moja polska zbrojna
Strona którą odwiedzasz korzysta z plików cookies. Ustawienia dotyczące tych plików można zmienić w opcjach przeglądarki używanej do przeglądania Internetu.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o plikach cookies przeczytaj Politykę cookies.
Jeśli ustawienia cookies nie zostaną zmienione, podczas przeglądania strony informacje automatycznie zapisywane będą w pamięci Twojego urządzenia.
Nie pokazuj mi więcej tego komunikatu: kliknij tutaj

Setne urodziny kawalerzysty!

Służył w 3 Pułku Szwoleżerów Mazowieckich. Uczestniczył w kampanii wrześniowej, dowodząc między innymi polskim szwadronem w czasie bitwy pod Olszewem. Porucznik Henryk Prajs właśnie świętował swoje 100. urodziny. W uroczystym jubileuszu wzięli udział bliscy oficera, żołnierze z 15 Brygady, list z życzeniami przesłała premier Beata Szydło.



„Był pan świadkiem wielu trudnych wydarzeń, które kształtowały kolejne pokolenia Polaków, ich patriotyzm i miłość do Ojczyzny. Proszę pamiętać, że potrzebujemy doświadczenia i mądrych rad oraz osób takich jak pan” – napisała w liście do jubilata premier Beata Szydło. Podczas uroczystości głos zabrał gen. bryg. Jarosław Gromadziński: – Przysięga wojskowa mówi, by „krwi ani życia w razie potrzeby Ojczyźnie nie szczędzić”. Pan Henryk to udowodnił w czasie wojny – mówił dowódca 15 Giżyckiej Brygady Zmechanizowanej – Panie Henryku, jeśli zajdzie taka potrzeba, zgodnie z Pańskim przykładem, wszyscy szwoleżerowie staną do broni, aby walczyć o Ojczyznę!

Uroczyste urodziny kawalerzysty odbyły się w podwarszawskiej Górze Kalwarii, rodzinnej miejscowości Henryka Prajsa. Razem z porucznikiem świętowali jego najbliżsi, członkowie Szwadronu Honorowego 3 Pułku Szwoleżerów Mazowieckich oraz żołnierze 15 Brygady Zmechanizowanej, którzy dziedziczą tradycje pułku. Oni, specjalnie na te okazję, przygotowali też pokaz musztry paradnej. Jubilat nie krył wzruszenia. – Nie jestem żadnym profesorem, mam tylko średnie wykształcenie, a ludzie obdarzają mnie wielkim szacunkiem – mówił. – Nigdy bym się nie spodziewał, że kiedyś przyjedzie do mnie wojsko z generałem na czele – podkreślał.

Z miłości do kawalerii

Abram Chaim Prajs urodził się 30 grudnia 1916 roku w Górze Kalwarii. Pochodzi z niezbyt zamożnej żydowskiej rodziny. – Moja mama była patriotką, dziadek w 1918 roku rozbrajał Niemców, a brat mamy był radnym aż do 1939 roku – opowiada jubilat. Kiedy Prajs miał dwa lata, jego ojca zabili bandyci. Samotnie wychowywała go matka. Mimo że w domu się nie przelewało, zadbała o wykształcenie syna. Chłopak przed południem uczył się w szkole powszechnej, a po południu chodził do żydowskiego chederu. Po ukończeniu szkoły aż do 1937 roku pracował jako krawiec. Wtedy dostał powołanie do wojska. Prajs przyjął tę wiadomość z entuzjazmem. – Zawsze bardzo podobała mi się armia, a szczególnie kawaleria. Już na komisji lekarskiej poprosiłem lekarza, aby skierował mnie w szeregi kawalerzystów – wspomina Prajs. Tak też się stało. Ale zanim rekrut trafił do 3 Pułku Szwoleżerów Mazowieckich Suwalskiej Brygady Kawalerii, z wyróżnieniem ukończył szkołę podoficerską. – Szkolenie było bardzo wymagające, ale zależało mi na służbie, więc postanowiłem te trudności pokonać – podkreśla. Służbę, jako kapral, rozpoczął w 1938 roku. To właśnie w wojsku zaczął używać imienia Henryk.



Rok później brał udział w kampanii wrześniowej. Dowodził między innymi polskim szwadronem podczas bitwy pod Olszewem. Wówczas, w czasie przeprawy, suwalska brygada napotkała na drodze niemiecki oddział pancerny. Bitwa, która toczyła się w nocy z 13 na 14 września, nie została rozstrzygnięta, ale po obu stronach zginęło wielu żołnierzy. Henryk Prajs został ranny.

W 1940 roku wrócił do rodzinnej Góry Kalwarii. Miasto znajdowało się pod okupacja niemiecką, ludność żydowską wysyłano do getta, a później do obozu zagłady w Treblince. Prajsowi udało się uciec przed wywózką. Przez cztery lata ukrywał się w okolicznych wsiach. Przeżył dzięki wsparciu mieszkańców, którzy pomagali mu, ryzykując często własnym życiem.

Żołnierska dusza

Henryk Prajs jako jedyny z całej rodziny przeżył wojnę. Po jej zakończeniu włączył się w odbudowę miasta. Ukończył też szkołę sadowniczą, był ławnikiem, a także burmistrzem Góry Kalwarii. Nigdy jednak nie zapomniał o swojej służbie wojskowej. – Gdybym miała określić tatę w trzech słowach, powiedziałabym, że to Polak, żołnierz i patriota – mówi Małgorzata Prajs. – Czas, kiedy był żołnierzem, wspomina jako najszczęśliwszy w swoim życiu – dodaje. Wtóruje jej wnuk porucznika, Mateusz. – Dziadek cały czas kieruje się w życiu twardymi, żołnierskimi zasadami. Pobudka zawsze o 7 rano, posiłki koniecznie o stałej porze, a przy tym dziadek jest bardzo punktualny. Kiedy umówi się z kimś na godzinę 12, gotowy jest już o 11. Żartujemy, że jeśli kiedyś trafi do nieba, to będzie tam nawet przed Bogiem – żartuje.

Mateusz Prajs wspomina też, że dziadek zachęcał go do zainteresowania się armią. – Gdy miałem kilkanaście lat, pojechaliśmy razem na wakacje. Każdy dzień zaczynał się o 7 rano od rozgrzewki i pompek. W zasadzie nasz wyjazd bardziej przypominał obóz przetrwania niż wakacje. Ale taki właśnie jest dziadek. Jest po prostu żołnierzem – zaznacza.

Magdalena Miernicka

autor zdjęć: Michał Niwicz

dodaj komentarz

komentarze

~Sas
1484002980
Taka byla 2 RP , niedawno w angli obchodzil 103 urodziny inny kawalerzysta , muzulmanin tatar , to musial byc wspanialy kraj skoro tak duzo roznych ludzi za niego walczylo i ginelo .
77-12-CF-0C

Rumunia kupuje Patrioty
Dezinformacja – potężna broń w rękach Kremla
Wojsko ruszyło na pomoc poszkodowanym
Szczeciński finał The Tall Ships Races
Tomasz Szatkowski: Chcemy współpracy w przygotowywaniu reformy dowodzenia armią
Przedsiębiorcy na rzecz obronności
Wsparcie dla weteranów będzie większe
Zbierają doświadczenia w pustynnych warunkach
Francusko-niemiecki myśliwiec 5. generacji
Żołnierze NATO w Dolinie Rospudy
Trump przypomniał Polsce o jej znaczeniu w Europie
Wakacje dla dzieci żołnierzy
Święto Wojska Polskiego – relacja
Polska zainteresowana kolejnymi Leopardami
Konkurs literacki „Polski Zbrojnej”: Pana misja nie była daremna
Poczet żołnierzy AK
Muzeum Bitwy Warszawskiej – jest wstępna koncepcja
Żołnierze 6 Brygady Powietrznodesantowej na ćwiczeniach
Falaise i Studzianki – dwie pancerne bitwy Polaków
Przełom w finansowaniu armii
Wojsko pomoże wszystkim potrzebującym
Muzeum w lubelskim zamku
Krab, Piorun i nie tylko, czyli armia bardziej nowoczesna
Brązowy medal szpadzistek
JWK – najlepsze miejsce dla podoficera
Większe wsparcie MON dla poszkodowanych w nawałnicach
Borsuk po czesku
Pięcioboistki wojskowe zmotywowane do pracy
Islandzka mangusta
USA zapewniają o wsparciu dla Europy Środkowo-Wschodniej
Dwa medale spadochroniarzy w Pucharze Świata
Operacja „Hydra”
Bitwa, która uratowała Europę
Jak powstańcy zdobyli „Gęsiówkę”
Tabor dla wojska
Zgrupowanie „Chojnice” pomaga nad Brdą
Emigracyjna II Kadrówka
Będą dodatkowe wejściówki na Air Show
Zmieszani z błotem
Wirus wzmocni polskie wojska rozpoznania
Konkurs literacki „Polski Zbrojnej”: „Upłaz”, skromny bohater
Dwa medale triatlonistek
Sojusz pod presją
ORP „Czajka” pomoże Łotyszom
Jakie są procedury wydawania koncesji na broń
ORP „Czernicki” bliżej domu
Kobiety na misjach obserwacyjnych
Zmechanizowani na „Brave Warrior”
MON chce zmienić kluczowe dla wojska ustawy
Sukces eksportowy Jakusza
„Zapora” – bohater wyklęty i niezłomny
Zadanie logistyków – zaopatrzyć kontyngent w Kuwejcie
Sprzęt na potrzeby misji
Pożegnanie trzeciej zmiany PKW OIR w Kuwejcie
Czy w szkołach będzie wychowanie proobronne?

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO