moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
„Paszporty Ładosia” ratowały życie

3262 nazwisk znalazło się na liście zidentyfikowanych osób pochodzenia żydowskiego, których polscy dyplomaci w Szwajcarii próbowali ratować w czasie II wojny światowej wystawiając im fałszywe paszporty. Publikacja Instytutu Pileckiego zawiera spis tylko części osób objętych akcją, według badaczy mogło ich być nawet 8-10 tys.

– Nasza publikacja to pierwsza próba odtworzenia imiennej listy posiadaczy dokumentów, które symbolicznie nazwano „paszportami życia” – mówił dr Wojciech Kozłowski, dyrektor Instytutu Pileckiego, podczas konferencji w Warszawie. Na spotkaniu w IP zaprezentowano książkę „Lista Ładosia”, czyli imienny spis 3262 Żydów zagrożonych zagładą, którym w czasie wojny polskie poselstwo w Szwajcarii wystawiło fałszywe paszporty. Dokumenty te wielu z nich pomogły uniknąć wywózek do obozów zagłady i przetrwać Holokaust. – Publikacja ma przełomowe znaczenie dla ukazania zaangażowania państwa polskiego w organizację pomocy dla ludności żydowskiej zagrożonej Holokaustem – zauważył Piotr Gliński, minister kultury.

Lista dotyczy działalności tzw. grupy berneńskiej, czyli polskich dyplomatów z poselstwa RP w Bernie oraz przedstawicieli organizacji żydowskich. Liderem grupy był Aleksander Ładoś, pełniący w czasie wojny misję polskiego posła w Bernie.

REKLAMA

Od 1941 roku do końca 1943 roku członkowie grupy nielegalnie kupowali, sporządzali i dostarczali osobom zagrożonym zagładą sfałszowane paszporty oraz poświadczenia obywatelstwa czterech państw Ameryki Południowej i Środkowej: Paragwaju, Hondurasu, Haiti i Peru. Latynoamerykańskie paszporty pomagały ich posiadaczom uniknąć wywózek do obozów zagłady. Ich właścicieli kierowano zwykle do obozów dla internowanych, gdzie pewna część doczekała końca wojny. Oprócz Ładosia w akcję paszportową zaangażowani byli pracownicy konsulatu: Stefan Ryniewicz, Konstanty Rokicki, Juliusz Kühl oraz członkowie żydowskich organizacji: Abraham Silberschein i Chaim Eiss.

– Pełna liczba osób, którym wystawiono dokumenty pozostaje nieznana, jednak zachowane numery seryjne oraz raporty Silberscheina pozwalają oszacować, że akcja paszportowa mogła objąć 8-10 tys. osób – mówił dr Jakub Kumoch, ambasador Polski w Szwajcarii i redaktor naukowy publikacji. Z tej grupy badaczom udało się zidentyfikować 3262 osoby. Większość z nich – 2306 osób – to obywatele Polski, 381 – Niemiec i 377 – Holandii.

Na liście można znaleźć m.in. nazwiska uczestników powstania w getcie warszawskim Cywii Lubetkin i Icchaka Cukiermana oraz Adama Daniela Rotfelda, późniejszego polskiego ministra spraw zagranicznych. – Grupa Ładosia pomagała też Żydom z 12 innych krajów europejskich m.in. Czechosłowacji, Austrii, Francji i Węgier – dodała Monika Maniewska z IP, współautorka „Listy Ładosia”.

Spośród tych 3262 osób ocalało 796 Żydów, 957 nie udało się przeżyć wojny, losy pozostałych są nieznane. Zdaniem badaczy, liczba uratowanych dzięki grupie berneńskiej osób jest jednak znacznie dłuższa. – Szacujemy, że grupa Ładosia przyczyniła się do ocalenia 2-3 tys. Żydów – podał dr Kumoch.

Publikacja opracowana i wydana przez Instytut Pileckiego jest efektem blisko dwuletnich badań. Autorzy opracowania: dr Kumoch, Monika Maniewska, Jędrzej Uszyński i Bartłomiej Zygmunt prace badawcze prowadzili przy wsparciu ekspertów z Instytutu Pamięci Narodowej, Żydowskiego Instytutu Historycznego oraz Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu. Przeszukali wiele archiwów, między innymi Bad Arolsen, Yad Vashem czy Archiwum Akt Nowych w Warszawie

Jak zapowiedział dyrektor Instytutu, badania będą kontynuowane. – Planujemy wydać kolejną, uaktualnioną listę i mamy nadzieje, że dzięki rozpowszechnieniu wiedzy o grupie Ładosia zgłoszą się do nas osoby, które pomogą dotrzeć do informacji o kolejnych osobach objętych akcją paszportową – apelował dr Kozłowski.

Publikacja „Lista Ładosia” od przyszłego tygodnia będzie dostępna przez stronę Instytutu Pileckiego. Tam też można znaleźć elektroniczną wersję tej listy.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Igor Smirnow/ KPRP, Anna Dąbrowska

dodaj komentarz

komentarze


Laserowa artyleria US Army
 
Na legionowskim szpitalu zatknięto wiechę!
Generał „Grot” – pierwszy dowódca AK
16 sekund Liberatora
Informacja Prasowa
Wojskowi chemicy na „Defenderze”
Ogromne zainteresowanie Soną
Prezydent Duda jedzie do USA
Weterani w pasiece
Zostań w domu i czytaj „Polskę Zbrojną”
Amerykanie odmładzają F-16
Amerykanie zredukują swój kontyngent w Niemczech
Pięcioro laureatów sportowego plebiscytu „Polski Zbrojnej”
Komitet Wojskowy NATO o pandemii
Żołnierze usuwają skutki powodzi
Więcej pieniędzy dla żołnierzy na misjach
Monte Cassino. Aby dobrze wyryć w pamięci
Poćwicz online z siedmioma sportsmenkami
Poćwicz z mistrzami sportu wojskowego!
Miesiąc izolacji żołnierzy „Irini”
Online z mistrzami sportu
Most do współpracy
Kajmany na gąsienicach
Z menażką na wakacje
Fordy, a nie Nissany
Byli specjalsi mogą wracać do służby
Nowe karabinki dla specjalsów
Podchorążowie szkolą się na ORP „Iskra”
Terytorialsi nie stracą dodatku
Prezydent Andrzej Duda w Białym Domu
F-16 kończą misję w Estonii
Ofensywa Tuchaczewskiego
Response to Emergency
Pełne wynagrodzenie za kwarantannę
Rosyjskie zagrożenie w kosmosie
„Defender” – pracowity poligon saperów
Z misji żołnierze wrócili z koronawirusem
Nowa strategia z podpisem prezydenta
Kawalerzyści na Jeziorze Solińskim
Ubiory ochronne z Maskpolu
Zagłosuj na „Wydarzenie historyczne roku”
Wojsko przeciw wirusowi
Prezydent z wizytą w Drawsku
Wyzwania polskiej prezydencji
Polskie F-16 w ćwiczeniach „Ramstein Alloy 20”
Wyjątkowy CWIX
Powstaną kolejne strzelnice
Wzmacnianie sojuszu polsko-amerykańskiego
Testament Polski Walczącej
Polskie porty bardziej otwarte
Kawalerowie Orderu Krzyża Wojskowego, wystąp!
Orzeczenia lekarskie żołnierzy będą ważne dłużej
Groty z granatnikiem
10 mln zł na zapomogi dla żołnierzy
Na WAT o cyberbezpieczeństwie
Współzawodnictwo rozwija
„Wojownik Niezłomny” wśród terytorialsów
Diagilewo – ostatnia bitwa AK
Poprady dla zawiszaków
„Karakal ’20”: wyzwanie w Nowej Dębie
Na misjach święta inne niż zwykle
Kim przekracza granice
Szef MON w Żelaznej Dywizji

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Inspektorat Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO