moja polska zbrojna
Strona którą odwiedzasz korzysta z plików cookies. Ustawienia dotyczące tych plików można zmienić w opcjach przeglądarki używanej do przeglądania Internetu.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o plikach cookies przeczytaj Politykę cookies.
Jeśli ustawienia cookies nie zostaną zmienione, podczas przeglądania strony informacje automatycznie zapisywane będą w pamięci Twojego urządzenia.
Nie pokazuj mi więcej tego komunikatu: kliknij tutaj

Tankietka TKS

W latach 1932–1933 potrzeba nasycenia oddziałów polskiego wojska opancerzonymi pojazdami rozpoznawczymi oraz różne doświadczenia z użytkowania tankietek TK-3 spowodowały rozpoczęcie prac nad ulepszoną wersją tych pojazdów.


Odpowiednie prace ruszyły w marcu 1933 roku. Nowy pojazd rozpoznawczy oznaczono jako TKS. Była to głęboko zmodyfikowana konstrukcja pojazdu TK-3, ale wyposażona w nieco mocniejszy silnik tankietki TKF. W kwietniu roku 1933 ta nowa konstrukcja pomyślnie przeszła próby poligonowe (w ćwiczeniach dywizyjnych) oraz testy techniczne. Wóz TKS, po pozytywnym zaopiniowaniu, wszedł do służby w Wojsku Polskim w 1934 roku.

Jego produkcję rozpoczęto w lutym 1934 roku. Pierwsza seria wozów TKS wyniosła 20 sztuk a ich produkcję zakończono w roku 1936, gdy osiągnęła liczbę 280 sztuk. Od początku TKS był projektowany wraz z ciężkim karabinem maszynowym wz.30 Browning, chłodzonym wodą, gdyż konstrukcja tego karabinu była nowa i udana. Jednak w praktyce okazało się, że ten ckm wz. 30 był niestabilny w jarzmie i zachodziło ryzyko zranienia czy wybicia zębów strzelcowi (a prototyp pojazdu TKS miał właśnie tę broń). Jednak w tym czasie w Wojsku Polskim wycofywano z szeregu jednostek ciężkie karabiny maszynowe Hotchkiss i Schwarzlose. Ostatecznie do wozów TKS wybrano polski ckm Hotchkiss wz. 25 (czyli właściwie francuski wz. 14 przerobiony na amunicję kalibru 7,92 mm). W praktyce okazało się, że dotychczasowa tendencja tego typu ckm do zacinania się z powodu zanieczyszczeń, wewnątrz pojazdu rozpoznawczego TKS była znikoma.


Tankietka TKS – podstawowe dane:

masa: 2650 kg
załoga: 2 żołnierzy
wymiary: długość 256 cm, szerokość 176 cm, wysokość 133 cm
uzbrojenie: karabin maszynowy 7,92 mm wz. 25
pancerz: nitowany o grubości 6–8 mm (przód i tył), boki 8 mm, góra 3–4 mm, dno 4–7 mm
napęd: silnik gaźnikowy (Polski Fiat 122B), 46 KM, 6 cylindrów
prędkość maksymalna: 40 km/h



W latach 1935–1938 podjęto program zwiększenia siły ognia tankietek TKS. Rozpoczęto eksperymenty z działkiem 37 mm Puteaux wz. 18, ale duża ilość dymu emitowana przez tę broń i brak wydajnej wentylacji pojazdu wykluczyły jej użycie. Z kolei próby zamontowania uzbrojenia wieży i opracowania modelu TKW szybko zostały przerwane z uwagi na zbyt dużą wysokość całej konstrukcji oraz brak możliwości porozumiewania się dowódcy z kierowcą pojazdu. Następnie, w roku 1937, pojawił się pomysł wykorzystania najcięższego karabinu maszynowego (nkm). Wybór padł na nkm 20 mm. W połowie roku 1937 skonstruowano do niego specjalne jarzmo i przyrządy celownicze. Po tych przeróbkach nowo przezbrojone tankietki TKS poddano badaniom poligonowym, które zakończyły się sukcesem. W styczniu roku 1939 zmodyfikowane tankietki TKS zostały więc przyjęte do wyposażenia Wojska Polskiego.


Istotną wadą tak uzbrojonej TKS była jednak mała liczba amunicji, jaką można było do niej załadować, a także szczupłe jej zapasy w wojskowych magazynach. Ponieważ przezbrojenie TKS wiązało się też z przeróbką pancerza, do września 1939 roku zdążono przezbroić jedynie 24 sztuki tych pojazdów. W wojnie obronnej 1939 roku tankietki TKS miały prowadzić rozpoznanie i ubezpieczenie piechoty – zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Ich konfrontacja z ciężkimi pojazdami pancernymi przeciwnika okazywała się jednak często tragiczna w skutkach ze względu na ich słabe uzbrojenie. Jedynie TKS-y uzbrojone w nkm 20 mm okazywały się równym przeciwnikiem dla większości niemieckich czołgów.

Mikołaj Klorek

autor zdjęć: Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola Bitwy nad Bzurą

dodaj komentarz

komentarze


Nowi medycy pola walki
„Heweliusz” prawie jak nowy
Kolekcja inna niż wszystkie
Nowe pociski przeciwpancerne
Powołanie do WOT krok po kroku
Wygrana Kawalerii i remis Vęgorii
„Wilk”. To ja jestem liderem
„Kazik”, polski architekt, bohater Wietnamczyków
Metoda na samobójcę
NIE jak niepodległość
Jak kształtować patriotyzm? MON ma odpowiedź
Żołnierze triumfują w imprezach biegowych
Polska nauka walczy o kosmos
Szkolenia i kursy dla terytorialsów
Symulatory Puszczyka i Bielika są już w Dęblinie
Samoloty piątej generacji na świecie
Śmigłowcowy przetarg pod lupą CBA
Sukces polskich szachistów w mistrzostwach NATO
Brytyjczycy i Rumuni w Orzyszu
Układ w Rapallo, który zachwiał europejskim rozkładem sił
„Synteza”, czyli niemiecka fabryka na celowniku polskich agentów
Indianin w armii Hallera
Dołącz do zawodowców
Pierwsze szkolenia terytorialsów
Żołnierze Garnizonu Warszawa obchodzą swoje święto
Zwierzchnik sił zbrojnych i szef MON w bazie dronów
Kobiety na misjach
Long Shot w Międzyrzeczu
Szer. Pytel: Do armii wstąpiłam w wieku 37 lat
„Mira” na wagę złota
Vęgoria zwycięża po raz szósty w sezonie
Żołnierze NATO w Orzyszu
Natowski zespół bliżej Ukrainy
Rocznica wydarzeń pod Smoleńskiem
Zwycięstwo Kawalerii, porażka Vęgorii
Zrozumieć Rosję
Od 2018 roku będą nowe książeczki wojskowe
Święto wszystkich saperów
Jak rodziła się legenda Legii Cudzoziemskiej
W Wędrzynie będzie mogło ćwiczyć trzy razy więcej żołnierzy
Podhalańczycy w Warszawie
Żołnierska sztafeta dobiegła do Żagania
Michał Dworczyk nowym wiceministrem w MON
Lepiej wynająć niż sprzedać. MON o powojskowych nieruchomościach
Wynagrodzenia żołnierzy będą rosły
Bojowe psy weszły na okręt
Żołnierz z Giżycka chce dopłynąć na igrzyska w Tokio
Dowodzenie w warunkach skażenia
Pokoleniowa rewolucja
Migawki z Afganistanu
Kawalerzyści wzmocnią wschodnią flankę NATO
Odys dla chemików
Dotrzemy do prawdy
Gotowi do misji w Afganistanie
Jan Olszewski: W Polsce obserwujemy działania agentury wpływu
15 Brygada pomaga przygotować „Combat Alert”
„Poseidon” na Morzu Czarnym
Będą podwyżki dla pracowników wojska
„Ariadne ’17” na Morzu Jońskim
IPN przywraca nazwiska pomordowanych przez komunistów
Dowódca 15 Brygady o planach Batalionowej Grupy Bojowej

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO