moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
F-35 Husarz lada moment w Polsce! Latający multitool

Choć F-35 Lightning II nie jest ani najszybszym, ani najbardziej zwrotnym wielozadaniowym samolotem bojowym na świecie, to większość ekspertów właśnie tę maszynę wskazuje jako najlepszą wśród produkowanych w swojej klasie. Niska wykrywalność i wszechstronność w działaniach bojowych – to siła i atuty, które wyróżniają F-35 na tle konkurencji.

Amerykańska armia jest uznawana za najsilniejszą na świecie nie tylko ze względu na rekordowy budżet, którym dysponuje, nie tylko ze względu na liczbę żołnierzy, okrętów czy czołgów, ale przede wszystkim ze względu na potencjał i zdolności lotnictwa US Armed Forces. Jak imponująco się ono prezentuje na tle innych czołowych wojsk na świecie dobrze pokazują plany modernizacyjne jeszcze sprzed 30 lat. Gdy na początku lat dziewięćdziesiątych Pentagon rozpoczął proces kompleksowej wymiany bojowych statków powietrznych, to liczbę niezbędnych do zakupu samolotów dla wszystkich tamtejszych rodzajów wojsk – sił powietrznych, US Marine Corps, marynarki wojennej i wojsk lądowych – wstępnie oszacowano na około 4 tysiące egzemplarzy.

Wykazana wówczas gigantyczna skala potrzeb znalazła bezpośrednie przełożenie w decyzjach zakupowych – postanowiono bowiem, że wycofywane ze służby maszyny nie zostaną zastąpione takimi samymi typami samolotów, tylko nowocześniejszymi. Przyjęto, iż pozyskany zostanie jeden nowy typ samolotu wielozadaniowego, który ze względu na charakterystykę rodzaju wojsk, gdzie ma trafić docelowo, będzie produkowany w trzech wersjach – klasycznej, pionowego startu i lądowania oraz pokładowej (dla lotniskowców).

Aby uświadomić sobie jak trudnego zadania podjął się Pentagon, wystarczy tylko wskazać, jak różne samoloty miała zastąpić w linii nowa konstrukcja – począwszy od wykorzystywanych przez US Air Force F-16 Fighting Falcon, A-10C, poprzez używane przez marynarkę wojenną F/A-18C/D aż po tak zaawansowane maszyny jak „niewidzialne” F-111 i F-117A.

Postawione przez armię wymagania techniczne dla nowego samolotu „przyszłości” zakładały więc, że będzie on dwusilnikowy, o długim czasie lotu, ze znacząco obniżonym poziomem wykrywania przez radary i szerokim spektrum systemów walki radioelektronicznej i rozpoznawczej, które będą umożliwiać mu walkę na dużych odległościach (względem wrogich statków powietrznych).

Co bardzo istotne w przypadku programu JSF – Joint Strike Fighter, bo taką nazwę przyjął ostatecznie projekt – Waszyngton zdecydował, iż chce go znacząco umiędzynarodowić (i w ten sposób obniżyć koszty). Jesienią 1995 roku podpisano umowę zakładającą dołączenie do programu Wielkiej Brytanii, która miała wyłożyć 10 procent kosztów fazy koncepcyjno-demonstracyjnej. A dwa lata później, w 1997 roku, do programu JSF przystąpiła Kanada.

W tym samym czasie, bo w 1996 roku, Departament Obrony USA poinformował, że warte 750 mln dolarów (każdy) kontrakty na opracowanie latających demonstratorów technologii JSF (dwóch sztuk) otrzymały firmy Lockheed Martin oraz Boeing, a po pięciu latach prób i testów obwieścił, iż zwycięzcą przetargu została konstrukcja oferowana przez Lockheed Martina, czyli samolot oznaczony X-35.

Pierwsze publiczna prezentacja samolotu, który otrzymał ostatecznie nazwę własną F-35 Lightning II, nastąpiła w lutym 2006 roku. Warto w tym miejscu podkreślić, że w tym czasie program jego opracowania i produkcji stał się jeszcze bardziej międzynarodowy – dołączyły bowiem do niego kolejne państwa: Dania, Norwegia, Turcja, Australia, Włochy i Holandia.

Opracowana jako pierwsza, odmiana klasyczna F-35 otrzymała oznaczenie A. Maszynę o długości 15,67 metrów, rozpiętości skrzydeł 10,67 m (przy ich powierzchni 42,70 m²) i wysokości 4,38 metrów, napędza silnik Pratt & Whitney F135-100 o ciągu: z dopalaczem: 191,3 kN, a bez dopalacza: 128,1 kN (Pentagon zrezygnował pod koniec lat 90. z wymogu, by JSF był dwusilnikowy).

F-35A został wyposażony w radar AESA AN/APG-81 – Active Electronically Scanned Array, optoelektroniczy system samoobrony przed pociskami i obserwacji statków AN/AAQ-37 – Electro-Optical (EO) Distributed Aperture System (firmy Northrop Grumman), awionikę i system celowniczy (EOTS – Electro-Optical Targeting System) AN/AAQ-40 firmy Lockheed Martin, a także pakiet walki elektronicznej AN/ASQ-239 (Barracuda) z koncernu Bae Systems oraz w system łączności, nawigacji i identyfikacji AN/ASQ-242.

Jeśli chodzi o uzbrojenie, to F-35A posiada działko GAU-22/A 25 mm, a w wewnętrznym luku bombowym może przewozić np. dwie rakiety AIM-120 AMRAAM i dwie bomby GBU-31 JDAM.

Wersja F-35B, czyli pionowego startu i lądowania, została zaprezentowana w 2008 roku, a model pokładowy F-35C w 2010 roku. Pierwszy samolot F-35 w wersji A trafił do US Armed Forces 14 lipca 2011 roku. Model B zadebiutował w linii w 2012 roku, ale w armii Wielkiej Brytanii, model C zaś wszedł do służby w US Navy w 2013 roku.

Krzysztof Wilewski

autor zdjęć: st. sierż. Rafał Samluk/ Combat Camera

dodaj komentarz

komentarze


„Agat. Siła i ogień”. Album już w sprzedaży
Marsz z weteranem
St. szer. spec. Kuklik na podium Dancon March
Samotna placówka
„Koalicja 26.2”, czyli pokaz zdolności i siły
Coraz więcej Krabów w Bolesławcu
Sulechów z brygadą artylerii
Road to Life
Na unijnym szczeblu o współpracy z USA na rzecz bezpieczeństwa
Ratunek pod ogniem
Kolejne MiG-i-29 polecą do Ukrainy
Dwie rakiety i dron odrzutowy spadły na terytorium Polski
Okno dla gigantów
Pancerny poligon
Kolejny wyrok za strzały na granicy
Co z wysługą po powrocie do wojska?
„Ślązak” czeka na modernizację
Generał z cienia
Amunicja do Szerszeni
Szef MON-u: Nie da się nas zastraszyć
Polskie systemy satelitarne w orbicie zainteresowań Grecji
MON zmienia system gotowości obronnej
Gwarancje BGK w finansowaniu rozwoju MŚP w sektorze obronnym i technologiach typu dual-use
Jak prowadzić Leoparda?
Sokół na ratunek w górach
Prawie 200 mld zł na zbrojenia w projekcie budżetu
Pancerny atak z wody
Srebro światowego czempionatu dla polskiej zapaśniczki
Rezerwy do wyszkolenia
Jakie zmiany w ustawie o obronie?
„Koalicja 26.2”, czyli chętni i wiarygodni
Nieznany obiekt na terenie Polski
Nigdy nie zostawiamy swoich
Promień nie do zniesienia
Nowy kompleks dla artylerzystów z Jarosławia
Medycy bojowi na poligonie
Ważne odkrycie na Westerplatte
Nowe łodzie wielozadaniowe na Bałtyku
Flanka pod strażą
Gorący lipiec PKW Łotwa
Sejm poparł Kartę Rodziny Mundurowej
Budowa siedziby wojskowych medyków zakończy się wcześniej
Rosyjskie drony pod lupą wojskowych śledczych i ekspertów. Jak wygląda ich praca?
„Horyzont” przedłużony
„Kurs generalski” dla podoficerów
Złoto i brąz w sportach walki
Stała obecność sił USA coraz bliżej
Bombowiec na dnie Bałtyku
ORP „Albatros” w akcji
Zatrzymać masywny krwotok
Kosmiczny Bursztyn
Więcej Piorunów i Jelczy
Pociski Patriot: nie tylko serwis w Polsce, lecz także koprodukcja?
Vipery wracają do Czech
Wiceszef MON-u w Kijowie
AI za sterami Gripena
Kolejne sukcesy „armii mistrzów”
Waryński liderem nieruchomości w PGZ-ecie
Flight into the Future
Ojcowie polskiej niepodległości
Niemieckie Eurofightery przylecą na Air Policing do Polski
Współpraca przemysłowa z USA: usuwać bariery, razem produkować
Koszykarze Czarnej Dywizji najlepsi w Wojsku Polskim
Medalowy finisz strzelców
Pokład okrętu… pod dachem
Borsuki w Poznaniu
Constans historii

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO