moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Walki pod Mostami

14 lutego 1919 roku w rejonie miejscowości Mosty pod Grodnem doszło do zwycięskiego starcia wojsk polskich z oddziałami Armii Czerwonej. Powszechnie tę datę uznaje się za początek wojny polsko-bolszewickiej. Część historyków uważa jednak, że działania wojenne rozpoczęły się już 3 stycznia od ataku Armii Czerwonej na Wilno.

Stanowisko ckm Maxim wz. 1908 oraz miotacz granatów Grupy Zaniemeńskiej. Marzec 1919. Źródło zdjęcia: Wojskowe Biuro Historyczne

Wraz z końcem I wojny światowej i wycofywaniem się okupacyjnych wojsk niemieckich z dawnego Imperium Rosyjskiego opuszczone tereny zaczęły zajmować wojska bolszewickie. – Moskwa opracowała militarny plan „Cel Wisła”, który stanowił zagrożenie dla młodego państwa polskiego – mówi dr Mieczysław Wolski, historyk okresu XX wieku. Celem bolszewików miało być rozgromienie polskich sił i dotarcie do Niemiec, a następnie rozniecenie rewolucji komunistycznej w całej Europie.

11 grudnia 1918 roku Armia Czerwona zajęła Mińsk, na przełomie 1918 i 1919 roku wkroczyła na Ukrainę i następnie na Litwę. – Odrodzona Polska musiała stawić opór nacierającym od wschodu oddziałom – podkreśla historyk. Do pierwszego starcia doszło w Wilnie. Z miasta pod koniec grudnia 1918 roku ewakuowały się wojska niemieckie, a 1 stycznia 1919 roku opanowały go oddziały polskiej Samoobrony Krajowej Litwy i Białorusi pod dowództwem gen. Władysława Wejtki. Dwa dni później bolszewicy uderzyli na Wilno. Polakom nie udało się zatrzymać nieprzyjaciela i 5 stycznia po krótkich walkach zostali wyparci z miasta.

W połowie lutego armia polska podjęła kontrofensywę przeciwko bolszewickiej Armii Zachodniej. Prowadziły ją dwie grupy wojsk. Formacjami odcinka południowego, czyli Grupy Podlaskiej, która koncentrowała się w rejonie rzeki Prypeć i miasteczka Szczytno, dowodził gen. Antoni Listowski. Oddziały odcinka północnego, operujące w rejonie Szczytno–Skidel, złożone były głównie z oddziałów Dywizji Litewsko-Białoruskiej gen. Wacława Iwaszkiewicza-Rudoszańskiego.

14 lutego 1919 roku wojska polskie natknęły się na oddziały Armii Czerwonej w rejonie miasteczka Mosty pod Grodnem na Białorusi. Polskie jednostki stoczyły tam zwycięskie starcie z sowieckimi żołnierzami. Tego samego dnia polscy żołnierze pod dowództwem kpt. Piotra Mienickiego dokonali wypadu na Berezę Kartuską, skąd wyparli zaskoczoną kompanię Armii Czerwonej. Dwa tygodnie później gen. Iwaszkiewicz-Rudoszański odrzucił Sowietów za Szczuczyn, co spowodowało ustabilizowanie się linii frontu. Dzięki temu Polska zyskała czas na rozbudowę swoich dywizji i przeprowadzenie w kwietniu 1919 roku ofensywy, która oswobodziła Wilno.

Zwycięskie walki 14 lutego pod Mostami powszechnie uznawane są za początek wojny polsko-sowieckiej. Według historyków miało to być pierwsze starcie regularnych oddziałów polskiego wojska z posuwającymi się na zachód oddziałami Armii Czerwonej.

Część badaczy uważa jednak, że działania wojenne rozpoczęły się znacznie wcześniej – atakiem Armii Czerwonej na Wilno. – Ponieważ 29 grudnia 1918 roku oddziały Samoobrony Krajowej Litwy i Białorusi zostały włączone w szeregi polskiego wojska, członkowie Samoobrony stali się oficjalnie polskimi żołnierzami i ich walki o Wilno 3 stycznia miały charakter walk polsko-bolszewickich – argumentuje dr Wolski.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Wojskowe Biuro Historyczne

dodaj komentarz

komentarze


Budowa siedziby wojskowych medyków zakończy się wcześniej
MON zmienia system gotowości obronnej
„Koalicja 26.2”, czyli chętni i wiarygodni
Flight into the Future
Flanka pod strażą
Okno dla gigantów
Nowe łodzie wielozadaniowe na Bałtyku
Generał z cienia
Wspólne przeżycia łączą, czyli weterani na warsztatach
Cyberspecjaliści na poligonie
Pancerny poligon
Złoto i brąz w sportach walki
Polskie systemy satelitarne w orbicie zainteresowań Grecji
Nowy kompleks dla artylerzystów z Jarosławia
Nigdy nie zostawiamy swoich
Więcej Piorunów i Jelczy
Constans historii
Koszykarze Czarnej Dywizji najlepsi w Wojsku Polskim
Ojcowie polskiej niepodległości
Szlify na moście
Zatrzymać masywny krwotok
Kolejne sukcesy „armii mistrzów”
Borsuki w Poznaniu
Wiceszef MON-u w Kijowie
Gwarancje BGK w finansowaniu rozwoju MŚP w sektorze obronnym i technologiach typu dual-use
Vipery wracają do Czech
Obrona kraju to obrona naszych bliskich i naszej wolności
Niemieckie Eurofightery przylecą na Air Policing do Polski
Promień nie do zniesienia
Medycy bojowi na poligonie
Gladius, czyli polski miecz
Marsz z weteranem
Jakie zmiany w ustawie o obronie?
Sejm poparł Kartę Rodziny Mundurowej
Bombowiec na dnie Bałtyku
Road to Life
Na unijnym szczeblu o współpracy z USA na rzecz bezpieczeństwa
Co z wysługą po powrocie do wojska?
Sokół na ratunek w górach
Medalowy finisz strzelców
Prawie 200 mld zł na zbrojenia w projekcie budżetu
Pociski Patriot: nie tylko serwis w Polsce, lecz także koprodukcja?
Coraz więcej Krabów w Bolesławcu
Kolejne MiG-i-29 polecą do Ukrainy
Tak rodzą się piloci myśliwców
Jak prowadzić Leoparda?
„Horyzont” przedłużony
Pancerny atak z wody
Srebro światowego czempionatu dla polskiej zapaśniczki
Ratunek pod ogniem
Pokład okrętu… pod dachem
„Kurs generalski” dla podoficerów
Roboty zamiast saperów
„Agat. Siła i ogień”. Album już w sprzedaży
Stała obecność sił USA coraz bliżej
Waryński liderem nieruchomości w PGZ-ecie
AI za sterami Gripena
Współpraca przemysłowa z USA: usuwać bariery, razem produkować
ORP „Albatros” w akcji
„Ślązak” czeka na modernizację
Kosmiczny Bursztyn
Sulechów z brygadą artylerii
Rosyjskie drony pod lupą wojskowych śledczych i ekspertów. Jak wygląda ich praca?
Gorący lipiec PKW Łotwa
Samotna placówka

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO