#ObliczaArmii – Na pierwszym miejscu w rankingu przełomowych wydarzeń w Polsce żołnierze wskazali 11 listopada 1918 roku. Badanie przeprowadziło Wojskowe Centrum Edukacji Obywatelskiej. Zdaniem historyka prof. Janusza Odziemkowskiego, odzyskanie przez Polskę niepodległości jest dla wojskowych szczególnie istotne, ponieważ wiąże się z walką i żołnierską ofiarnością.
Według raportu Wojskowego Centrum Edukacji Obywatelskiej trzy czwarte żołnierzy uważa, że odzyskanie niepodległości to najważniejsze wydarzenie w historii Polski XX i XXI wieku. Dla porównania, większość społeczeństwa na pierwszym miejscu stawia upadek komunizmu – tak wynika z ogólnopolskiego badania CBOS, natomiast datę 11 listopada dopiero na trzecim. Żołnierze, podobnie jak reszta społeczeństwa, uważają, że drugim najważniejszym wydarzeniem był wybór Karola Wojtyły na papieża.
Dlaczego dla wojskowych rok 1918 jest tak istotny? – To poniekąd naturalne, że żołnierze za najważniejsze wydarzenie uznają odzyskanie przez Polskę niepodległości. Jest ono przecież związane z walką, żołnierską ofiarnością. Myślę, że taka ocena jest w większej mierze efektem wartości wpajanych w domu i środowisku, a nie wychowania w wojsku – mówi prof. Janusz Odziemkowski z Wydziału Nauk Historycznych i Społecznych Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego.
Podpułkownik Andrzej Łydka z Dowództwa Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych dodaje, że żołnierze patrzą na święto 11 listopada przez pryzmat służby, którą pełnią. – W końcu głównym sensem istnienia wojska jest obrona suwerenności – podkreśla ppłk Łydka, znawca historii wojskowości. Jego zdaniem, wyniki oznaczają, że żołnierze rozumieją, iż 11 listopada 1918 roku to początek polskiej państwowości.
Warto dodać, że w ciągu ostatnich pięciu lat rezultaty badań WCEO dotyczących oceny przełomowych wydarzeń nie zmieniły się znacząco. – Podobne badania przeprowadzono w wojsku na początku lat dziewięćdziesiątych. Ich wyniki były diametralnie inne – przypomina prof. Janusz Odziemkowski. – Zaledwie pięć procent ankietowanych pamiętało o 11 listopada 1918 roku. Ważniejsza wydawała się żołnierzom bitwa pod Lenino. To był efekt wieloletniej indoktrynacji w armii i przedstawiania zafałszowanego obrazu naszej najnowszej historii w dobie Polski Ludowej. Na szczęście to już przeszłość.
Eksperci WCEO zapytali także, z którego święta narodowego Polacy mogą być najbardziej dumni. Tu również żołnierze na pierwszym miejscu wymienili 11 listopada. Na kolejnych znalazły się: zwycięska wojna z Rosją bolszewicką oraz walki w czasie II wojny światowej.
Zdaniem ankietowanych, udział w uroczystościach 11 listopada w największym stopniu wzmacnia poczucie więzi wśród żołnierzy. Bardziej nawet niż na przykład uczestnictwo w Święcie Wojska Polskiego.
„Większość żołnierzy zawodowych, a zwłaszcza oficerów i podoficerów uważa, że ich zawód, poza podwyższonym ryzkiem i wymogiem dyspozycyjności, nakłada też obowiązek bycia patriotą i odpowiedzialnym obywatelem” – podkreślają autorzy raportu Wojskowego Centrum Edukacji Obywatelskiej.
Badanie przeprowadzono wiosną tego roku metodą ankiet wśród 609 żołnierzy, na reprezentatywnej próbie osób z losowo wybranych jednostek w kraju i instytucji podległych MON.
autor zdjęć: Jarosław Wiśniewski
komentarze