moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Walki pod Mostami

14 lutego 1919 roku w rejonie miejscowości Mosty pod Grodnem doszło do zwycięskiego starcia wojsk polskich z oddziałami Armii Czerwonej. Powszechnie tę datę uznaje się za początek wojny polsko-bolszewickiej. Część historyków uważa jednak, że działania wojenne rozpoczęły się już 3 stycznia od ataku Armii Czerwonej na Wilno.

Stanowisko ckm Maxim wz. 1908 oraz miotacz granatów Grupy Zaniemeńskiej. Marzec 1919. Źródło zdjęcia: Wojskowe Biuro Historyczne

Wraz z końcem I wojny światowej i wycofywaniem się okupacyjnych wojsk niemieckich z dawnego Imperium Rosyjskiego opuszczone tereny zaczęły zajmować wojska bolszewickie. – Moskwa opracowała militarny plan „Cel Wisła”, który stanowił zagrożenie dla młodego państwa polskiego – mówi dr Mieczysław Wolski, historyk okresu XX wieku. Celem bolszewików miało być rozgromienie polskich sił i dotarcie do Niemiec, a następnie rozniecenie rewolucji komunistycznej w całej Europie.

11 grudnia 1918 roku Armia Czerwona zajęła Mińsk, na przełomie 1918 i 1919 roku wkroczyła na Ukrainę i następnie na Litwę. – Odrodzona Polska musiała stawić opór nacierającym od wschodu oddziałom – podkreśla historyk. Do pierwszego starcia doszło w Wilnie. Z miasta pod koniec grudnia 1918 roku ewakuowały się wojska niemieckie, a 1 stycznia 1919 roku opanowały go oddziały polskiej Samoobrony Krajowej Litwy i Białorusi pod dowództwem gen. Władysława Wejtki. Dwa dni później bolszewicy uderzyli na Wilno. Polakom nie udało się zatrzymać nieprzyjaciela i 5 stycznia po krótkich walkach zostali wyparci z miasta.

REKLAMA

W połowie lutego armia polska podjęła kontrofensywę przeciwko bolszewickiej Armii Zachodniej. Prowadziły ją dwie grupy wojsk. Formacjami odcinka południowego, czyli Grupy Podlaskiej, która koncentrowała się w rejonie rzeki Prypeć i miasteczka Szczytno, dowodził gen. Antoni Listowski. Oddziały odcinka północnego, operujące w rejonie Szczytno–Skidel, złożone były głównie z oddziałów Dywizji Litewsko-Białoruskiej gen. Wacława Iwaszkiewicza-Rudoszańskiego.

14 lutego 1919 roku wojska polskie natknęły się na oddziały Armii Czerwonej w rejonie miasteczka Mosty pod Grodnem na Białorusi. Polskie jednostki stoczyły tam zwycięskie starcie z sowieckimi żołnierzami. Tego samego dnia polscy żołnierze pod dowództwem kpt. Piotra Mienickiego dokonali wypadu na Berezę Kartuską, skąd wyparli zaskoczoną kompanię Armii Czerwonej. Dwa tygodnie później gen. Iwaszkiewicz-Rudoszański odrzucił Sowietów za Szczuczyn, co spowodowało ustabilizowanie się linii frontu. Dzięki temu Polska zyskała czas na rozbudowę swoich dywizji i przeprowadzenie w kwietniu 1919 roku ofensywy, która oswobodziła Wilno.

Zwycięskie walki 14 lutego pod Mostami powszechnie uznawane są za początek wojny polsko-sowieckiej. Według historyków miało to być pierwsze starcie regularnych oddziałów polskiego wojska z posuwającymi się na zachód oddziałami Armii Czerwonej.

Część badaczy uważa jednak, że działania wojenne rozpoczęły się znacznie wcześniej – atakiem Armii Czerwonej na Wilno. – Ponieważ 29 grudnia 1918 roku oddziały Samoobrony Krajowej Litwy i Białorusi zostały włączone w szeregi polskiego wojska, członkowie Samoobrony stali się oficjalnie polskimi żołnierzami i ich walki o Wilno 3 stycznia miały charakter walk polsko-bolszewickich – argumentuje dr Wolski.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Wojskowe Biuro Historyczne

dodaj komentarz

komentarze


Logistic Network
 
UE o wspólnym bezpieczeństwie
(Nie)ludzka broń Łukaszenki
Szer. Alicja Tchórz i szer. Radosław Kawęcki mistrzami Europy!
Pułkownik Ciepliński w rękach UB
Śladem „białych kurierów”
Podchorążowie na posterunku
Kiedy słyszysz „Alpha Scramble”!
F-16 lecą na Litwę
Siedem medali zapaśników na wojskowym czempionacie
W Sejmie o kondycji PGZ
16 Dywizja przeprawiła się przez Narew
Pentagon: oko na Chiny, Europa z tyłu głowy
Czy będzie koniec służby kontraktowej?
Niemiec z Goździkiem
O Polskę walczyli u boku Napoleona
Lekcja wojska od górali
Prezydent Duda rozmawiał z sekretarzem generalnym NATO
Legioniści wkraczają do Warszawy
Święto żołnierzy artylerii
Retro Liga, czyli rozgrywki z historią w tle
Reforma administracji wojskowej
SOMA dla specjalsów
Hybrydowa agresja ze Wschodu
Uczniowie powalczą o tytuł mistrza
„Tumak ’21” na finiszu
Wyścig zbrojeń nie ustaje
Wojskowa politechnika świętuje
Jakie zmiany w zakwaterowaniu?
Siły NATO ćwiczą w Kłajpedzie
Zespół NATO na bojowo
Terytorialsi wybrali najlepszych pracodawców
Mielec wraca do odrzutowców
Dowódca generalny na granicy
Bryza na południowej flance
Harduny dla strażaków?
Oczy na wschodnią flankę
11 medali dla wojskowych na czempionacie w boksie
Sojusznicze wsparcie na granicy
Najlepszy Sportowiec Polski 2021 roku. Głosujmy na żołnierzy!
Kawaleria powietrzna w akcji, czyli skok na poligon
Komandos z Lublińca na czele korpusu podoficerskiego WOT
W BBN o sytuacji na granicy
Dodatek specjalny za ochronę granicy
Orlik po raz dziesiąty
Nocny szturm na polską granicę
Marynarz najlepszy na trasie Maratonu Komandosa
Afganistan. Czas wracać do domu
Nastał dzień krwi i chwały…
Wojskowi studenci medycyny pomagają na Okęciu
Wojsko, fotonika i rewolucja technologiczna
Tarcza Polski coraz bliżej. Umowy w sprawie „Wisły” i „Narwi”
#MuremZaPolskimMundurem na scenie
„Globstate ‘21”, czyli wyzwania dla sił zbrojnych
Zakupy dla wojska w nowym trybie?
Sojuszniczy ogień w Orzyszu
W jedynym słusznym kierunku
Niespokojna granica
Nowy stopień w siłach zbrojnych
Wojsko wobec wyzwań przyszłości
Słowo jak odcisk palca

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Inspektorat Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO