moja polska zbrojna
Strona którą odwiedzasz korzysta z plików cookies. Ustawienia dotyczące tych plików można zmienić w opcjach przeglądarki używanej do przeglądania Internetu.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o plikach cookies przeczytaj Politykę cookies.
Jeśli ustawienia cookies nie zostaną zmienione, podczas przeglądania strony informacje automatycznie zapisywane będą w pamięci Twojego urządzenia.
Nie pokazuj mi więcej tego komunikatu: kliknij tutaj

Tankietka TKS

W latach 1932–1933 potrzeba nasycenia oddziałów polskiego wojska opancerzonymi pojazdami rozpoznawczymi oraz różne doświadczenia z użytkowania tankietek TK-3 spowodowały rozpoczęcie prac nad ulepszoną wersją tych pojazdów.


Odpowiednie prace ruszyły w marcu 1933 roku. Nowy pojazd rozpoznawczy oznaczono jako TKS. Była to głęboko zmodyfikowana konstrukcja pojazdu TK-3, ale wyposażona w nieco mocniejszy silnik tankietki TKF. W kwietniu roku 1933 ta nowa konstrukcja pomyślnie przeszła próby poligonowe (w ćwiczeniach dywizyjnych) oraz testy techniczne. Wóz TKS, po pozytywnym zaopiniowaniu, wszedł do służby w Wojsku Polskim w 1934 roku.

Jego produkcję rozpoczęto w lutym 1934 roku. Pierwsza seria wozów TKS wyniosła 20 sztuk a ich produkcję zakończono w roku 1936, gdy osiągnęła liczbę 280 sztuk. Od początku TKS był projektowany wraz z ciężkim karabinem maszynowym wz.30 Browning, chłodzonym wodą, gdyż konstrukcja tego karabinu była nowa i udana. Jednak w praktyce okazało się, że ten ckm wz. 30 był niestabilny w jarzmie i zachodziło ryzyko zranienia czy wybicia zębów strzelcowi (a prototyp pojazdu TKS miał właśnie tę broń). Jednak w tym czasie w Wojsku Polskim wycofywano z szeregu jednostek ciężkie karabiny maszynowe Hotchkiss i Schwarzlose. Ostatecznie do wozów TKS wybrano polski ckm Hotchkiss wz. 25 (czyli właściwie francuski wz. 14 przerobiony na amunicję kalibru 7,92 mm). W praktyce okazało się, że dotychczasowa tendencja tego typu ckm do zacinania się z powodu zanieczyszczeń, wewnątrz pojazdu rozpoznawczego TKS była znikoma.


Tankietka TKS – podstawowe dane:

masa: 2650 kg
załoga: 2 żołnierzy
wymiary: długość 256 cm, szerokość 176 cm, wysokość 133 cm
uzbrojenie: karabin maszynowy 7,92 mm wz. 25
pancerz: nitowany o grubości 6–8 mm (przód i tył), boki 8 mm, góra 3–4 mm, dno 4–7 mm
napęd: silnik gaźnikowy (Polski Fiat 122B), 46 KM, 6 cylindrów
prędkość maksymalna: 40 km/h



W latach 1935–1938 podjęto program zwiększenia siły ognia tankietek TKS. Rozpoczęto eksperymenty z działkiem 37 mm Puteaux wz. 18, ale duża ilość dymu emitowana przez tę broń i brak wydajnej wentylacji pojazdu wykluczyły jej użycie. Z kolei próby zamontowania uzbrojenia wieży i opracowania modelu TKW szybko zostały przerwane z uwagi na zbyt dużą wysokość całej konstrukcji oraz brak możliwości porozumiewania się dowódcy z kierowcą pojazdu. Następnie, w roku 1937, pojawił się pomysł wykorzystania najcięższego karabinu maszynowego (nkm). Wybór padł na nkm 20 mm. W połowie roku 1937 skonstruowano do niego specjalne jarzmo i przyrządy celownicze. Po tych przeróbkach nowo przezbrojone tankietki TKS poddano badaniom poligonowym, które zakończyły się sukcesem. W styczniu roku 1939 zmodyfikowane tankietki TKS zostały więc przyjęte do wyposażenia Wojska Polskiego.


Istotną wadą tak uzbrojonej TKS była jednak mała liczba amunicji, jaką można było do niej załadować, a także szczupłe jej zapasy w wojskowych magazynach. Ponieważ przezbrojenie TKS wiązało się też z przeróbką pancerza, do września 1939 roku zdążono przezbroić jedynie 24 sztuki tych pojazdów. W wojnie obronnej 1939 roku tankietki TKS miały prowadzić rozpoznanie i ubezpieczenie piechoty – zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Ich konfrontacja z ciężkimi pojazdami pancernymi przeciwnika okazywała się jednak często tragiczna w skutkach ze względu na ich słabe uzbrojenie. Jedynie TKS-y uzbrojone w nkm 20 mm okazywały się równym przeciwnikiem dla większości niemieckich czołgów.

Mikołaj Klorek

autor zdjęć: Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola Bitwy nad Bzurą

dodaj komentarz

komentarze


Poczet żołnierzy AK
Krab, Piorun i nie tylko, czyli armia bardziej nowoczesna
Tomasz Szatkowski: Chcemy współpracy w przygotowywaniu reformy dowodzenia armią
Operacja „Hydra”
Na modernizacji szpitala skorzystają pacjenci
Szczeciński finał The Tall Ships Races
Wojsko pomoże wszystkim potrzebującym
Zgrupowanie „Chojnice” pomaga nad Brdą
Pięcioboistki wojskowe zmotywowane do pracy
JWK – najlepsze miejsce dla podoficera
Żołnierze 6 Brygady Powietrznodesantowej na ćwiczeniach
Borsuk po czesku
Dwa medale spadochroniarzy w Pucharze Świata
Trump przypomniał Polsce o jej znaczeniu w Europie
Kopnięcia, ciosy łokciem i ucieczka
Bój o czarną perłę w koronie
Sprzęt na potrzeby misji
Pomoc dla kombatantów
Żołnierze NATO w Dolinie Rospudy
ORP „Czernicki” bliżej domu
Marynarz ratował ludzi po nawałnicy
Wsparcie dla weteranów będzie większe
Wirus wzmocni polskie wojska rozpoznania
Francusko-niemiecki myśliwiec 5. generacji
Jakie są procedury wydawania koncesji na broń
MON chce zmienić kluczowe dla wojska ustawy
Islandzka mangusta
Dwa medale triatlonistek
Brązowy medal szpadzistek
Wakacje dla dzieci żołnierzy
USA zapewniają o wsparciu dla Europy Środkowo-Wschodniej
Kobiety na misjach obserwacyjnych
Zadanie logistyków – zaopatrzyć kontyngent w Kuwejcie
Pobiegli, by uczcić specjalsów
Zbierają doświadczenia w pustynnych warunkach
Przedsiębiorcy na rzecz obronności
Wojsko wraca na uczelnie
Tabor dla wojska
Sojusz pod presją
Wolontariusze remontują czołgi
Zamość stolicą filmów historycznych
Przełom w finansowaniu armii
Większe wsparcie MON dla poszkodowanych w nawałnicach
Czy w szkołach będzie wychowanie proobronne?
Dezinformacja – potężna broń w rękach Kremla
Sukces eksportowy Jakusza
Pożegnanie trzeciej zmiany PKW OIR w Kuwejcie
Rumunia kupuje Patrioty
ORP „Czajka” pomoże Łotyszom
Jak „Dunaj” zalał Praską Wiosnę
Zmechanizowani na „Brave Warrior”
Polska zainteresowana kolejnymi Leopardami
Bitwa, która uratowała Europę
Saperzy pracowali na dnie jeziora
Orlęta Lwowskie – odtworzone życiorysy

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO