Wejście do NATO było nadrzędnym celem polskiej polityki zagranicznej od początku transformacji ustrojowej. Został on osiągnięty w 1999 roku. – Cały naród polski stoi na gruncie sojuszniczej jedności i obrony przed możliwą agresją, bez względu na to, z którego kierunku ona nastąpi – mówił minister obrony Antoni Macierewicz z okazji 17. rocznicy tego wydarzenia.


Minister Macierewicz spotkał się w piątek z przedstawicielami krajów członkowskich NATO. Gośćmi szefa resortu byli także Paweł Soloch, szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego, parlamentarzyści oraz członkowie rządu i politycy. – Rok 2016 to rok, w którym w Polsce odbędzie się najważniejsze wydarzenie wolnego świata – szczyt NATO w Warszawie – powiedział szef MON. – Chcę podkreślić, że na tej drodze wszyscy – po polskiej i sojuszniczej stronie – odegrali swoją ważną rolę, za którą chcę serdecznie podziękować – dodał.

Obecnie trwają przygotowania do szczytu NATO, który odbędzie się 8-9 lipca w Warszawie. – Mamy nadzieję, że zmieni on charakter obecności Polski w NATO raz na zawsze. Zakończy tę długą drogę (...) i uczyni Polskę oraz inne kraje Europy Środkowej i Wschodniej pełnoprawnymi członkami NATO – mówił minister Macierewicz. Jednym z podstawowych celów spotkania będzie wypracowanie skutecznej polityki wobec zagrożeń płynących zza wschodniej i południowej granicy Sojuszu. Polska wraz z innymi krajami wschodniej flanki Paktu zamierza stanowczo domagać się zwiększenia wojskowego zaangażowania w naszym rejonie Starego Kontynentu. – NATO musi pokazać, że jest gwarantem porządku, dlatego musi być wzmocniona militarna obecność Sojuszu w Europie Wschodniej – mówił niedawno prezydent Andrzej Duda, otwierając spotkanie doradców ds. bezpieczeństwa dziewięciu krajów Europy Środkowo-Wschodniej.


Film: MON

– Polacy są przekonani, że nasza determinacja znajdzie pełne odzwierciedlenie i pełną wzajemność ze strony naszych sojuszników w lipcu, podczas szczytu NATO – podkreślił szef resortu obrony.

Polska sojusznikiem wolnego świata

12 marca 1999 roku w amerykańskim mieście Independence odbyła się uroczystość, podczas której Polska, Czechy i Węgry przekazały Stanom Zjednoczonym akty przystąpienia do Traktatu Północnoatlantyckiego. – Dla nas dopiero teraz skończyła się zimna wojna, Polska wraca na zawsze tam, gdzie jest jej miejsce: do wolnego świata – mówił siedemnaście lat temu Bronisław Geremek, ówczesny minister spraw zagranicznych. Z tą chwilą Polska stała się formalnie stroną traktatu waszyngtońskiego i członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego.


Moment wstąpienia Polski do NATO wspomina gen. Mieczysław Gocuł, szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego: – W marcu 1999 roku byłem kapitanem skierowanym na studia w Land Force Command and Staff College w Kanadzie. Za oceanem zobaczyłem, jak odmiennie może wyglądać proces dydaktyczny. Zetknąłem się z informatyzacją, powszechnym dostępem do Internetu oraz systemami symulacji pola walki. Fascynowało mnie bardzo praktyczne przygotowywanie oficerów do realizacji funkcji dowódczych i sztabowych.

Od chwili rozpoczęcia współpracy z NATO polscy żołnierze wzięli udział w kilkunastu misjach i operacjach pod sztandarem Sojuszu. Dla polskich sił zbrojnych był to prawdziwy sprawdzian. Udział w misjach bojowych był katalizatorem pozytywnych zmian w armii. Rozpoczęto prace nad profesjonalizacją Wojska Polskiego, zapewniono stabilność finansowania wydatków na obronność, rozpoczęty został program modernizacji technicznej. – Po doświadczeniach wyniesionych z operacji w Iraku, Afganistanie, Afryce czy na Bałkanach nasi partnerzy postrzegają Wojsko Polskie jako sprawdzonego i odpowiedzialnego sojusznika – przyznaje gen. Gocuł.


Bezcenna dla polskich żołnierzy jest także możliwość ćwiczenia ramię w ramię z sojuszniczymi wojskami. W 2015 roku Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych przeprowadziło na polskich poligonach 138 ćwiczeń narodowych i 27 międzynarodowych, podczas których z naszymi wojskowymi szkoliło się ponad 16 tys. żołnierzy z innych państw. Polacy uczestniczyli też w 41 zagranicznych manewrach różnego typu. – Z perspektywy siedemnastu lat członkostwa w Sojuszu Północnoatlantyckim mogę stwierdzić, że Wojsko Polskie przeszło długą drogę zmian. Zmieniła się filozofia myślenia i uprawiania sztuki wojennej, inne są organizacja oraz struktury armii. Zupełnie inaczej postrzegamy także standardy i procedury. Nastąpiło przewartościowanie myślenia o szkoleniu – ocenia szef Sztabu Generalnego WP.


Rozbudowa NATO-wskiej infrastruktury

Wejście do Sojuszu oznaczało także, iż Polska została objęta Programem Inwestycji NATO w Dziedzinie Bezpieczeństwa (NATO Security Investment Programme – NSIP). Został on stworzony w celu wspólnego finansowania projektów rozwijających zdolności obronne państw członkowskich. Obejmuje realizację przedsięwzięć związanych z budową, rozbudową i remontami infrastruktury wojskowej oraz pozyskaniem zasobów niezbędnych do realizacji tych zadań. Inwestorem NSIP w Polsce jest Zakład Inwestycji Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego.


Film: MON

NSIP jest finansowany w ramach funduszu tworzonego ze składek państw członkowskich Sojuszu. Ich wysokość zależy od wielkości danego państwa i jego potencjału gospodarczego. Budżet Programu na 2015 r. wynosił 910 mln euro, a polska składka 22,7 mln euro. Każda inwestycja realizowana jest na zasadzie podziału kosztów. W przypadku Polski średni podział wynosi: NATO – 61, Polska – 39 proc.

Wartość wszystkich inwestycji NSIP w Polsce wynosi prawie 3,5 mld zł i obejmuje 133 projekty inwestycyjne, z czego zakończono i przekazano użytkownikowi, którym jest wojsko, 103 zadania. 14 zadań jest przygotowywanych do realizacji, a 16 jest w jej trakcie (stan na koniec 2015 roku). Z danych Ministerstwa Obrony Narodowej wynika, że Polska ma dodatni bilans uczestnictwa w NSIP – nadwyżka transferów nad składkami wynosi 542 mln zł.

W ramach NSIP sfinansowano m.in. modernizację infrastruktury sześciu lotnisk wojskowych, budowę systemu łączności pomiędzy Polską a Kwaterą Główną NATO i dowództwami strategicznymi Sojuszu, rozbudowę systemu radarowego dalekiego zasięgu czy stworzenie Centrum Szkolenia Sił Połączonych JFTC w Bydgoszczy.


NATO powstało 24 sierpnia 1949 roku, gdy w życie wszedł Traktat Północnoatlantycki. Dokument został podpisany w Waszyngtonie 4 kwietnia 1949 roku przez 12 państw (Belgia, Dania, Francja, Holandia, Islandia, Kanada, Luksemburg, Norwegia, Portugalia, Stany Zjednoczone, Wielka Brytania i Włochy). Powstanie Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego (ang. North Atlantic Treaty Organization, NATO; fr. Organisation du Traité de l’Atlantique Nord, OTAN) było odpowiedzią na zagrożenie ze strony Związku Radzieckiego i jego sojuszników. Po rozpadzie bloku wschodniego NATO stało się stabilizatorem międzynarodowego systemu bezpieczeństwa. Polska przystąpiła do Sojuszu 12 marca 1999 roku.