweł i Łukasz Golcowie, muzycy, działacze społeczni, za prowadzenie Fundacji Braci Golec i promowanie młodych talentów

Kategoria dziennikarz – dla przedstawicieli mediów, którzy w swojej pracy poruszają tematykę historii Polski XX wieku
Złoty BohaterON i Złoty BohaterON Publiczności – Małgorzata Ziętkiewicz z Telewizji Polsat za reportaż „Pochód” dokumentujący zagładę Żydów w getcie warszawskim
Srebrny – Marcin Bąk z Radia Warszawa za cykl audycji „Zwycięstwo będzie twoją nagrodą” o historii AK
Brązowy – Mariusz Kamiński z Radia Lublin za reportaże o białych plamach z historii Lubelszczyzny

Kategoria pasjonat – kierowana do osób prywatnych, które z własnej inicjatywy realizują ważne dla społeczności lokalnych działania i angażują się w promocję historii Polski XX
Złoty BohaterON – Bogdan Bednarczyk, badacz i rekonstruktor, za propagowanie wiedzy o powstaniu warszawskim i Armii Krajowej
Srebrny i Złoty BohaterON Publiczności – Grupa Rekonstrukcji Historycznej Przysposobienia Wojskowego Kobiet za przybliżanie roli kobiet w walce o niepodległość
Brązowy – Joanna Jaworska, autorka podcastu ,,Opowiedz nam historię”