moja polska zbrojna
Strona którą odwiedzasz korzysta z plików cookies. Ustawienia dotyczące tych plików można zmienić w opcjach przeglądarki używanej do przeglądania Internetu.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o plikach cookies przeczytaj Politykę cookies.
Jeśli ustawienia cookies nie zostaną zmienione, podczas przeglądania strony informacje automatycznie zapisywane będą w pamięci Twojego urządzenia.
Nie pokazuj mi więcej tego komunikatu: kliknij tutaj

Pułkownik Łukasz Przybylski, weteran trzech powstań

Walczył w powstaniu listopadowym, styczniowym i wielkopolskim oraz w I wojnie światowej. Przeżył 108 lat, kilka razy był ranny, ćwierć wieku spędził na Syberii, doczekał jednak niepodległej Polski. Dziś 95. rocznica śmierci pułkownika Łukasza Przybylskiego, jednego z najstarszych walczących żołnierzy.

– Wśród powstańców, którzy dożyli sędziwego wieku, płk Łukasz Przybylski jest postacią niezwykłą – mówi Marcin Nowicki, historyk zajmujący się okresem XIX wieku. Pułkownik jako jeden z niewielu uczestniczył aż w trzech powstaniach narodowych: listopadowym, styczniowym i wielkopolskim, był też weteranem I wojny światowej. Niestety, jak dodaje historyk, nie wiemy o weteranie zbyt wiele. – Głównym źródłem informacji jest międzywojenna prasa i napisane, głównie po śmierci powstańca, artykuły – zaznacza Nowicki.

Z Syberii do armii

Łukasz Przybylski urodził się w 1814 roku w okolicach miejscowości Lipno koło Włocławka. Wstąpił do Szkoły Podchorążych w Warszawie i jako jej 16-letni słuchacz w 1831 roku walczył z rosyjskim zaborcą w powstaniu listopadowym. W bitwie pod Grochowem został ranny w głowę i dostał się do rosyjskiej niewoli. Za karę był siłą wcielony do armii carskiej, a później zesłany na 25 lat na Syberię.

Ćwierć wieku potem Przybylski wrócił do kraju. Niedługo też wybuchł kolejny zryw narodowy. „W roku 1863, kiedy Ojczyzna zrzucić usiłowała krępujące ją pęta ciemiężców, Przybylski nie pozostał głuchym na jej wołania” – pisał w lipcu 1919 roku „Kurier Poznański”. 50-letni oficer objął dowództwo jednego z oddziałów powstania styczniowego i ruszył na front. Nie miał jednak szczęścia i w czasie walk pod Radzyminem ponownie trafił do rosyjskiej niewoli. Tym razem został skazany na trzy lata pracy w syberyjskich kopalniach, a następnie zesłany na dożywotnie osiedlenie na Syberii. – Zamieszkał w guberni irkuckiej, gdzie jako stulatek doczekał wybuchu I wojny światowej – podaje Nowicki.
Po zwycięstwie rewolucji październikowej sędziwy Polak postanowił wrócić do ojczyzny. Po drodze, w okolicach Bobrujska, trafił na żołnierzy I Korpusu Polskiego, którzy pod dowództwem gen. Józefa Dowbora-Muśnickiego walczyli o polską niepodległość na wschodnim froncie.

Lance do boju

„Poczuł żołnierz «listopadowy» dawny młody wigor w kościach, zobaczył się na powrót kadetem, trzasnął z siebie wiek żywota jak sen z młodych powiek i już w dni kilka siedział na koniu z lancą w ręku” – tak w 1922 roku w swoich wspomnieniach opisywał oficera płk Artur Górski, dowódca 2 Pułku Saperów Kaniowskich.

Przybylski, awansowany przez gen. Józefa Dowbora-Muśnickiego na pułkownika, doczekał wreszcie niepodległej Polski. Nadal jednak chciał o nią walczyć i w 1919 roku, gdy miał 105 lat, zaciągnął się ponownie, aby bić się z Niemcami w powstaniu wielkopolskim. – W trakcie walk oficer został ranny w nogę i trafił do szpitala w Warszawie – mówi historyk. Weteran musiał szybko wrócić do zdrowia, bo już w lipcu tego samego roku odwiedził Poznań. „Mimo podeszłego wieku zdradza on niezwykłą świeżość umysłu i fizycznie czuje się jeszcze dość silny i rześki” – donosił „Kurier Poznański”.
Płk Przybylski zmarł 21 lutego 1922 roku w Lipnie. Miał 108 lat. Pochowano go na tamtejszym cmentarzu. Jak podkreśla Nowicki, życie Łukasza Przybylskiego to zarazem duża część polskich walk o niepodległość w XIX i XX wieku. „Nie jestże ten żołnierz symbolem tych wszystkich bojowników naszych, znanych i nieznanych, imiennych i bezimiennych, którzy z bronią w ręku walczyli o wolność wydartą, znieść nie mogąc niewoli” – pisał płk Górski.

AD

autor zdjęć: Wikipedia

dodaj komentarz

komentarze


Wojsko kupuje Pająki
Napisz kartkę do żołnierza
Arena Wojskowa Zegrze zaprasza sportowców
Wyślij bohaterów na ferie!
Rekordowy rok JFTC
Siedem maratonów na siedmiu kontynentach
Mistrzyni narciarska i kurier z konspiracji
Polacy na straży bezpieczeństwa NATO
Amerykanie w Zamościu
Zwiedzaj nocą fortyfikacje i schrony
Pamięć o powstańcach styczniowych
Nowy szef podkomisji smoleńskiej
Ćwierćmaraton Komandosa po raz czwarty
16–31 stycznia 1918 – bolszewicy kończą z fasadową demokracją
Jak zniknąć w mieście?
Tomasz Zdzikot wiceministrem obrony
Wojska NATO na polskich drogach
Więcej pieniędzy na obronność
Program Legii Akademickiej ruszył na kolejnych uczelniach
Podstawy dla kawalerzystów
Nowi wiceministrowie obrony
Centrum dowodzenia NATO w Polsce?
Minister Błaszczak z wizytą w NATO
1–15 stycznia 1918 – wsparcie dla Polski zza oceanu
Wyższe dodatki dla żołnierzy
Studenci WAT najlepsi w konkursie Microsoftu
Remontowcy – aktorzy drugiego planu
Jeszcze mobilniejsze NATO
Resort obrony opracował zmiany w ustawie o weteranach
Posłowie o budżecie obronnym na 2018 rok
Ksiądz Brzóska i jego „kozacy”
Armia wzywa na kwalifikację
Buzdygan Internautów – głosowanie!
Dzień pamięci o poległych na misjach
Antoni Macierewicz w Kanadzie o rosyjskiej agresji
Sukces polskich pływaków w Brazylii
Nowa współpraca wojskowa UE
Witamy w domu
Będzie więcej dróg o znaczeniu obronnym
Argentyńska zagadka
Noworoczne biegi, sukcesy żołnierzy
Pierwsze strzelnice kontenerowe dla terytorialsów
Zimowe szkolenie pod Klimczokiem
Błękitna Brygada wyruszyła do Hohenfels
Styczniowy zwiad w Nowej Dębie
Mniej na mundury od 2019 roku
Nowe stopnie dla oficerów młodszych
Wojownicy z 16 Dywizji Zmechanizowanej w oktagonie
Bałtycka tragedia
Groty dla strzelców wyborowych
Zapraszamy do lektury „Polski Zbrojnej”
Premier powołał szefa SKW
Polska wigilia w Rumunii
Minister Błaszczak w Waszyngtonie
Polscy lotnicy kontra ISIS
Wigilia u stóp Hindukuszu
Przetarg na pojazdy dla desantu

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO