NATO testuje nowoczesne podejście do szkolenia wojskowego w ramach programu „Audacious Training”, który powstał jako odpowiedź na zmieniający się charakter obecnych konfliktów. Tradycyjne ćwiczenia, oparte na sztywnych i przewidywalnych scenariuszach, nie oddają już bowiem realiów współczesnego pola walki, gdzie sytuacja może zmieniać się z minuty na minutę.
Program „Audacious Training” (ang. śmiałe szkolenie) realizowany jest wspólnie przez dwa strategiczne dowództwa NATO: Sojusznicze Dowództwo ds. Transformacji (Allied Command Transformation – ACT) oraz Sojusznicze Dowództwo Operacji (Allied Command Operations – ACO). Jego celem jest przygotowanie sił NATO do skutecznego działania w czasie rywalizacji, kryzysu i konfliktu – zarówno „tu i teraz”, jak i w przyszłości. Najważniejsza zmiana polega na odejściu od przewidywalnych ćwiczeń na rzecz zdolności adaptacji.
– Dzięki programowi „Audacious Training” zapewnimy, że siły NATO mogą się rozmieszczać, łączyć i działać wspólnie na dużą skalę przeciwko każdemu przeciwnikowi. W ten sposób utrzymujemy siłę NATO: szybciej się adaptujemy, intensywniej trenujemy i wyprzedzamy konkurencję – mówił adm. Pierre Vandier, naczelny dowódca ACT.
W teorii nowa koncepcja szkoleniowa NATO opiera się na trzech filarach. Pierwszy to zwiększenie gotowości, co oznacza, że szkolenia mają być bardziej realistyczne i wymagające. Liczy się nie tylko wykonanie planu, ale rzeczywiste działanie pod presją i w trudnych warunkach. Podczas ćwiczeń żołnierze muszą radzić sobie z nieoczekiwanymi zmianami, ograniczonym dostępem do informacji oraz presją czasu. Scenariusze są celowo komplikowane, aby zmusić uczestników do samodzielnego myślenia, szybkiego podejmowania decyzji i elastycznego reagowania na nowe zagrożenia. Dzięki temu rozwijane są nie tylko umiejętności techniczne, ale także zdolności analityczne i przywódcze.
Drugi filar to wykorzystywanie nowych technologii z naciskiem na narzędzia cyfrowe, takie jak sztuczna inteligencja (AI). Kluczowym elementem jest automatyzacja części projektowania scenariuszy, które dotychczas wymagały dużego nakładu pracy, zwłaszcza w obrębie tworzenia tzw. zdarzeń i incydentów napędzających przebieg ćwiczeń oraz wymuszających podejmowanie decyzji. Automatyzacja oparta na AI ma przyspieszyć przygotowanie i udoskonalanie ćwiczeń oraz zwiększyć ich nieprzewidywalność – tworzenie bardziej zróżnicowanych, dynamicznych i realistycznych sytuacji będzie możliwe bez konieczności wydłużania czasu pracy planistów.
Celem wykorzystania AI nie jest zastąpienie czynnika ludzkiego, lecz odciążenie ekspertów od wykonywania zadań administracyjnych. Z kolei trzeci filar „Audacious Training” zakłada budowanie gotowości na przyszłość. Dla NATO kluczowe jest szybkie wyciąganie wniosków i wprowadzanie ulepszeń, które pozwolą unikać powtarzania tych samych błędów i uczyć się szybciej niż przeciwnik.
Program jest na etapie przechodzenia od koncepcji do wdrożenia. Podczas najbliższego szczytu NATO w tureckiej Ankarze (7–8 lipca) ma zostać zademonstrowany „wstępny pilotaż” ćwiczeń z wykorzystaniem AI. Koncepcja „Audacious Training” będzie następnie testowana podczas głównych ćwiczeń NATO, takich jak „Steadfast Duel ‘26” i „Steadfast Dagger ‘26”.
W zeszłorocznych ćwiczeniach dowódczo-sztabowych „Steadfast Duel” wzięli udział przedstawiciele 32 państw NATO, którzy koordynowali działania wielonarodowych wojsk na lądzie i wodzie, w powietrzu i cyberprzestrzeni po symulowanym ataku na jednego z sojuszników. Natomiast zeszłoroczna edycja „Steadfast Dagger” opierała się m.in. na testowaniu możliwości Allied Reaction Force (ARF) – nowych sił interwencyjnych NATO o bardzo wysokiej gotowości, zdolnych do natychmiastowego działania w razie kryzysu.
autor zdjęć: NATO
komentarze