moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Gdzie walczył Jagiełło

610 lat temu wojska polsko-litewskie pod wodzą króla Władysława Jagiełły i wielkiego księcia litewskiego Witolda rozgromiły siły Zakonu Krzyżackiego pod Grunwaldem. Od kilku lat w tym rejonie trwają badania archeologiczne mające pomóc w wyjaśnieniu tajemnic starcia z 15 lipca 1410 roku i odkryciu związanych z nim artefaktów.

 Bitwa pod Grunwaldem, obraz Matejki z 1878. Źródło: Wikipedia

– Celem naszych prac jest odnalezienie jak największej liczby zabytków archeologicznych związanych ze średniowieczną wojskowością – mówi Adam Górecki z Działu Archeologiczno-Historycznego Muzeum Bitwy pod Grunwaldem w Stębarku. Pod kierunkiem pracowników tego muzeum od 2014 roku prowadzone są badania archeologiczne pod wsią Grunwald w województwie warmińsko-mazurskim, gdzie 15 lipca 1410 roku rozegrała się słynna bitwa.

W badaniach biorą udział archeologowie i studenci archeologii wspierani przez poszukiwaczy amatorów z Polski i m.in. Litwy, Danii i Wielkiej Brytanii. Badacze używają wykrywaczy metali, korzystają także z georadarów, magnetometrów oraz magnesu neodymowego w celu przeszukiwania zbiorników wodnych.

Miejsce bitwy

Dotychczas przebadano obszar ok. 500 ha, na którym znaleziono ponad tysiąc artefaktów, z czego przynajmniej 300 związanych bezpośrednio ze starciem z 1410 roku. Najczęściej są to groty strzał i bełtów, ale odkryto także fragmenty uzbrojenia, rękawic pancernych, okucia pasów, części rzędu końskiego i oporządzenia jeździeckiego, a także monety krzyżackie.

Do najcenniejszych wydobytych z ziemi zabytków należy głowica miecza datowanego na lata 1360-1420, stempel do tłoczenia druków, tzw. inkunabułów, krzyżacka zapona z inskrypcją „Ave Maria” służąca do spinania płaszcza, krzyżacka pieczęć z wizerunkiem pelikana karmiącego krwią pisklęta, która mogła stanowić wyposażenie kaplicy pobitewnej oraz dwa groty włóczni typu sulica, których używała część oddziałów krzyżackich.

Znajdowane artefakty pozwalają też dokładniej określić miejsce zwycięskiego starcia sił polsko-litewskich. – Z każdym sezonem badań wyrysowuje się nam coraz wyraźniejszy obraz pozwalający wyciągać wnioski co do ewentualnego przebiegu bitwy i miejsca głównego starcia – podaje Górecki. Ustalenia te przybliżają się do teorii prof. Svena Ekdahla, szwedzkiego historyka zajmującego się badaniami na temat bitwy pod Grunwaldem.

Dotychczas w polskiej historiografii przyjmowano, że przed walką obóz króla Władysława Jagiełły ulokowany był na południowym krańcu jeziora Dąbrowa Wielka, czyli na południowy wschód od Stębarku. Opierano się przy tym na opisie opublikowanym przez pruskiego historyka Johannesa Voigta w 1836 roku w pracy „Historia Prus”.

Natomiast szwedzki historyk twierdzi, na podstawie zapisu średniowiecznego kronikarza annalisty toruńskiego, że obóz armii królewskiej rozbity został na północno-zachodnim krańcu jeziora Dąbrowa Mała. To wskazuje, biorąc pod uwagę przemarsz wojsk, że główne walki rozegrały się na południe i wschód od wsi Grunwald, a nie na wschód i południe od Stębarku, jak do tej pory uważano.

– Koncentracja średniowiecznych militariów wskazuje na tereny w rejonie ruin kaplicy pobitewnej oraz na południowy zachód od nich – w kierunku drogi Grunwald – Łodwigowo, jako miejsce prowadzenia walk o największym natężeniu – wyjaśnia historyk z muzeum w Stębarku.

Krzyżacki obóz

Podczas sześciu sezonów badań sporo militariów znaleziono też w rejonie ruin kaplicy pobitewnej wystawionej w 1413 roku na polach Grunwaldu przez wielkiego mistrza Henryka von Plauena. – Zdaje się to potwierdzać hipotezę o zlokalizowaniu tam obozu wojsk Zakonu Krzyżackiego – mówi Górecki. Dodaje, że ze źródeł historycznych wiadomo, iż zdobywanie tego miejsca przez wojska polsko-litewskie w końcowym etapie bitwy odznaczało się dużą brutalnością starć.

Badaczom spod Grunwaldu marzy się też odkrycie mogił osób poległych w bitwie. Dotychczas jedyne miejsca pochówków odnaleziono wewnątrz i w pobliżu ruin kaplicy. – Groby związane z bitwą zostały znalezione tam w latach 1958-1962, a urazy, jakie udało się zidentyfikować, świadczą o zadaniu ran bronią białą, co dość jednoznacznie pozwala połączyć je z bitwą pod Grunwaldem – wyjaśnia historyk. W okolicy kaplicy natrafiono jednak tylko na kości kilkuset osób, a w czasie bitwy poległo ich kilka tysięcy. Dlatego badacze mają nadzieję, że uda się jeszcze odkryć ślady zbiorowych grobów poległych rycerzy.

Prace pod Grunwaldem będą trwały nadal. – Na kolejne sezony planujemy przeszukanie terenów o łącznej powierzchni około 350 ha – podaje Górecki. W tym roku badania planowane są na koniec sierpnia. Obszar poszukiwań to przede wszystkim działki między wsiami Grunwald i Łodwigowo, a także tereny na północny zachód od Stębarku. – Podczas kolejnych sezonów chcielibyśmy skoncentrować się na możliwie najdokładniejszym ustaleniu drogi ucieczki wojsk krzyżackich z pola bitwy, a także przebadać pominięte dotychczas działki, aby móc z jak największą pewnością potwierdzić lub wykluczyć konkretne tereny jako miejsca starć z 15 lipca 1410 – dodaje Górecki.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Wikipedia

dodaj komentarz

komentarze


Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
 
Nie szpital, a instytut
Memoriał gen. Andersa coraz bliżej
Wszystkie misje AWACS-a
Obradował Komitet Wojskowy Unii Europejskiej
Dwie dekady ulepszania Sojuszu
Po śladach polskich bohaterów
Wojskowi medycy niosą pomoc w Iraku
„Ryś” z laserem
Cień atomowej zagłady
Układ nerwowy Mieczników
NATO on Northern Track
Tomczyk: „Tarcza Wschód” ma odstraszyć agresora
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Wielki triumf 2 Korpusu Polskiego
„Sarex”, czyli jeden za wszystkich, wszyscy za jednego
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
Piedimonte – samobójcza misja
Święto Oddziału Specjalnego ŻW
Ostatnia droga Pileckiego
Dwa srebrne medale kajakarzy CWZS-u
Mobilne dowodzenie
Najmłodsi artyści Wojska Polskiego
„Grand Quadriga ‘24”
Zawsze gotowi do pomocy
Hełmy – nowoczesne i na miarę
Dwa krążki kajakarki z „armii mistrzów”
Flota Bayraktarów w komplecie
Szachownice nie dotarły nad Finlandię
Ameryka daje wsparcie
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Broń Hitlera w rękach AK
WAM wraca po latach
„Sarex ’24”: razem w czasie kryzysu
Wojna w świętym mieście, epilog
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Sejmowa debata o bezpieczeństwie
By Polska była bezpieczna
They Will Check The Training Results in Combat
Kto wywalczy tytuł mistrza MMA?
Tarcza Wschód – odstraszanie i obrona
Pokazali bojowego ducha
Sukcesy reprezentantek CWZS-u
Serwis K9 w Polsce
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Polki pobiegły po srebro!
„Pierwsza Drużyna” na start
Systemy obrony powietrznej dla Ukrainy
Nowe zadania szefa SKW
Żołnierzu, wyślij dziecko na wakacje z Rewitą
Czego można się nauczyć od żołnierzy?
Polska wiktoria na Monte Cassino
Pływacy i maratończycy na medal
Grupa Północna o wsparciu dla Ukrainy
Barbara wzmocni polską obronę powietrzną
Przysięga w Limanowej
Podróż po AWACS-ie
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO