moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
15–30 czerwca 1918 – Błękitna Armia pod polskimi sztandarami

Odtąd nie pod obcym znakiem walczyć będą synowie Polski. Mieć odtąd będą barwy własne – mówił Raymond Poincaré, prezydent Francji wręczając sztandary trzem pułkom Błękitnej Armii. Podniosła uroczystość odbyła się 22 czerwca 1918 roku w Brienne. Polscy żołnierze przysięgali, że za zjednoczenie i wyzwolenie ojczyzny gotowi są oddać życie.

18 czerwca

1 Pułk Strzelców Polskich Armii Polskiej we Francji od kilkunastu dni zajmował pozycje na froncie między Sillery i Prosnes. Ten odcinek nie leżał na linii niemieckiej ofensywy, dlatego też walki ograniczały się do pojedynczych wypadów i potyczek. 18 czerwca w trakcie jednej z nich zginął pierwszy żołnierz z Błękitnej Armii – strzelec Jan Rybnowski.

Niemcy, gdy zorientowali się, że pozycje naprzeciw nich zajmują Polacy, obrzucili ich ulotkami propagandowymi, nawołującymi do dezercji i przejścia na niemiecką stronę. Choć akcja ta miała mizerny odzew, francuskie dowództwo pod koniec czerwca podjęło decyzję o wycofaniu 1 psp na tyły.

21 czerwca

W Warszawie odbyło się inauguracyjne posiedzenie Rady Stanu. Powołana do życia ustawą Rady Regencyjnej miała być namiastką parlamentu tworzącego się Królestwa Polskiego. W Radzie Stanu zasiadało 110 deputowanych. Połowę desygnowała Rada Regencyjna, reszta pochodziła z wyborów przeprowadzonych wśród członków rad miejskich i sejmików powiatowych. Jej głównym zadaniem miało być opracowanie projektu konstytucji przyszłego państwa i ordynacji wyborczej. Wydarzenia w Polsce i na świecie potoczyły się jednak szybciej i okazało się, że Rada Stanu nie odegrała niemal żadnej roli politycznej i nie stała się zalążkiem prawdziwego polskiego parlamentu. Przyjęła zaledwie cztery ustawy. 7 października 1918 roku została rozwiązana przez Radę Regencyjną.

22 czerwca

W czerwcu dobiegał końca proces formowania pierwszej dywizji Błękitnej Armii. Nie obyło się bez problemów. Do służby w szeregach Polskiej Armii we Francji zgłosiło się stosunkowo mało oficerów. By uzupełnić braki kadrowe, dowództwo zdecydowało się nawet skrócić kursy dla wyróżniających się podoficerów. Niskie było także morale żołnierzy. Większość rekrutów pochodziła ze Stanów Zjednoczonych i zderzenie się ze spartańskimi warunkami, jakie mogła im zaoferować Francja po niemal czterech latach wojny, było dla nich szczególnie odczuwalne. Przedłużające się szkolenie, odbierane jako bezczynność w trakcie krwawej wojny, też nie poprawiało atmosfery.


Uroczystość poświęcenia sztandarów 1 Dywizji Strzelców Polskich

Nastroje miała odmienić podniosła uroczystość wręczenia polskim oddziałom sztandarów. Ufundowały je władze czterech francuskich miast: Paryża, Nancy, Verdun i Belfort. – Dla dzielnych żołnierzy tu obecnych i dla Polski całej macie, o Sztandary, siłę symbolu jeszcze bardziej potężną i bardziej świętą – mówił Raymond Poincaré, prezydent Francji wręczając sztandary polskim żołnierzom w miejscowości Brienne. – Jesteście ojczyzną żyjącą, jesteście przyszłością odradzającej się teraźniejszości, jesteście jutrzenką wschodzącą po ciemnej nocy, wolnością po ujarzmieniu. Odtąd nie pod obcym znakiem walczyć będą synowie Polski. Mieć odtąd będą barwy własne. Przybyli tłumnie zza oceanu tworzyć będą armię samodzielną, walczącą obok aliantów nie tylko o wspólny ideał, ale i o własny ideał narodowy – dodał francuski mąż stanu. Żołnierze 1 Dywizji Strzelców Polskich złożyli także uroczystą przysięgę. Przyrzekali wierność ojczyźnie oraz że są gotowi, by za sprawę jej zjednoczenia i wyzwolenia oddać życie.

24 czerwca

Tego dnia przed Reichstagiem wystąpił Richard von Kühlmann, niemiecki minister spraw zagranicznych. Zreferował deputowanym ówczesną sytuację międzynarodową i przedstawił aktualny przebieg walk na froncie. W swoim wystąpieniu zaznaczył, że po niemal czterech latach wojny Niemcy nie powinni oczekiwać, że możliwe jest pomyślne dla nich zakończenie konfliktu w wyniku operacji wojskowych. Przekonywał, że niezbędne są działania dyplomatyczne. Trzeźwa ocena sytuacji w obliczu załamywania się niemieckiej ofensywy na froncie zachodnim i coraz słabszej pozycji Austriaków na froncie włoskim nie znalazła jednak poparcia. Wystąpienie zostało odebrane jako defetystyczne, a von Kühlmann zapłacił za nie stanowiskiem.

26 czerwca

Mimo słabnącej wiosennej ofensywy, na początku czerwca Niemocom udało się przerwać linię francuskiej obrony w okolicach lasu Belleau. Otworzyło im to drogę do oddalonego o zaledwie 80 km Paryża. Do uzupełnienia luki zostały wysłane oddziały amerykańskie, w tym brygada marines. Po odparciu pierwszego niemieckiego ataku dowodzący tym odcinkiem Francuzi zarządzili odwrót i przygotowanie nowej linii obrony. Po otrzymaniu tego rozkazu, kpt. Lloyd W. Williams, dowódca 2 Batalionu 5 Pułku Marines, miał stwierdzić: „Wycofać się? Do diabła, przecież dopiero przyszliśmy!”.

Było to pierwsze duże amerykańsko-niemieckie starcie podczas I wojny światowej. Żołnierze ze Stanów Zjednoczonych nie tylko utrzymali pozycje, lecz po serii brawurowych ataków, w trakcie których walczono na bagnety, a nawet wręcz, udało im się w 26 czerwca wyprzeć przeciwnika z lasu Belleau.


Grafika francuskiego artysty Georgesa Scotta, przedstawiająca walki w lesie Belleau

Bitwa ta udowodniła Niemcom, że wojska amerykańskie w czerwcu 1918 roku były już gotowe, by wziąć na siebie ciężar prowadzenia wojny. Natomiast dla Korpusu Marines starcie to jest jednym z kamieni milowych w jego historii i ważną częścią legendy tego rodzaju sił zbrojnych Stanów Zjednoczonych. 6 czerwca, gdy zginęło 228 Amerykanów, a 859 zostało rannych, przeszedł do annałów jako najkrwawszy dzień w dziejach US Marine Corps.

Jak dalej przebiegało formowanie Armii Polskiej we Francji oraz czy aliantom udało się wreszcie przejąć inicjatywę na froncie zachodnim? Przeczytacie o tym w kolejnych odcinkach „Dróg do Niepodległości”.

Bibliografia:

Witold Jarno: „Powstanie 1 Pułku Strzelców Polskich we Francji i jego chrzest bojowy w 1918 roku”, Studia MARS 20/2006.
Wacław Lipiński: „Walka zbrojna o niepodległość Polski 1905–1918”, Łomianki 2016.
Praca zbiorowa „Rok 1918. Odzyskiwanie niepodległości”, Warszawa 2008
Martin Gilbert: „Pierwsza wojna światowa”, Poznań 2003.
Mjr Ralph Stoney Bates Sr. „Belleau Wood. A brigade’s human dynamics”, Marine Corps Gazette, listopad 2015.

Mecenasem cyklu „Drogi do niepodległości" jest koncern PKN ORLEN.

Maciej Chilczuk

autor zdjęć: Biblioteka Narodowa, Wikimedia

dodaj komentarz

komentarze


ORP „Drużno” po nowemu
Panie bez taryfy ulgowej
Formowanie Żelaznej Dywizji
Antoś, symbol Lwowa
Buzdygan Internautów – rusza głosowanie
Ogień przez 48 godzin
Proobronna „Anakonda”
Wojsko pomaga w gaszeniu pożaru
Pamiętajmy o grobach bohaterów Niepodległej
Komandosi z Agatu na Kaukazie
Więcej ochotników zasili szeregi WOT-u
Granice są po to, by je przekraczać
„Jastrzębie” przechwyciły rosyjski samolot
Minister Błaszczak u żołnierzy w Bośni i Hercegowinie
Kolejna zmiana PKW „Orlik” już na Litwie
Ogniowy sprawdzian zmotoryzowanych
Klątwa czarnego złota
Militaria z morskiego dna
Szpadzistki drugie w Pucharze Świata, a szpadziści tuż za podium
Zabytkowe czołgi w nowej siedzibie
Cel – bezpieczna Europa
Powrót lekkich czołgów w US Army
Centrum w zawieszeniu
Album na urodziny „Łuka”
IV zmiana PKW Rumunia rozpoczyna misję
Niemcy i Brytyjczycy połączyli siły. Powstał zbrojeniowy gigant
13 Desperadoes
Mogiły bohaterów pod szczególną ochroną
W Sejmie o formowaniu nowej dywizji
Pilot z precyzją chirurga
Polskie święta na misjach
Zrobiłem to, co do mnie należało
Pułkownik, który stworzył „Wojownika”
Testament geopolityczny prezydenta
Playing the World
Gdynia gościła polsko-szwedzkie forum
„Strzelnica w powiecie” po raz drugi
Pamięć o powstańcach styczniowych jest elementem polskiej tożsamości
Plutony podhalańczyków gotowe do szpicy
Wynagrodzenia podchorążych po nowemu
Widzimy się na macie
Józef Dowbor-Muśnicki: generał potrzebny od zaraz
Tysiące osób pożegnały prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza
W Brukseli o bezpieczeństwie
Jedenaście lat od katastrofy pod Mirosławcem
See You On The Mat
Więcej pieniędzy dla żołnierzy
Wojownik w Kłodzku
Curse of the Black Gold
Programy NATO dla ukraińskich saperów
Cybernetyczna foka lustruje dno
Morze niezgody
Patagonia Does not Forgive Mistakes
„Poszli nasi w bój bez broni”
Szer. rez. Justyna Święty-Ersetic czwartym sportowcem w kraju
Pożegnanie generała Surawskiego
Pierwsze pomruki nadciągającej „Burzy”
Franciszek Jach – pilot z fantazją
„Sophia” do końca marca
Czarter samolotów dla VIP-ów
Szturmani pojadą na zawody w Kanadzie
Dzieląc się tym, co najcenniejsze
Spadochroniarze na kanadyjskich szlakach
Poszukiwana Harpia
Szef MON-u z wizytą w Chorwacji

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO