Zamiast nowoczesnego szkolnictwa wojskowego miał powstać wielki kołchoz bazujący na subwencjach oświatowych za kształcenie cywilnych studentów. Nie zgodziliśmy się na to. Uczelnie wojskowe są armii bardzo potrzebne i to armia powinna je finansować – uważa prof. Wojciech Fałkowski, wiceminister obrony narodowej.
Na początku października był Pan gościem na inauguracji roku akademickiego w Akademii Wojsk Lądowych we Wrocławiu. W uczelni, o której dwa lata temu mówiło się, że przestanie istnieć. Czy to początek nowej ery w dziejach „kuźni generałów”?
Prof. Wojciech Fałkowski: Jest jeszcze za wcześnie, by mówić o pełnym sukcesie, ale wszystko jest na dobrej drodze. AWL ma być szkołą, która będzie promieniować wiedzą, duchem i ambicjami na całą Polskę. Ma kształcić najlepsze kadry dla wojska. Nowa nazwa to nie tylko zmiana szyldu. To jest impuls do dalszego rozwoju. Chcemy, by uczelnia stała się punktem odniesienia dla innych ośrodków w skali międzynarodowej.
Są ambicje, aby była to najlepsza szkoła dowódców w Europie...
To jest dobre określenie jej celów. W Akademii będą rozwijane zarówno centrum analityczne, jak i badawczo-rozwojowe nowych technologii i technik przydatnych dla wojska. Ma ona kształtować kręgosłup moralny i patriotyczny polskiego oficera. Etos to jest rzecz najważniejsza. Drugą ma być wiedza i rzemiosło. Trzecim zadaniem uczelni jest zyskanie renomy w kraju i za granicą. W sprawie realizacji tych dyrektyw wszystko musi toczyć się sprawnie i szybko. Pedał gazu został wciśnięty do dechy.
Władze resortu dążą do ograniczenia w uczelniach wojskowych liczby studentów cywilnych. Czy docelowo szkoły wojskowe będą tylko dla ludzi w mundurach?
Proporcja liczby studentów cywilnych do podchorążych w wojskowych uczelniach musi zostać całkowicie odwrócona. Obecnie na 100 studiujących aż 60 to cywile. Tak być nie może. W szkołach tych musi dominować duch wojskowy, ceremoniał, tradycja i mundur. Owszem, będą cywile, bo wnoszą do uczelni inne spojrzenie na wiele spraw, inny styl bycia. Kontakt podchorążych z rówieśnikami z cywila jest potrzebny. Ale już od tego roku akademickiego liczba studentów cywilnych we wszystkich uczelniach wojskowych będzie sukcesywnie zmniejszana, podchorążych zaś zwiększana.
Oznacza to większe obciążenie budżetu MON wydatkami na szkolnictwo.
Mamy tego świadomość. Uważamy, że wojskowe szkoły oficerskie i akademie powinny być finansowane przez resort obrony narodowej. Czas skończyć w tych placówkach z żebraniną, obcinaniem inwestycji, szukaniem pieniędzy wszędzie, gdzie się da. Działo się tak, że w wojskowych placówkach, aby zdobyć trochę grosza, tworzono wydziały pedagogiki i inne zupełnie egzotyczne z punktu widzenia armii kierunki tylko po to, by przyciągnąć studentów cywilnych, za którymi szły subwencje oświatowe z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Czyli w uczelniach wojskowych tylko kierunki i specjalności ważne dla armii?
Od dwóch lat do tego zmierzamy. Zamykamy ten niechlubny rozdział. W tej chwili szkoły wojskowe ma finansować MON. Mają w nich być realizowane niezbędne inwestycje, ma być potrzebna liczba etatów dydaktycznych i naukowych, mają być pieniądze na naukę i szkolenie.
Czy dla zwiększonej liczby absolwentów uczelni wojskowych wystarczy etatów w wojsku? Czy nie dojdzie do nadprodukcji dowódców?
Armia będzie coraz większa. Plany są znane i dla resortu to wyraźna dyrektywa. Poza tym wojsko, podobnie jak załogi we wszystkich korporacjach, starzeje się i wymiana kadr to proces ciągły i systematyczny. Nic jednak nie dzieje się ad hoc. Wszystkie limity kadrowe i związane z tym plany są dokładnie liczone.
Wyliczenia i symulacje kadrowe sprzed kilku lat przestają więc obowiązywać?
Limity kształcenia nowych dowódców były dotąd bardzo małe. Planowano bowiem likwidację wszystkich uczelni wojskowych. Zamiast pięciu szkół wojskowych miała powstać tylko jedna. Miał to być jeden wielki kołchoz z jakimiś filiami, obejmujący teren od Gdyni i Wrocławia po Dęblin i Warszawę. Planowano oddawać uczelniane tereny deweloperom, ciąć etaty, oszczędzać pieniądze za wszelką cenę. Wojsko traktowało szkoły oficerskie jak zbędny balast. To niedopuszczalne, dlatego dwa lata temu zerwaliśmy z takim myśleniem. Zmiana statusu wrocławskiej akademii jest właśnie świadectwem nowego kierunku. Jest to jednak dopiero początek procesu wzmacniania i doinwestowywania wojskowego szkolnictwa oraz podkreślania, jak ważni są w armii dobrze wykształceni i wyszkoleni oficerowie.
autor zdjęć: mjr Robert Siemaszko/CO MON
komentarze