moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

„Polacy, to wasze zrzutowisko”

Weszliśmy do samolotu Dakota ze spadochronami MC1 – 1C i 1B. Usiedliśmy, a Andrzej powiedział: „Panowie, jest 21 września 1944 roku”. Przeszedł nas dreszcz. Widzieliśmy miejsca,  gdzie toczyły się ciężkie walki brygady spadochronowej – mówi Paweł Moszner, były oficer GROM, który wykonał skok z okazji 70. rocznicy operacji „Market-Garden”.


Jesteś byłym oficerem GROM-u, masz za sobą dziesiątki skoków spadochronowych, ale ten w Holandii z okazji 70. rocznicy operacji „Market-Garden” był dla Ciebie wyjątkowy. Dlaczego?

Zgadza się. Ten skok miał dla mnie szczególny charakter. Do Driel pojechałem w składzie oficjalnej delegacji jednostki GROM, z operatorami Andrzejem i Witkiem. Jestem wnukiem kapitana Mariana Mosznera, był on w grupie oficerów tworzących 1 Samodzielną Brygadę Spadochronową. Jako 16-letni chłopak poznałem też adiutanta generała Sosabowskiego – mjr. Jerzego H. Dyrdę, por. Albina Krzysika, por. Zygmunta Krasińskiego i por. Ignacego Zająca. Ci oficerowie przekazali mi wiele ciekawych wspomnień i informacji. Skok w rocznicę zrzutu brygady pod Driel był moim hołdem dla nich.

Skakało z Tobą dwóch czynnych żołnierzy z GROM-u...

Tak, my skakaliśmy pierwsi, ale w całym desancie brało udział ponad 30 spadochroniarzy w polskich i brytyjskich mundurach historycznych. Bardziej doświadczeni skoczyli pod Driel, a mniej doświadczeni pod Renkum. Wielu miało na hełmach polskie orły, a w kieszeniach szare berety z orłem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Skoczyli m.in. I radca Ambasady Polskiej w Hadze Grzegorz Zyman jako przedstawiciel polskiego korpusu dyplomatycznego, Mateusz Mroz, wnuk por. Adolfa Mroza, oraz Darek, żołnierz z 18 Batalionu Powietrznodesantowego. W desancie brało też udział kilku rodaków mieszkających zagranicą.

Jak wyglądał skok z legendarnej Dakoty?

To był naprawdę wymagający i trudny skok. Skakaliśmy z bardzo małej wysokości, niewiele ponad 200 m, w niezwykle trudnych warunkach atmosferycznych. Wiał bardzo silny i porywisty wiatr. Weszliśmy do samolotu Dakota z naszymi spadochronami MC1 – 1C i 1B. Kiedy usiedliśmy, Andrzej powiedział: – Panowie, jest 21 września 1944 roku. Wtedy przeszły nas dreszcze. Lecieliśmy nad Renem, a z okien widzieliśmy jego dwa brzegi, na których w 1944 roku toczyły się ciężkie walki brygady spadochronowej.

Kto jeszcze był z wami na pokładzie?

Tam rządził Ian, stary wyga, brytyjski instruktor. On był naszym jumpmasterem, wydawał komendy i kierował samolot w stronę zrzutowiska, na które mieliśmy skakać.

Jak wygląda przygotowywanie się do takiego skoku?

Ważne są komendy. Podawał je Ian. Najpierw: „Stand up!”. Wstajemy. Za chwilę znowu słyszymy naszego jumpmastera: „Hook up!”. Zaczepiliśmy karabinki lin desantowych na stalowej linie pokładowej. Liny desantowe do skoku zostały przedłużone. Wymaga tego instrukcja skoków z C-47. Potem podają kolejne komendy: „Check equpiment!”. Sprawdzamy swój sprzęt oraz pokrowiec i linę kolegi przed sobą. Słyszymy: „Sound off!”. Ostatni skoczek sticku klepie w ramię skoczka stojącego przed nim. Podaje swój numer i melduje „OK!”. W ten sposób daje mu znać, że jest gotowy do skoku. Usłyszałem Witka i Andrzeja, krzyknąłem Ianowi: „One OK! Stick OK!” Spojrzałem na zrzutowisko i dymy, które wskazują siłę i kierunek wiatru. Wiedziałem, że nie będzie łatwo trafić w ten mały teren, ale Dakota weszła już na kurs bojowy, padła komenda „Full stick action station!”, stanąłem w drzwiach, za chwilę padł rozkaz „GO!”.

 I skaczesz!

Odbiłem się mocno i skoczyłem. Lina desantowa rozerwała „zrywkę” pokrowca. Wyszła z niego osłona z czaszą i linkami. Mój ciężar plus prędkość samolotu powodują, że linki wyplatają się bardzo szybko. Z osłony wychodzi czasza, urywa się podwójna zrywka wierzchołka czaszy. Ta napełnia się powietrzem, widzę, jak kolegom, którzy wyskoczyli tuż po mnie, otwierają się spadochrony.

Czy wydarzyło się coś, co was zaskoczyło?

Lecieliśmy naprawdę nisko, więc musiałem podjąć decyzję, czy użyję spadochronu zapasowego. Na szczęście nie był potrzebny. Było OK, bez niespodzianek. Lądowanie było szczęśliwe. Zarówno moje, jak i kolegów. Kilka lądowań było mało delikatnych i poza terenem, ale bez urazów. Ze zrzutowiska obserwowaliśmy jeszcze, jak nad Renem leci Dakota i skaczą z niej kolejni skoczkowie. Następne sticki do nas, a potem pod Renkum.

Dlaczego?

Dla części skoczków nasze zrzutowisko było zbyt małe przy tym wietrze. Okrągłe spadochrony nie dają wielkich możliwości sterowania. W naszym żargonie „tu skakały tylko stare spadochrony”. Mniej doświadczeni skakali więc na większe zrzutowisko, które znajdowało się niedaleko. Tam też lądowali Polacy, m.in. por. Albin Krzysik znany mi dobrze ze Śląska.

Czy coś specjalnego działo się po lądowaniu?

Tak, oczywiście! Po sprawdzeniu, czy wszyscy są cali i zdrowi, skoczkowie zebrali się ze sprzętem w umówionym miejscu. Roy Mobsby, szef Pathfindera, przekazał nam dowodzenie. „Polacy, to wasze zrzutowisko!” – powiedział. Podziękowaliśmy wszystkim za skok na polską ziemię pod Driel. Przypomnieliśmy o wszystkich polskich spadochroniarzach II wojny światowej z brygady, kompanii grenadierów i o cichociemnych. Osoby, które wykazały duże zaangażowanie w upamiętnianiu polskich spadochroniarzy, otrzymały pamiątkowe monety. Zostały one przyznane przez dowództwo GROM. Monety otrzymali m.in. Roy, Ian, Nick, Jim, Grzegorz – nasz skoczek z Ambasady RP w Hadze, oraz Floor, która skacze zawsze jako polska cichociemna. Wspólne zdjęcia zakończyły to ogromnie wzruszające przeżycie. Dla mnie jako oficera i wnuka oficera było to najwyższej wagi przeżycie. Koledzy z zespołu bojowego GROM byli równie mocno wzruszeni. Rozmowy i wspomnienia trwały do białego rana. Miałem też zaszczyt złożyć wieniec pod pomnikiem Surge Polonia (Powstań Polsko). Na uroczystościach był też prezydent RP Bronisław Komorowski i król Niderlandów.

Ewa Korsak

autor zdjęć: arch. Pawła Mosznera, "Majster", "Kielerc"

dodaj komentarz

komentarze

~bestia
1414397400
"żarówa" dobra robota;-)
84-4C-2E-92
~lewal
1411833600
Miałem ciarki przeglądając te slajdy. Żałuję, że poza "PZ" ta rocznica, przecież okrągła i ważna - prawie nie była zauważona w mediach. Ale dobrze, że tak ją upamiętniono - na tamtych polach.
68-3C-D3-23

Żołnierzu, wyślij dziecko na wakacje z Rewitą
 
„Grand Quadriga ‘24”
Dwa krążki kajakarki z „armii mistrzów”
„Sarex ’24”: razem w czasie kryzysu
Nowe zadania szefa SKW
Obradował Komitet Wojskowy Unii Europejskiej
Serwis K9 w Polsce
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Sukcesy reprezentantek CWZS-u
Barbara wzmocni polską obronę powietrzną
By Polska była bezpieczna
Pływacy i maratończycy na medal
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
Wielki triumf 2 Korpusu Polskiego
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Sejmowa debata o bezpieczeństwie
Czego można się nauczyć od żołnierzy?
„Ryś” z laserem
Wojna w świętym mieście, epilog
Memoriał gen. Andersa coraz bliżej
Zawsze gotowi do pomocy
They Will Check The Training Results in Combat
Szachownice nie dotarły nad Finlandię
Grupa Północna o wsparciu dla Ukrainy
Pokazali bojowego ducha
Polska wiktoria na Monte Cassino
Hełmy – nowoczesne i na miarę
Systemy obrony powietrznej dla Ukrainy
Święto Oddziału Specjalnego ŻW
Mobilne dowodzenie
Kto wywalczy tytuł mistrza MMA?
Układ nerwowy Mieczników
Najmłodsi artyści Wojska Polskiego
„Sarex”, czyli jeden za wszystkich, wszyscy za jednego
Flota Bayraktarów w komplecie
Dwie dekady ulepszania Sojuszu
Wszystkie misje AWACS-a
Dwa srebrne medale kajakarzy CWZS-u
„Pierwsza Drużyna” na start
Centrum Szkolenia WOT świętuje
Tomczyk: „Tarcza Wschód” ma odstraszyć agresora
WAT-owskie eksperymenty na ISS
Piedimonte – samobójcza misja
Po śladach polskich bohaterów
Przysięga w Limanowej
Tarcza Wschód – odstraszanie i obrona
Broń Hitlera w rękach AK
Ameryka daje wsparcie
Cień atomowej zagłady
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Podróż po AWACS-ie
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Ostatnia droga Pileckiego
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
WAM wraca po latach
Polki pobiegły po srebro!
Wojskowi medycy niosą pomoc w Iraku
NATO on Northern Track
Nie szpital, a instytut

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO