W gminie Tuszów Narodowy na Podkarpaciu ma powstać Polskie Centrum Certyfikacji i Rozwoju Systemów Bezzałogowych, zwane również Doliną Dronową. Koszty inwestycji, którą zrealizuje samorząd województwa podkarpackiego, oszacowano na około 135 mln zł, a zakończenie budowy zaplanowano na 2029 rok.
O szczegółach projektu podczas konferencji prasowej mówiła Małgorzata Jarosińska-Jedynak, członek zarządu województwa podkarpackiego. Jak podkreśliła, Dolina Dronowa ma być pierwszym ośrodkiem tego typu nie tylko w Polsce, ale i w całej Unii Europejskiej. Centrum ma umożliwiać kompleksową certyfikację systemów bezzałogowych w klasach od C0 do C6 (lekkie urządzenia niewymagające licencji pilota oraz najbardziej zaawansowane, prowadzące operacje poza zasięgiem wzroku pilota), zarówno tych o zastosowaniu cywilnym, jak i wojskowym.
– Placówka uzyska akredytację Polskiego Centrum Akredytacji oraz notyfikację prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego – zapowiadała Jarosińska-Jedynak. Do utworzenia Doliny samorząd oraz środowiska branżowe i naukowe przygotowywały się od kilku lat.
Nauka i biznes łączą siły
Na 13 ha w Tuszowie Narodowym ma powstać zaplecze badawcze obejmujące budynek z wieżą kontroli lotów, hangar oraz dwa pasy startowe przeznaczone do testów bezzałogowców. Inwestycja nie ma charakteru typowego zakładu produkcyjnego – ma służyć przede wszystkim badaniom, testom i certyfikacji systemów bezzałogowych. W centrum będą prowadzone testy spełniające wymogi cyberbezpieczeństwa i interoperacyjności, a certyfikowane tam platformy będą mogły uzyskać uprawnienia do lotów.
Realizacja projektu odbędzie się przy wsparciu środków unijnych. Według zapowiedzi samorządu, od 8 do 10 mln euro ma pochodzić z programu „Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021–2027”.
Kluczowymi partnerami projektu są środowiska naukowe i branżowe. Do współpracy przy Dolinie Dronowej włączono m.in. Politechnikę Rzeszowską oraz Klaster Systemów Bezzałogowych. Uczelnia podpisała już umowę na dofinansowanie budowy Centrum Badawczego Bezzałogowych Systemów Powietrznych. Projekt o wartości ok. 8 mln zł ma stanowić naukowy filar przyszłego ośrodka.
Inicjatorzy przedsięwzięcia podkreślają, że Dolina Dronowa ma integrować rozwój technologii, naukę, biznes i start-up-y. Jak zaznacza Aneta Łobodzińska, prezes Centrum Naukowo-Technologicznego Systemów Bezzałogowych i koordynatorka Klastra, w realizacji projektu uczestniczą także eksperci współtworzący analogiczną inicjatywę w stanie Nevada w USA. – Chcemy łączyć wszystkich działających w szeroko rozumianej branży dronowej. Jesteśmy otwarci na studentów oraz podmioty prywatne i publiczne – mówiła Łobodzińska.
Kongres dronowy w Jasionce
Marszałek województwa oraz partnerzy projektu podkreślają, że Dolina Dronowa wpisuje się w szerszą strategię rozwoju nowoczesnych technologii na Podkarpaciu. Według przedstawicieli samorządu inwestycja może przyczynić się do zbudowania w regionie sieci powiązań instytucji, firm i ośrodków badawczych, które będą pracować na rzecz rozwijania i komercjalizowania nowych technologii oraz zwiększenia konkurencyjności polskiego przemysłu bezzałogowego na rynkach europejskich.
Władze regionu wskazują też na istotny potencjał tego przedsięwzięcia w kontekście bezpieczeństwa i reagowania kryzysowego, ponieważ technologie bezzałogowe znajdują coraz szersze zastosowanie m.in. w służbach ratowniczych czy w zadaniach związanych z monitoringiem.
Zgodnie z zapowiedziami samorządu trwają już intensywne rozmowy z gminą Tuszów Narodowy w sprawie zakupu gruntów pod inwestycję i sfinalizowania umowy, prowadzone też są konsultacje społeczne z lokalną społecznością. Obecne prace dotyczą także przygotowania infrastruktury oraz dokumentacji projektowej.
Organizatorzy zapowiadają także wydarzenia branżowe. Jednym z nich ma być kongres dronowy planowany na koniec września tego roku w podrzeszowskiej Jasionce. Spotkanie ma zgromadzić ekspertów oraz przedstawicieli nauki i biznesu związanych z technologiami bezzałogowymi.
autor zdjęć: st. szer. Rafał Kozak
komentarze