Współpraca z zagranicznymi organizacjami zrzeszającymi weteranów i wojskowymi uczelniami, ale także promocja wizerunku uczestników misji – to część zadań, które chce zrealizować nowa szefowa Centrum Weterana Działań poza Granicami Państwa. – Jestem otwarta na dyskusję z weteranami i zapewniam, że będę uważnie wsłuchiwać się w ich głosy – mówi mjr dr Katarzyna Rzadkowska.

Minęły niemal trzy miesiące, odkąd została Pani dyrektorem Centrum Weterana. Jak odnalazła się Pani na tym stanowisku?

mjr dr Katarzyna Rzadkowska: Muszę przyznać, że to dla mnie duże wyzwanie, a jednocześnie zaszczyt, że mogę piastować takie stanowisko i działać na rzecz środowiska weteranów. Sama jestem weteranem, czterokrotnie brałam udział w zagranicznych misjach – dwukrotnie w Kosowie, raz w Libanie, uczestniczyłam także w unijnej misji PKW „Irini” w basenie Morza Śródziemnego.

Nominacja kobiety na stanowisko dyrektora Centrum Weterana była dla środowiska pewnym zaskoczeniem.

Dzisiaj chyba już nikogo nie dziwi zajmowanie przez kobiety stanowisk dowódczych czy kierowniczych. Mamy profesjonalną zawodową armię, każdy żołnierz traktowany jest tak samo, dlatego myślę, że przy wyborze nie liczy się płeć, lecz kompetencje i umiejętności.

Centrum Weterana działa od ośmiu lat. Myśli Pani o kontynuacji dotychczasowych działań czy też planuje jakieś zmiany?

Centrum ma pomagać weteranom w różnych sytuacjach oraz wspierać i promować to środowisko, a także upamiętniać żołnierzy poległych na misjach. To są nasze zadania statutowe, które będziemy kontynuować. Aby wykonywać je jak najlepiej, będę uważnie wsłuchiwać się w głosy płynące ze środowiska weteranów.

To znaczy?

Pomysłów jest dużo. Będziemy chcieli w większym stopniu wyjść do środowiska cywilnego, aby pokazywać, kim są polscy żołnierze, którzy uczestniczyli w zagranicznych misjach. Mimo że od 2012 roku obowiązuje ustawa o weteranach działań poza granicami państwa, nie wszyscy wiedzą, kto jest weteranem.

Ponadto nie każdy z uczestników misji zagranicznych ma wiedzę na temat przysługujących mu świadczeń. Dlatego naszym zadaniem, jako instytucji informacyjno-konsultacyjnej, jest wspieranie środowiska weteranów oraz rodzin poległych także w tym zakresie. Nowelizacja ustawy o weteranach z 2019 roku przyniosła wiele pozytywnych rozwiązań, zwłaszcza dla weteranów najbardziej poszkodowanych, czyniąc ją jedną z najlepszych w Europie ustaw zapewniających wsparcie systemowe.

Jakich nowych inicjatyw możemy się spodziewać?

Chcemy rozszerzyć współpracę z uczelniami wyższymi, które mogłyby wspierać weteranów. Planujemy podpisanie porozumienia z Akademią Wychowania Fizycznego w Katowicach oraz z Wojskową Akademią Techniczną w Warszawie. Zamierzamy prowadzić treningi funkcjonalne dla weteranów, które pomogą im w radzeniu sobie z różnymi dolegliwościami. Dzięki naszemu zaangażowaniu na WAT powstało koło naukowe poświęcone weteranom i misjom zagranicznym. Planujemy wspólne inicjatywy, które pomogą studentom wojskowym dokładniej poznać specyfikę misji zagranicznych. Chciałabym, aby powstała mobilna aplikacja informująca weteranów o przysługujących im uprawnieniach czy zniżkach obowiązujących w miastach, w których się znajdują. Taka aplikacja łączyłaby również pracownika i pracodawcę oferującego zatrudnienie weteranom, którzy odeszli już ze służby.

Ponadto chciałabym zapoczątkować współpracę międzynarodową z podobnymi instytucjami działającymi na rzecz weteranów. Wymiana doświadczeń z naszymi sojusznikami to nieodzowny element wszystkich działań Wojska Polskiego, zatem warto przyglądać się rozwiązaniom mającym na celu wspieranie weteranów.

Od zakończenia pandemii mamy też coraz więcej sygnałów, że chcą nas odwiedzać grupy młodzieży zainteresowane tematyką misji zagranicznych. Chcemy wyjść naprzeciw ich oczekiwaniom.

W tym roku Dzień Weterana Działań poza Granicami Państwa odbędzie się w Katowicach i Chorzowie (27 i 28 maja). Jaki jest program tych obchodów?

W planach są na przykład zawody strzeleckie, ale także konferencja na temat stresu pourazowego. Podczas uroczystego apelu minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak wręczy weteranom odznaczenia i medale. Oczywiście zorganizujemy piknik z pokazem sprzętu wojskowego i żołnierską grochówką. Ruszy też rajd motocyklowy weteranów. Żołnierze z całej Polski będą przez najbliższe miesiące odwiedzać groby weteranów poległych we wszystkich operacjach zagranicznych. Takich mogił jest 127. Odbędzie się również licytacja, z której dochód zostanie przeznaczony na pomoc poszkodowanym żołnierzom. Minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak przekaże na aukcję – opracowany graficznie przez Marka Szatkowskiego z Art Garage – kask motocyklowy. Są na nim motywy nawiązujące do zagranicznych operacji wojskowych. Tegoroczne, dwudniowe spotkanie będzie okazją do bezpośrednich spotkań weteranów, które podczas pandemii były ograniczone.

Wielkim sukcesem zakończyła się piąta edycja zawodów Invictus Games, które w kwietniu 2022 roku miały miejsce w Hadze. Polska drużyna wróciła z ośmioma medalami, w tym złotym krążkiem w siatkówce na siedząco. Wkrótce rozpoczną się przygotowania do kolejnych takich zawodów. Jak będą przebiegały?

Po sukcesach w Hadze nie spoczywamy na laurach. Już wkrótce ogłosimy nabór do polskiej reprezentacji na igrzyska Invictus Games w Duesseldorfie, które odbędą się we wrześniu 2023 roku. W Niemczech pojawi się dodatkowa dyscyplina – tenis stołowy. Informacje na temat tych zawodów roześlemy do jednostek wojskowych, znajdą się one także na naszej stronie internetowej i w mediach społecznościowych. Od jesieni będziemy organizować zgrupowania sportowe, aby zawodnicy mogli przygotować się do startu.