moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Święto Wojska Polskiego ma już 25 lat

25 lat temu, 30 lipca 1992 roku Sejm ustanowił dzień 15 sierpnia Świętem Wojska Polskiego. Powrócono w ten sposób do przedwojennej tradycji obchodów w rocznicę zwycięskiej Bitwy Warszawskiej, stoczonej w 1920 roku w czasie wojny polsko-bolszewickiej. W swojej historii Wojsko Polskie świętowało jednak także inne rocznice.

„Dzień 15 sierpnia ustanawia się dniem Wojska Polskiego. Obchody organizuje się w formie uroczystej zgodnie z ceremoniałem wojskowym” – głosi ustawa o Święcie Wojska Polskiego z 30 lipca 1992 roku.

– Tradycja obchodów 15 sierpnia w rocznicę Bitwy Warszawskiej 1920 roku sięga II Rzeczypospolitej, ale święto wojska pojawiło się w polskiej armii już wcześniej – mówi Łukasz Jędrzejczak, historyk z Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.

Dzień triumfu

Jak dodaje, pierwszym nieformalnym świętem polskich żołnierzy był, obchodzony w armii Księstwa Warszawskiego, 15 sierpnia – dzień urodzin cesarza Napoleona Bonaparte, twórcy Księstwa. Historyk z MWP tłumaczy, że wcześniej święta wojska w Polsce nie obchodzono, bo nie było takiej tradycji. – Jedynie jednorazowo świętowano wielkie zwycięstwa, np. pod Grunwaldem w 1410 roku czy pod Wiedniem w 1683 roku – dodaje Jędrzejczak.

W armiach państw europejskich obchody dnia wojska zaczęto wprowadzać w II połowie XIX wieku, razem z tworzącymi się tradycjami narodowymi. – Jednak Polska w tym czasie była pod zaborami i nie istniała polska armia, która mogłaby świętować – wyjaśnia historyk.

Święto wojska pojawiło się dopiero w 1919 roku, po odzyskaniu przez nasz kraj niepodległości. W pierwszych latach obchodzono go 6 sierpnia, w rocznicę wyruszenia do walki w 1914 roku Pierwszej Kompanii Kadrowej pod dowództwem komendanta Józefa Piłsudskiego.

Rocznicę tą przyćmiły jednak wydarzenia ze zwycięskiej wojny polsko-bolszewickiej. – Dlatego 4 sierpnia 1923 roku rozkazem gen. Stanisława Szeptyckiego, ministra spraw wojskowych ustanowiono 15 sierpnia Święto Żołnierza – podaje Jędrzejczak. Dzień ten wybrano dla upamiętnienia rozpoczęcia kontrofensywy podczas Bitwy Warszawskiej 1920 roku, w wyniku której rozbito wojska rosyjskiego Frontu Zachodniego Michaiła Tuchaczewskiego. „W dniu tym wojsko i społeczeństwo czci chwałę oręża polskiego, której uosobieniem i wyrazem jest żołnierz. W rocznicę wiekopomnego rozgromienia nawały bolszewickiej pod Warszawą święci się pamięć poległych w wiekowych walkach z wrogiem o całość i niepodległość Polski”, napisał gen. Szeptycki w rozkazie.

Dokument dokładnie regulował program święta. W przeddzień wieczorem organizowany był capstrzyk orkiestr wojskowych na ulicach miast garnizonowych. 15 sierpnia rano odbywały się przeglądy wojsk, które miały pokazać, że armia jest „tarczą i obroną ojczyzny”. Wieczorem organizowano uroczysty apel. „W dniu Święta Żołnierza ukarani aresztem koszarowym i lekkim – kary nie odbywają” – rozkazał też minister.

Przedwojenna tradycja

Święto było obchodzone corocznie, także w sierpniu 1939 roku w przededniu wybuchu II wojny. Świętowano również podczas wojny w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie oraz w oddziałach Armii Krajowej w okupowanym kraju, a także w Polsce przez pierwsze dwa lata po zakończeniu wojny.

Potem komunistyczne władze zaniechały obchodów ze względów ideologicznych, nie chciano bowiem upamiętniać zwycięstwa nad Armią Czerwoną. W miejsce przedwojennego Święta Żołnierza dekretem Rady Ministrów z 1950 roku ustanowiono Dzień Wojska Polskiego na 12 października. Miał on upamiętniać chrzest bojowy 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki walczącej w 1943 roku razem z Armią Czerwoną w bitwie pod Lenino.

Po zmianach ustrojowych w 1989 roku postanowiono wrócić do tradycji z okresu II Rzeczypospolitej. Tymczasowo w latach 1990–1992 Wojsko Polskie świętowało 3 maja, w rocznicę uchwalenia w 1791 roku konstytucji. W 1992 roku ustawą sejmową powrócono do przedwojennych obchodów upamiętniających Bitwę Warszawską.

Z okazji Święta Wojska Polskiego 15 sierpnia w kościołach garnizonowych w całej Polsce odprawiane są uroczyste msze w intencji żołnierzy, na cmentarzach odbywają się apele poległych, a centralne uroczystości przed Grobem Nieznanego Żołnierza wieńczy wojskowa defilada.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Narodowe Archiwum Cyfrowe

dodaj komentarz

komentarze


Polscy weterani i książę Harry
 
Dead to the World
Groźny jak Tallboy
„Operacja Wuhan”: Judo mężczyzn
Selekcja w pigułce
Oko na Europę
20 lat temu powstał Korpus Północno-Wschodni
Umowa na Feniksy
Cienka niebieska linia
Jedna misja, jeden zespół
Podchorąży mistrzem Wojska Polskiego w szachach
Spotkanie szefa MON z doradcą prezydenta USA
Zapal lampkę bohaterom Września’39
Nowelizacja ustawy o weteranach w Sejmie
Głos (z) płonącej Warszawy
Sprawdzają Brutusa
Spadochroniarze walczyli o tytuł mistrza Wojska Polskiego
Terytorialsi – ćwiczą i pomagają
Wojsko wraca do Łomży
A Torn Subcontinent
Polscy nurkowie na Islandii
W Indiach mieli swój drugi dom
Posłowie o kondycji polskiego przemysłu obronnego
Stulecie 16 Dywizji Zmechanizowanej
Samochód do desantowania
Nowy wiceminister w MON
Agresja sowieckiego kolosa
Debiuty MSPO: Mistrz misji
Pomyślna certyfikacja PKW w Libanie
Pięć medali żołnierzy w Mistrzostwach Polski w Półmaratonie
Festiwal Orkiestr w Mundurach
Spadochroniarze znów wylądują pod Arnhem
Rozpoczynamy nową erę
Irańskie szachy
Brawurowa ucieczka „Orła”
Walka i dyplomacja
Wiceprezydent USA o Polsce: jesteśmy rodziną
Z maratonu programowania do wojska
Szykują się zmiany w wojskowych emeryturach
Nowa misja i nowy sprzęt
Wyspecjalizowany jak nurek, wszechstronny jak zwiadowca
Iranian Chess Game
Modernizacja Sokołów
Zmiany emerytalne dla żołnierzy
GROM Challenge
Stalin czekał i kalkulował
Chorwacki test polskich kadetów
Thin Blue Line
Terytorialsi na wysokościach
Amerykański żołnierz z … pilotem w ręku
Natowskie brygady pod polskim dowództwem
Klasy wojskowe po nowemu
Zawodnicy z Czarnej Dywizji zwycięzcami Spartakiady
Modernizacja starów 266
Polska nie pozostanie osamotniona
Cztery lata LITPOLUKBRIG
Pamięć o tragedii
„Most współpracy”, czyli polska armia bliżej NATO
Szer. rez. Szymon Sajnok na podium w Madrycie
Pylon dla śmigłowca Black Hawk
„Górale” zdobywają miasto
Boxer, czyli waga ciężka na londyńskich targach

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Inspektorat Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO