moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Przedmioty z „Łączki” w byłym komunistycznym więzieniu

Guziki, okulary, medaliki, krzyżyki, fragmenty mundurów – w sumie 250 przedmiotów odkrytych podczas prac prowadzonych przez IPN na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach znalazło się na wystawie „Dowody zbrodni”. Otwarto ją w byłym więzieniu przy ulicy Rakowieckiej w Warszawie, gdzie w okresie stalinowskim mordowano działaczy podziemia.

– Ekspozycja ukazuje system komunistycznych zbrodni sądowych, a jednocześnie pozwala dotknąć naszej bolesnej historii – mówi Aleksandra Kaiper-Miszułowicz z Biura Edukacji Narodowej Instytutu Pamięci Narodowej, współautorka wystawy „Dowody zbrodni”.

Przygotował ją IPN w historycznym budynku Aresztu Śledczego przy ulicy Rakowieckiej na warszawskim Mokotowie. W gmachu powstaje obecnie Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL. Wystawę zorganizowano na trzech poziomach dawnego pawilonu X, gdzie w okresie stalinowskim byli przetrzymywani, katowani i mordowani działacze podziemia niepodległościowego.

REKLAMA

– Na parterze pawilonu umieściliśmy informację o zbrodniach komunistycznych popełnianych w tym areszcie – podaje Kaiper-Miszułowicz. – Zgromadziliśmy także listy rodzin poszukujących w okresie stalinowskim informacji o losie najbliższych oraz proszących o podanie miejsca ich pochówku. Uzupełniają je relacje ofiar, które przeżyły mokotowskie więzienie.

Na wystawie przedstawiono także sylwetki komunistycznych oprawców: śledczych, prokuratorów, sędziów, katów czy funkcjonariuszy ukrywających zwłoki. Ich wizerunki umieszczono naprzeciwko zejścia do pomieszczenia, gdzie dokonywano egzekucji żołnierzy podziemia niepodległościowego.

– Ofiarom poświęciliśmy pierwsze piętro. Wyeksponowane są tu rzeczy znalezione podczas prac ekshumacyjnymi prowadzonych przez IPN na „Łączce” na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach – opowiada współautorka wystawy. Zebrano 250 drobnych przedmiotów, które zamordowani mieli przy sobie podczas aresztowania i w więzieniu, i z którymi szli na śmierć, m.in. guziki, okulary, medaliki, krzyżyki, buty, paski, fragmenty odzieży i mundurów, grzebienie, lusterka, szczoteczki do zębów, fifki do papierosów czy fragmenty gazet.

Wiadomo, do kogo należały niektóre przedmioty. Przykładowo, znaleziony medalik nosił por. Wacław Walicki, który kierował siatką konspiracyjną składającą się z wileńskiej młodzieży, buty należały do ppłk. Stanisława Kasznicy, dowódcy Narodowych Sił Zbrojnych, a odnaleziony na Cmentarzu Bródnowskim ryngraf był własnością Bogdana Olszewskiego, żołnierza NSZ.

Na Rakowieckiej zobaczymy też medalik znaleziony przy szczątkach Stanisława Kutryba, żołnierza Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, guzik odkryty obok płk. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”, dowódcy V Wileńskiej Brygady Armii Krajowej, czy szczoteczkę do zębów wydobytą koło mjr. Hieronima Dekutowskiego „Zapory”, oficera Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.

Ekspozycja przybliża także historię poszukiwań szczątków ofiar komunistycznego reżimu. Na ostatnim piętrze obejrzymy zdjęcia z prac archeologicznych i ekshumacyjnych prowadzonych na „Łączce”, dokumentujących m.in. momenty odnajdywania przedmiotów, które zgromadzono na wystawie.

Wystawa „Dowody zbrodni" w Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL została uroczyście otwarta 1 marca w Narodowym Dniu Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Będzie można ją zwiedzać co najmniej do wakacji od poniedziałku do czwartku w godzinach 10–15.30. Wejścia z przewodnikiem są co pół godziny.

IPN prowadził poszukiwania miejsc pochówku ofiar terroru komunistycznego na „Łączce” Cmentarza Wojskowego na Powązkach od 2012 roku. Przeszukano prawie 1900 m2 terenu, odnaleziono około 300 zamordowanych osób i ponad 700 przedmiotów. Ostatni etap prac zakończył się w lipcu 2017 roku. Jak informował prof. Krzysztof Szwagrzyk, wiceprezes IPN i szef Biura Poszukiwań i Identyfikacji, specjaliści z IPN zbadali cały teren kwatery i odnaleźli wszystkie szczątki potajemnie pogrzebanych tam osób. Teraz pozostaje kwestia ich identyfikacji.

Wśród odnalezionych na „Łączce” i zidentyfikowanych ofiar komunizmu są m.in. legendarni dowódcy podziemia niepodległościowego: płk Zygmunt Szendzielarz „Łupaszka”, mjr Hieronim Dekutowski „Zapora” oraz ppłk Stanisław Kasznica. Wciąż poszukiwane są szczątki m.in. gen. Augusta Emila Fieldorfa „Nila”, szefa Kedywu Komendy Głównej AK, płk. Witolda Pileckiego, dobrowolnego więźnia Auschwitz, oraz płk. Łukasza Cieplińskiego, szefa IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Marcin Jurkiewicz / IPN

dodaj komentarz

komentarze


„Sophia”: powrót do domu
Cios w domu wroga
Poligonowy test zwiadowców
Sukcesy żołnierzy z bydgoskiego Wojskowego Zespołu Sportowego
W Sejmie o systemie obronnym Polski
Rząd za kluczowymi zmianami
Strzały z Procy
W Brukseli o Afganistanie i pieniądzach
Cyfrowa brygada testuje nowe rozwiązania
Poznaj dzieje wojskowego Szpitala Ujazdowskiego
Amerykańskie dowództwo przyszłości
Sokoły pola walki
Zmiany w dodatkach służbowych
Bezzałogowce w programie „Orlik”
Abramsy i Bradleye w Polsce
Polscy spadochroniarze z kawalerii na najwyższym podium
Sopka do liftingu
Jeden za wszystkich, wszyscy za jednego
16–30 września 1918 – rozstrzygająca operacja na zachodnim froncie
Zamknięte niebo nad Warszawą
Dragoni ruszyli do boju
Odprawa w Valburgu, czyli oskarżony gen. Sosabowski
Zmiany w zarządzie PGZ
The United States of America Have It Their Way
Reprezentanci Wojska Polskiego 15 razy na podium
Tu liczył się zgrany team i autorytet
Obchody 1 września na Westerplatte jednak z udziałem wojska
„Kościuszko” wyruszył po szczątki admirała
Nowa strzelnica dla wrocławskiej AWL
Pobiegną dla „Czarnego”
Gwardziści z USA w Krzesinach
Burza wokół rocznicowych uroczystości na Westerplatte
Całe podium MP w półmaratonie dla żołnierzy
PKW Orlik od nowego roku z F-16
Podchorążowie z Dęblina z odznakami „Combat Swimmer”
Ruszyła budowa ORP „Albatros”
MMA w Sokołowie Podlaskim
Terytorialsi w urzędach
Kargil – pierwsza wojna nuklearnych mocarstw
„Camp Pozzi” – nowa książka byłego żołnierza jednostki GROM
F-16 na pokazie, czyli co myśliwiec może pokazać publiczności
Amerykanie będą mieli wojska kosmiczne
Namejs ’18 – łotewskie manewry z międzynarodową obsadą
Zmiany w ustawie o weteranach
Kapral Marcin Lewandowski o krok od diamentów
Su-22 znowu w powietrzu
Będę walczył z czerwonymi aż do ostatniego tchnienia
Mieliśmy oko nad Irakiem
Szef MON odwiedził polskie kontyngenty
Szkoła Orląt będzie Akademią
Prezydent Duda w Białym Domu
Zmiana dowództwa w LITPOLUKRBRIG
Cisi bohaterowie
PW Inka z WITU
Pretorianin

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO