moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Powstał Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami

Dokumentowanie i badanie mechanizmów totalitarnych w okupowanej Europie to zadanie powołanego dziś Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami. Ma już pierwsze zadanie: spopularyzować relacje polskich świadków zbrodni nazistowskich i komunistycznych podczas II wojny światowej. Pierwsze dokumenty pojawią się w Internecie pod koniec roku. Będą dotyczyły rzezi na Woli w czasie Powstania Warszawskiego.


– Chcemy spopularyzować wiedzę o losach Polaków – ofiar niemieckiego i sowieckiego reżimu – mówiła dr Magdalena Gawin, wiceminister kultury, podczas podpisywania porozumienia między Instytutem Pamięci Narodowej a Narodowym Centrum Kultury w sprawie udostępniania świadectw o zbrodniach nazistowskich i komunistycznych.

Dokument inauguruje działalność Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego. Podpisy pod porozumieniem w warszawskiej siedzibie Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego złożyli dr Łukasz Kamiński, prezes IPN oraz Kazimierz Monkiewicz, wicedyrektor NCK.

Tajne archiwa

Główna Komisja Badania Zbrodni Niemieckich przeprowadziła po II wojnie światowej kilkanaście tysięcy śledztw w sprawie mordów popełnionych przez niemieckich okupantów. Natomiast terror sowiecki został utrwalony przez Komisję Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu po 1989 roku.

– Niestety do końca trwania PRL-u zeznania te były objęte nieformalną klauzulą tajności i nie mogły się z nimi zapoznać ani rodziny ofiar, ani historycy – podkreślała wiceminister kultury. Kiedy zaś materiały trafiły do IPN, dostęp do nich wymagał zastosowania specjalnych procedur. – W archiwach instytutu raporty z przesłuchań i postępowań sądowych zajmują setki tysięcy stron i trzeba udostępnić je szerszemu gronu odbiorców – uważa Monkiewicz.


Dzięki powstałemu dzisiaj ośrodkowi świadectwa te będą publikowane na specjalnej platformie internetowej. – Najbardziej uniwersalnym sposobem poznawania przeszłości jest dotknięcie jej poprzez relacje naocznych świadków – podkreślił dr Kamiński, który przekazał już ośrodkowi pierwsze skany dokumentów z zasobów IPN.

Niektóre świadectwa zostaną przetłumaczone na język angielski. – Umożliwiamy skorzystanie z nich badaczom zagranicznym, którzy do tej pory wiedzę na temat wojny i okupacji czerpali głównie ze źródeł niemieckich – wyjaśniała wiceminister.

Patron Pilecki

Dziś, podczas powołania ośrodka, tłumaczono też wybór płk Witolda Pileckiego na patrona tej instytucji. – Był on najwybitniejszym przedstawicielem ruchu oporu w okupowanej Europie i ofiarą obu reżimów – podkreślała Gawin.

Płk Pilecki w czasie okupacji był dobrowolnym więźniem niemieckiego, nazistowskiego obozu koncentracyjnego KL Auschwitz. Jako jeden z pierwszych informował o popełnianych tam zbrodniach.

Po wojnie oficer został zamordowany przez władze komunistyczne. Do tej pory nie odnaleziono miejsca jego pochówku. Najprawdopodobniej znajduje się ono na tzw. Łączce na warszawskim cmentarzu powązkowskim.


Na uroczystości w ministerstwie zaproszono członków rodziny pułkownika, jego córkę Zofię Pilecką-Optułowicz, syna Andrzeja Pileckiego oraz siostrzeńca prof. Edwarda Radwańskiego z żoną Anną. – Cieszy mnie, że ojciec patronuje pracom dotyczącym poszukiwania historycznej prawdy – mówił Andrzej Pilecki.

Świadectwo rzezi

Wiceminister Gawin obiecała, że pierwsza partia dokumentów przetłumaczonych przez ośrodek pojawi się w sieci pod koniec roku. – Później na platformie internetowej będziemy udostępniać świadectwa z poszczególnych regionów Polski – zapowiedziała.

Jednocześnie w Internecie ma powstać kompletna lista świadków zbrodni, wraz z systemem jej przeszukiwania, dzięki któremu będzie można odnaleźć interesujące nas osoby i zeznania.

Jako pierwsze ujawnione zostaną zeznania dotyczące rzezi na Woli w 1944 roku. W czasie Powstania Warszawskiego w ciągu kilku dni Niemcy zamordowali tam 40 tysięcy ludzi. – W chwili, gdy nasza grupa podeszła do miejsca, gdzie leżały trupy, żołnierze niemieccy stojący na ulicy Wolskiej oddali do nas salwę z karabinów ręcznych – zeznawała w 1946 roku Wacława Gałka, mieszkanka Woli.

Projekt udostępniania zeznań świadków jest częścią szerszego programu ośrodka, dotyczącego dokumentowania, badania i opisywania mechanizmów totalitarnych w okupowanej Europie. W pracach tych instytucja będzie współpracowała m.in. z Żydowskim Instytutem Historycznym.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Jarosław Wiśniewski

dodaj komentarz

komentarze

~HKW
1455260940
Wreszcie !!!
7C-3D-92-EB

„Avenger” na Monte Cassino
 
Bruksela przed szczytem
Skromny początek wielkiej wojny
Szczury Pustyni dotarły do Polski
Wojna o porządek świata
Zmiany w dowództwie Żandarmerii Wojskowej
Rozmowy w Pałacu Prezydenckim o bezpieczeństwie
Zamiana po włosku
Dobrowolsi – czas start!
W Polsce będzie centrum NATO-Ukraina
„Brilliant Jump 2024”: finał długiego marszu
Podwójny Półmaraton Komandosa
Sukcesy wojskowych w żeglarstwie i łyżwiarstwie szybkim
Medale dla sportowców z „armii mistrzów”
Komandosi szkolą psy bojowe w Iraku
Którą drogą do armii?
Offset dla „Wisły”
Walka w bliskim kontakcie to poważne wyzwanie
Mocny sygnał od NATO
Gdzie są szczątki Tu-154M? Podkomisja Macierewicza pod lupą
Cud w Trewirze
Brak perspektyw na szybką zmianę sytuacji w Ukrainie
Wojenny bohater na szubienicy
Zimowy sprawdzian podchorążych
Wyposażenie indywidualne żołnierzy do wymiany
Co z podwyżkami dla żołnierzy?
Nowy szef CWCR
Jakie podwyżki dla żołnierzy
Więcej pieniędzy dla żołnierzy TSW
Nagroda dla reporterów „Polski Zbrojnej”
Zachód przeciwko „korsarzom”
Zmiany w zarządzie PGZ-etu
Abramsy pod dobrą opieką
Polska przystań brytyjskich jeńców
Palmiry – miejsce kaźni
Air Show ’25 – do zobaczenia
Wielki test w West Point coraz bliżej
Jaką drogą po wojskowy indeks?
Gwałty stały się bronią rosyjskiej armii
Nowoczesna łączność dla armii
Rusza kwalifikacja wojskowa
Eurofightery znowu w Polsce
Lista trupich główek
Podwyżki dla zawodowców coraz bliżej
Tajna misja polskiej agentki
Szefowie obrony NATO o zakupach amunicji
BAP przenosi się z Estonii na Łotwę
Pierwsze Homary-K w Wojsku Polskim
Szwecja kolejnym członkiem NATO
Złota taekwondzistka, srebrni hokeiści na trawie
Brąz razy sześć dla żołnierzy na mistrzostwach świata i Europy
Więcej pieniędzy w portfelach żołnierzy
Miliardy dla Ukrainy w nowym budżecie UE
Pierwszy skok
F-16 z misją PKW Orlik w Estonii
Operacja „Gryf” i „Rengaw” na Podlasiu
Strzelczyni CWZS-u na pucharowym podium
Pies, który skoczył z aparatem tlenowym

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO