moja polska zbrojna
Strona którą odwiedzasz korzysta z plików cookies. Ustawienia dotyczące tych plików można zmienić w opcjach przeglądarki używanej do przeglądania Internetu.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o plikach cookies przeczytaj Politykę cookies.
Jeśli ustawienia cookies nie zostaną zmienione, podczas przeglądania strony informacje automatycznie zapisywane będą w pamięci Twojego urządzenia.
Nie pokazuj mi więcej tego komunikatu: kliknij tutaj

Tankietka TKS

W latach 1932–1933 potrzeba nasycenia oddziałów polskiego wojska opancerzonymi pojazdami rozpoznawczymi oraz różne doświadczenia z użytkowania tankietek TK-3 spowodowały rozpoczęcie prac nad ulepszoną wersją tych pojazdów.


Odpowiednie prace ruszyły w marcu 1933 roku. Nowy pojazd rozpoznawczy oznaczono jako TKS. Była to głęboko zmodyfikowana konstrukcja pojazdu TK-3, ale wyposażona w nieco mocniejszy silnik tankietki TKF. W kwietniu roku 1933 ta nowa konstrukcja pomyślnie przeszła próby poligonowe (w ćwiczeniach dywizyjnych) oraz testy techniczne. Wóz TKS, po pozytywnym zaopiniowaniu, wszedł do służby w Wojsku Polskim w 1934 roku.

Jego produkcję rozpoczęto w lutym 1934 roku. Pierwsza seria wozów TKS wyniosła 20 sztuk a ich produkcję zakończono w roku 1936, gdy osiągnęła liczbę 280 sztuk. Od początku TKS był projektowany wraz z ciężkim karabinem maszynowym wz.30 Browning, chłodzonym wodą, gdyż konstrukcja tego karabinu była nowa i udana. Jednak w praktyce okazało się, że ten ckm wz. 30 był niestabilny w jarzmie i zachodziło ryzyko zranienia czy wybicia zębów strzelcowi (a prototyp pojazdu TKS miał właśnie tę broń). Jednak w tym czasie w Wojsku Polskim wycofywano z szeregu jednostek ciężkie karabiny maszynowe Hotchkiss i Schwarzlose. Ostatecznie do wozów TKS wybrano polski ckm Hotchkiss wz. 25 (czyli właściwie francuski wz. 14 przerobiony na amunicję kalibru 7,92 mm). W praktyce okazało się, że dotychczasowa tendencja tego typu ckm do zacinania się z powodu zanieczyszczeń, wewnątrz pojazdu rozpoznawczego TKS była znikoma.


Tankietka TKS – podstawowe dane:

masa: 2650 kg
załoga: 2 żołnierzy
wymiary: długość 256 cm, szerokość 176 cm, wysokość 133 cm
uzbrojenie: karabin maszynowy 7,92 mm wz. 25
pancerz: nitowany o grubości 6–8 mm (przód i tył), boki 8 mm, góra 3–4 mm, dno 4–7 mm
napęd: silnik gaźnikowy (Polski Fiat 122B), 46 KM, 6 cylindrów
prędkość maksymalna: 40 km/h



W latach 1935–1938 podjęto program zwiększenia siły ognia tankietek TKS. Rozpoczęto eksperymenty z działkiem 37 mm Puteaux wz. 18, ale duża ilość dymu emitowana przez tę broń i brak wydajnej wentylacji pojazdu wykluczyły jej użycie. Z kolei próby zamontowania uzbrojenia wieży i opracowania modelu TKW szybko zostały przerwane z uwagi na zbyt dużą wysokość całej konstrukcji oraz brak możliwości porozumiewania się dowódcy z kierowcą pojazdu. Następnie, w roku 1937, pojawił się pomysł wykorzystania najcięższego karabinu maszynowego (nkm). Wybór padł na nkm 20 mm. W połowie roku 1937 skonstruowano do niego specjalne jarzmo i przyrządy celownicze. Po tych przeróbkach nowo przezbrojone tankietki TKS poddano badaniom poligonowym, które zakończyły się sukcesem. W styczniu roku 1939 zmodyfikowane tankietki TKS zostały więc przyjęte do wyposażenia Wojska Polskiego.


Istotną wadą tak uzbrojonej TKS była jednak mała liczba amunicji, jaką można było do niej załadować, a także szczupłe jej zapasy w wojskowych magazynach. Ponieważ przezbrojenie TKS wiązało się też z przeróbką pancerza, do września 1939 roku zdążono przezbroić jedynie 24 sztuki tych pojazdów. W wojnie obronnej 1939 roku tankietki TKS miały prowadzić rozpoznanie i ubezpieczenie piechoty – zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Ich konfrontacja z ciężkimi pojazdami pancernymi przeciwnika okazywała się jednak często tragiczna w skutkach ze względu na ich słabe uzbrojenie. Jedynie TKS-y uzbrojone w nkm 20 mm okazywały się równym przeciwnikiem dla większości niemieckich czołgów.

Mikołaj Klorek

autor zdjęć: Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola Bitwy nad Bzurą

dodaj komentarz

komentarze


Morskie ćwiczenia NATO pod rozkazami polskich oficerów
W deszczu i błocie rywalizowali o tytuł najlepszego
Więcej wojska w Białymstoku
Odszedł instruktor cichociemnych
Wielki, amerykański, przetarg na samoloty szkolne
Polowa szkoła wojowania
Śmigłowcowy przetarg pod lupą CBA
Dragoni dyżurują w szpicy, ćwiczą w Wędrzynie
Arabia Saudyjska. Nadlatują F-15SA
Forza Macedonia w Centrum Weterana
ORP „Czernicki” na Morzu Tyrreńskim
Bombą głębinową w okręt podwodny
Czernicki okrętem flagowym zespołu NATO
Historię należy pokazywać jak dobry dramat, a nie słabą operetkę
Zmodernizowana Anakonda
Poszukiwany następca RPG-7
ALIS – cyfrowa rewolucja w lotnictwie wojskowym
„Zima-17”: sprawdzian nowego systemu dowodzenia armią
Brązowy medal biatlonowej pary
Sprzęt ochronny dla żołnierzy
Patrioty z polskimi podzespołami
IPN bada przyczynę śmierci żołnierza w grudniu 1970
Rekord Zimnara w Lublińcu
Inżynieria strachu
„Wilk” na poligonie
Pułkownik Łukasz Przybylski, weteran trzech powstań
Swój czy obcy?
F-16 polecą na Litwę
Na wojnie informacyjnej
Mistrzowie sportu powszechnego
Zima odpuszcza, bieg na raty zakończony
Od 2018 roku będą nowe książeczki wojskowe
Michał Jach: Wzmocnimy obronę wschodniej Polski
„Pancernik” uświetni powstańcze uroczystości
Polska – Reszta Świata 2:6 w strzeleckim meczu
Pieniądze dla żołnierzy WOT
Zawodnicy z wrocławskiego WZS szykują się do mistrzostw
Pamiętają o powstańczym zrywie
Szkolenia i kursy dla terytorialsów
Żołnierze spod znaku klonowego liścia
Minister Macierewicz podsumował rok w MON
Priorytety MON-u w 2017 roku
Pobiegli Tropem Wilczym
Jak w odrodzonej Polsce powstawały mapy morskie
Po Pucharze Świata czas na igrzyska
Nowe, lepiej uzbrojone Strykery dla US Army
Certyfikat NATO dla bydgoskiego centrum
„Bison Drawsko”, czyli sztuka walki również z… mrozem
„Bison Drawsko 2017”: Tarantina pokonana
Operacja „Adolphus”, czyli pierwszy skok
Powołanie do WOT krok po kroku
Fregata wróciła z ćwiczeń w Norwegii
Wystawa o żołnierzach wyklętych na gmachu DGW
Ostatnie piętro izraelskiej tarczy
Posłowie dyskutowali o natowskich wojskach w Polsce

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO