Czy żołnierz, który odszedł na emeryturę, a następnie wrócił do zawodowej służby, może zsumować oba okresy, tak by do podstawy wymiaru emerytury zostało wliczone świadczenie motywacyjne? Ministerstwo Obrony Narodowej odpowiada na poselską interpelację, podkreślając, że przepisy w tej sprawie są jednoznaczne i nie ma podstaw do przeprowadzenia dodatkowej analizy prawa.
Świadczenie za długoletnią służbę wojskową zostało wprowadzone w 2023 roku jako element motywacyjnego systemu wynagradzania żołnierzy. Prawo do niego uzyskują żołnierze zawodowi po 15 latach wysługi. Wynosi ono miesięcznie 5% uposażenia zasadniczego i rośnie o 1% z każdym kolejnym rokiem służby, aż do osiągnięcia 25-letniego stażu. Jego maksymalna wysokość to więc 15% wynagrodzenia danego żołnierza.
Świadczenie ma również wpływ na wysokość emerytury. Zgodnie bowiem z ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, może ono zostać uwzględnione w podstawie wymiaru emerytury lub renty inwalidzkiej po osiągnięciu 32 lat wysługi.
Sumowanie okresów służby?
Szczególna sytuacja dotyczy jednak tych żołnierzy, którzy po zakończeniu służby i przejściu na emeryturę, zdecydowali się wrócić do armii. Przepisy pozwalają im co prawda na ponowne ustalenie podstawy wymiaru emerytury (po odbyciu co najmniej 12 miesięcy służby), ale wątpliwości budzi sposób liczenia wymaganego stażu, od którego zależy możliwość uwzględnienia świadczenia w podstawie wymiaru emerytury. Chodzi o to, czy wyliczając emeryturę można zsumować wcześniejsze lata służby z okresem przepracowanym po powrocie w szeregi armii.
Wojskowe biura emerytalne przyjęły wykładnię, zgodnie z którą warunek wliczenia świadczenia do emerytury to 32 lata służby o charakterze ciągłym i nieprzerwanym. Oznacza to, że okres służby sprzed przejścia na emeryturę i po powrocie do wojska nie są łączone, a przerwa w służbie zeruje staż potrzebny do uwzględnienia świadczenia.
Na problem zwróciła uwagę posłanka Joanna Mucha (niezrzeszona), która z interpelacją w tej sprawie wystąpiła do ministra obrony narodowej. Posłanka zapytała o podstawę interpretacji przepisów wobec żołnierzy, których staż składa się z dwóch okresów służby rozdzielonych przejściem na emeryturę, a także różnice w podejściu do tego zagadnienia w resorcie obrony i służbach podległych MSWiA. W tych ostatnich przepisy dotyczące analogicznego świadczenia bywają interpretowane w odmienny sposób, a instytucje emerytalno-rentowe sumują lata wysługi, obejmującej również okresy służby sprzed powrotu do formacji. Pytania Muchy odnosiły się też do danych statystycznych dotyczących żołnierzy, którzy powrócili do zawodowej służby ze statusu emeryta. Posłanka chciała też dowiedzieć się, czy MON planuje przeprowadzić analizę lub wskazać wytyczne, które będą mogły wyeliminować towarzyszące żołnierzom wątpliwości.
Nie będzie nowej wykładni
Na interpelację Joanny Muchy odpowiedział Paweł Bejda, sekretarz stanu w MON-ie. W piśmie podkreślił, że wojskowe biura emerytalne stosują obowiązujące przepisy zgodnie z ich literalnym brzmieniem. „Dokonywanie wykładni przepisów nie powinno prowadzić do rozszerzenia zakresu ich stosowania poza granice wynikające z ich treści, w szczególności w sytuacji, gdyby miało to skutkować przyznaniem uprawnień, które nie wynikają wprost z obowiązującej regulacji” – napisał Bejda. W ocenie MON-u obowiązujące przepisy, których brzmienie resort uznaje za jednoznaczne, nie dają więc podstaw do przeprowadzenia dodatkowej analizy, ani do opracowania odrębnej wykładni, w szczególności w odniesieniu do osób zamierzających ponownie wstąpić do służby wojskowej.
W odpowiedzi podkreślono również, że MON nie prowadzi analiz statystycznych dotyczących liczby żołnierzy, którzy wrócili do zawodowej służby po przejściu na emeryturę. „Nie jest więc możliwe odniesienie się do skali osób, którym w podstawie emerytury nie uwzględniono świadczenia motywacyjnego” – zaznaczył sekretarz stanu MON.
Odpowiedź ministerstwa oznacza, że nie są planowane żadne działania mające dodatkowo wyjaśnić zasady stosowania przepisów w przypadku żołnierzy wracających do służby. W praktyce żołnierze ze stażem służby podzielonym na okresy „przed i po emeryturze”, nadal muszą się liczyć z interpretacją stosowaną przez wojskowe biura emerytalne.
autor zdjęć: 18 Bryg Zmotoryzowana
komentarze