moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Dla bezpieczeństwa lotów

Dzięki tym urządzeniom można stwierdzić, czy pas startowy na lotnisku spełnia normy bezpieczeństwa. Polska armia odebrała właśnie pierwszą partię – 11 z 15 zamówionych w ubiegłym roku – testerów CSR, czyli urządzeń, które umożliwiają pomiar współczynnika tarcia nawierzchni lotniskowych. Nowoczesny sprzęt trafił już do 32 Bazy Lotnictwa Taktycznego w Łasku.

Lądowanie wojskowych statków powietrznych, a szczególnie osiągających bardzo duże prędkości myśliwców czy mocno obciążonych samolotów transportowych, jest operacją niebezpieczną, której powodzenie zależy od zapewnienia danej maszynie odpowiedniej drogi hamowania. Jej długość, czyli odległość, którą musi pokonać samolot, aby się zatrzymać, jest zależna nie tylko od czynników atmosferycznych (takich jak deszcz, gołoledź czy śnieg), lecz także od stanu nawierzchni drogi startowej. Jeśli jej stan będzie zły, to nie zapewni ona oponom samolotu odpowiedniego tarcia. Wzrasta wówczas ryzyko, że maszyna nie zatrzyma się w bezpiecznej strefie, ale wyjedzie poza pas startowy. To z kolei może doprowadzić do poważnych uszkodzeń podwozia.

Obecnie polska armia do oceny stanu nawierzchni dróg startowych używa zagranicznych urządzeń – głównie skandynawskich, które trafiły do służby po naszym wejściu do NATO. Są one jednak mocno wyeksploatowane i nie spełniają wprowadzonej w 2015 roku Normy Obronnej NO-17-A501:2015 „Nawierzchnie lotniskowe – Badanie szorstkości”.

Na szczęście niedługo na wszystkich wojskowych lotniskach pojawią się nowe testery tarcia CSR (Continuous Skid Resistance). To urządzenia, które na podstawie przygotowanej przez nasze wojsko specyfikacji technicznej zbudowali inżynierowie z konsorcjum firm: Dobrowolski Sp. z. o.o. i HAX Warias Dariusz.

Pierwsze przyrządy tego typu zostały już przekazane 27 kwietnia 32 Bazie Lotnictwa Taktycznego w Łasku. Wojsko otrzymało 11 z 15 urządzeń zamówionych w 2021 roku przez 3 Regionalną Bazę Logistyczną. Pozostałe cztery urządzenia trafią do baz lotniczych SZRP jesienią tego roku. Obecnie trwa ich certyfikacja przez Instytut Techniczny Wojsk Lotniczych. Wartość umowy wyniosła ponad 11 mln zł.

Testery tarcia CSR wyglądają niepozornie – to dostawcze samochody wraz z przyczepką. Elektroniczny system do badania tarcia został umieszczony w specjalistycznej zabudowie w tylnej, bagażowej części auta. Kluczowe dane są zbierane dzięki specjalistycznej oponie. – W urządzeniu zastosowana jest wysokociśnieniowa opona gładko bieżnikowana typu T520 o ciśnieniu 700 kPa, ze względu na to, że samoloty wojskowe, takie jak F-16, mają właśnie opony wysokociśnieniowe i daje to miarodajny efekt pomiaru – wyjaśnia ppłk Mariusz Wesołowski, kierownik Zakładu Lotniskowego ITWL. Dodaje, że urządzenie zostało tak skonstruowane, aby badało nawierzchnię w każdych, nawet trudnych, warunkach pogodowych.

Krzysztof Wilewski

autor zdjęć: Piotr Łysakowski

dodaj komentarz

komentarze


MON proponuje zmiany przepisów ubiorczych
Manewry w Nowej Dębie i ochrona Jasionki
Bombowiec na dnie Bałtyku
Ojcowie polskiej niepodległości
Tak rodzą się piloci myśliwców
Cyberspecjaliści na poligonie
Flight into the Future
Stałe miejsce Polski w ETAP
Listopad z „Huraganem”
Medalowy finisz strzelców
Gladius, czyli polski miecz
Ratunek pod ogniem
MON zmienia system gotowości obronnej
Współpraca przemysłowa z USA: usuwać bariery, razem produkować
Generał z cienia
Pociski Patriot: nie tylko serwis w Polsce, lecz także koprodukcja?
Sejm poparł Kartę Rodziny Mundurowej
Wicepremier i szef SG apelują o pomoc dla bohaterskich policjantów
Wojna, której nie widać
Nowe ubrania i obuwie dla żołnierzy
Prawie 200 mld zł na zbrojenia w projekcie budżetu
Pancerny atak z wody
Złoto i brąz w sportach walki
Sprawdzian bielskich desantowców
Modelowy test na poligonie
Szkoły zasilają armię
Nowe-stare wcielenie „Błyskawicy"
Medycy bojowi na poligonie
Wiceszef MON-u w Kijowie
Abordaż z polskim wsparciem
DiBaX ‘26 – eksperymenty dla rozwoju NATO
Więcej Piorunów i Jelczy
Samotna placówka
Wspólne przeżycia łączą, czyli weterani na warsztatach
Logistyczny kręgosłup „Koalicja 26.2”
Promień nie do zniesienia
Z wojska do biznesu
Gorący lipiec PKW Łotwa
„Horyzont” przedłużony
Flanka pod strażą
Constans historii
Kolejne MiG-i-29 polecą do Ukrainy
AI za sterami Gripena
Pokład okrętu… pod dachem
Co z wysługą po powrocie do wojska?
„Kurs generalski” dla podoficerów
„Agat. Siła i ogień”. Album już w sprzedaży
Stała obecność sił USA coraz bliżej
Roboty zamiast saperów
Srebro światowego czempionatu dla polskiej zapaśniczki
Najpopularniejszy z „armii mistrzów”
Nigdy nie zostawiamy swoich
Artyleria wsparta bezzałogowcami
Ratunek dla rannego nadleciał z powietrza
Budowa siedziby wojskowych medyków zakończy się wcześniej
Zatrzymać masywny krwotok
Obrona kraju to obrona naszych bliskich i naszej wolności
Okno dla gigantów
Szlify na moście
Koszykarze Czarnej Dywizji najlepsi w Wojsku Polskim

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO