moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
IPN zidentyfikował ofiary UPA

Po raz pierwszy udało się nie tylko odnaleźć, ale też zidentyfikować ofiary Ukraińskiej Powstańczej Armii – podaje pion śledczy Instytutu Pamięci Narodowej. Chodzi o zbrodnię popełnioną 26 lipca 1946 roku na 14 żołnierzach 28 Pułku Piechoty w okolicach Jawornika Ruskiego na Podkarpaciu. Śledczy IPN zakwalifikowali tę zbrodnię jako ludobójstwo.

Podkarpacie pod koniec II wojny światowej i zaraz po niej było terenem działania ukraińskich nacjonalistów, którzy chcieli na tym obszarze utworzyć własne państwo. Aby zastraszyć i zmusić Polaków do opuszczenia tych terenów, nacjonaliści z Ukraińskiej Powstańczej Armii podpalali polskie gospodarstwa, porywali i mordowali mieszkańców. W latach 1945–1946 bandyci z UPA terroryzowali Polaków z okolic Jawornika Ruskiego (gmina Bircza), leżącego około 50 km od Przemyśla. Stacjonowały tam trzy sotnie UPA, liczące w sumie kilkadziesiąt osób.

Żołnierski guzik

Dziś potomkowie pomordowanych oraz miłośnicy historii z tych terenów poszukują śladów tamtych walk oraz zapomnianych mogił Polaków. W taki sposób natrafiono pod Jawornikiem Ruskim na ukrytą w lesie jamę, w której znajdowały się ludzkie kości? – W lipcu 2016 roku przeprowadzono ekshumację szczątków. W pracach wzięli udział archeologowie, antropolodzy i genetycy – mówi prowadząca postępowanie w tej sprawie prokurator Beata Śmiechowska, naczelnik Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Rzeszowie. Z jamy wydobyto 14 ludzkich szkieletów. W pobliżu odnaleziono liczne łuski po nabojach. – Może to wskazywać na to, że w tym miejscu doszło do egzekucji – dodaje prokurator.

W mogile odnaleziono też dwa medaliki z wizerunkami Matki Boskiej i sygnet z inicjałami HK. Dewocjonalia pozwalają przypuszczać, że spoczywający tam ludzie, najprawdopodobniej byli Polakami. Natomiast odkryty w jamie guzik z orłem bez korony wskazywał na polskich żołnierzy, którzy po wojnie na tych terenach zwalczali ukraińskie zbrojne podziemie.

W ustaleniu tożsamości ofiar pomogły badania archiwalne. Pracownicy IPN-u znaleźli w Archiwum Akt Nowych w Warszawie rozkaz dowódcy 28 Pułku Piechoty z Przemyśla z 30 lipca 1946 roku, w którym podano nazwiska 14 żołnierzy uznanych za zaginionych w walkach z bandami UPA w Jaworniku Ruskim. Oddział stoczył tam 24 lipca 1946 roku potyczkę z partyzantami, na miejscu zginęło 18 żołnierzy, a 14 zaginęło.

Sprawcy poszukiwani

Dzięki tym ustaleniom pracownicy IPN-u dotarli do krewnych 13 z 14 zamordowanych żołnierzy i pobrali od nich materiał porównawczy do badań genetycznych. O pomoc poproszono specjalistów z Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie. Do tej pory udało im się zidentyfikować czterech z zabitych żołnierzy. – Niestety szczątki po 70 latach leżenia w ziemi są w złym stanie, przez co badania genetyczne są utrudnione – mówi prokurator Beata Śmiechowska. Podkreśla, że po raz pierwszy w trakcie śledztwa IPN-u dotyczącego zbrodni popełnionych przez UPA udało się ustalić nie tylko miejsce pochowania ofiar, ale również zidentyfikować szczątki części z nich. – Na razie nie podajemy jednak ich danych, zrobimy to tylko w sytuacji, kiedy rodziny ofiar wyrażą na to zgodę, one też zdecydują o miejscu pochówku – dodaje prokurator Śmiechowska.

Śledztwo prowadzone przez IPN ma też ustalić sprawców mordu na Polakach. Mogą w tym pomóc odnalezione przez pracowników IPN-u w AAN akta UPA Okręgu VI. Wśród nich znalazły się zapisy postępowania karnego prowadzonego po wojnie przeciwko niektórym członkom trzech sotni z tego terenu. W trakcie przesłuchania dowódca jednej z nich Włodzimierz Szczygielski „Burłaka” mówił o potyczce w Jaworniku i wzięciu do niewoli 14 żołnierzy. Odpowiedzialnością za ich zamordowanie obciążył przywódcę innej sotni – Michała Dudę „Hromenkę”.

– Na razie nie udało się nam ustalić kto personalnie dokonał mordu na polskich żołnierzach, ale ponieważ prokuratura IPN zakwalifikowała zbrodnię jako ludobójstwo, które nie ulega przedawnieniu, śledztwo będzie prowadzone dalej. Istnieje więc szansa, że pojawią się nowe dowody w tej sprawie – podsumowuje prokurator.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN

dodaj komentarz

komentarze


Mogiły bohaterów pod szczególną ochroną
F-16 wracają do Polski
Weterani 2 Korpusu przynieśli nam wolność
Bitwa o Monte Cassino we wspomnieniach Aleksandra Grobickiego
W Warszawie rozmawiano o pokoju na Bliskim Wschodzie
Raport w sprawie reparacji od Niemiec
Nowy batalion podhalańczyków
You Don’t Get to Choose Your Tasks Here
Być krok przed Bielikiem
Grupa Bojowa gotowa do unijnego dyżuru
Modernizacja floty powietrznej
Bieg na Monte Cassino – coś więcej niż sport
MON planuje zwiększenie pomocy dla weteranów
Podchorążowie szkolą się na Bielikach
Ostatnie dni na oświadczenia żołnierzy
My, Włosi zawsze będziemy kustoszami pamięci o polskich żołnierzach
Region Without a Key
Jihadist Mill
Tu się zadań nie wybiera
Nie bądź głupi, nie daj się zabić
FENIXFS - ręczny inhibitor aerozolowy
Śmigłowiec na „Ślązaku”
„Dragon ’19” na lądzie, morzu, w powietrzu i w cyberprzestrzeni
ORP „Czajka” pomaga Łotyszom
St. szer. Radosław Zawrotniak drugi w Pucharze Świata
Defilada 15 sierpnia w tym roku w Katowicach
ORP „Lech” niósł pomoc ofiarom symulowanej kolizji na morzu
Modernizacja bombowców
W Polsce uczczono żołnierzy gen. Andersa
Ich zadanie – zdobyć informację
Kampania wyborcza poza armią
Szef NATO w Warszawie
Unijny dyżur grupy bojowej V4 w 2023 roku
Zmiany w przepisach mundurowych
Zmiana warty na Mazurach
Rodziny cichociemnych spotkały się w Warszawie
Przełajowcy z Czarnej Dywizji najlepsi
Targi Air Fair 2019
Legionowo – kolebka polskiego spadochroniarstwa
Weterani gen. Andersa uczcili pamięć włoskich żołnierzy
Już ponad 20 000 żołnierzy w szeregach WOT
„Baltic Protector”
Wiosenna burza z polskim udziałem
Generałowie i olimpijczycy z „Sokoła”
Jelcze dla Wisły
Wywiad AK w służbie aliantów
Medale dla uczestników walk w Karbali
Fabryka dżihadystów
Obrady Rady Unii Europejskiej
Wojownicy z 16 Dywizji Zmechanizowanej najlepsi w oktagonie
Kierunek: Afganistan
Don’t Be Stupid, Don’t Get Killed
I poszli! Jak zawsze się bić!
Szpadzistki bezkonkurencyjne w zawodach o Puchar Świata
Uchylone wrota piekieł
75 lat temu Polacy zdobyli Monte Cassino. Cześć i chwała bohaterom!
Polki najszybsze w sztafecie 4x400 m
Polacy na zawodach amerykańskich wojowników

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO