Znam około dziesięciu żołnierzy zajmujących się walkami rycerskimi, z pewnością jest ich jednak więcej. Znaczna liczba wojskowych jest w reprezentacji USA. Jej kapitan jest oficerem marines, weteranem obu wojen w Iraku. Zawodnik, z którym walczyłem w finale był lekarzem wojskowym – mówi Marcin Waszkielis, podwójny mistrz świata w sportowych walkach rycerskich rozegranych w hiszpańskim Castillo de Belmonte.



Walki rycerskie to sport, hobby czy rekonstrukcja?

Marcin Waszkielis: Sport i rekonstrukcja w jednym, a to daje bardzo ciekawe hobby. Jednak aby brać w tym udział, trzeba mieć więcej zacięcia sportowego niż rekonstruktorskiego. Za odpowiednie uzbrojenie można po prostu zapłacić, natomiast umiejętności i kondycji nie da się kupić.

Jak zaczęła się twoja przygoda z rycerstwem?

Od zainteresowania fantastyką. Chciałem po prostu na żywo zetknąć się z tym, co do tej pory widziałem tylko w filmach czy grach. W 2001 roku uzbrojenie rekonstruktorów w niewielkim stopniu przypominało średniowieczne. Były to w większości dość marne samoróbki. Walka również była bardziej teatralna niż sportowa, co mi wcale nie przeszkadzało, bo sportu miałem aż nadto w tamtym czasie.

Zostałeś w tym roku podwójnym mistrzem świata w sportowych walkach rycerskich. Czym różnią się konkurencje, w których zwyciężyłeś?

Technicznie tym, że w jednej walczy się przy użyciu miecza oraz tarczy, a w drugiej wyłącznie przy użyciu miecza trzymanego oburącz. Ta pierwsza konkurencja jest zdecydowanie bardziej popularna i jest faktycznym wyznacznikiem umiejętności technicznych. W konkurencji miecza długiego bardziej liczą się warunki fizyczne, dlatego walka z mierzącym ok. 210 cm Francuzem była koszmarem. Cieszę się, że wygrałem w obu, choć dla mnie zdecydowanie bardziej liczą się turnieje miecza i tarczy, zarówno polskie jak i międzynarodowe.

W Hiszpanii byłeś niepokonany. Czy w szrankach ktoś dorównywał mistrzowi?

W konkurencji długiego miecza walka jest mniej techniczna, nie czuję się przez to w niej zbyt pewnie. Niemal wszystkie pojedynki w niej sprawiły mi sporo trudności. Miecz i tarcza zaś jest moją domeną i tak naprawdę obawiałem się jedynie zawodników z Niemiec i USA. Były to słuszne obawy, walka finałowa z Amerykaninem należała do najtrudniejszych w moim życiu. Fizycznie nie była ciężka, ale psychicznie wymęczyła mnie bardziej niż najostrzejsza partia szachów.


Jakie jeszcze sukcesy odnieśli Polacy w Castillo de Belmonte?

Dwa srebrne oraz jeden brązowy medal w pojedynkach kobiet, srebrny medal w walkach 5 na 5 i kolejne srebro w konkurencji 16 na 16. W łącznej klasyfikacji również zajęliśmy drugie miejsce, za wyraźnie prowadzącą reprezentacją USA.

W mistrzostwach w Hiszpanii nie wystartowali zawodnicy ze wschodniej Europy. Czym było to spowodowane?

Istnieją dwie federacje, w jednej wiodącą rolę odgrywają USA, Polska i kraje zachodniej Europy (International Medieval Combat Association), a w drugiej Rosja (Historical Medieval Battles International Association). W grę wchodzi polityka oraz zdecydowanie różne pojmowanie wielu innych kwestii. Nie wszystkim podobała się wszechwładza Rosji i naginanie zasad dla zapewnienia sobie zwycięstwa, toteż powstała druga federacja na bardziej demokratycznych i przejrzystych zasadach. Jednak jestem pewien, że już w następnej edycji pojawią się drużyny ze wschodniej Europy.

Jak wygląda trening mistrza?

Poza oczywistymi treningami samego fechtunku, należy się też dobrze przygotować fizycznie. Tu pomocny jest, popularny ostatnio crossfit czy też inne formy treningu kondycyjnego i siłowego. W szkole podstawowej i średniej grałem w koszykówkę, na studiach zacząłem trenować sporty walki – zapasy, brazylijskie jiu-jitsu, MMA. Przez prawie rok grałem również w futbol amerykański, sporo też pływam, jeżdżę rowerem i chodzę po górach. To wszystko razem daje mi niezłe podstawy, które przydają się w szrankach. Dzięki temu, że sport uprawiam od dziecka, mam mocno zakorzenione pozytywne cechy motoryczne, co również jest dużym plusem.

Jesteś z zawodu historykiem, interesujesz się także sprawami obronności. Co łączy średniowiecznego rycerza z żołnierzem XXI wieku?

Jest to na pewno waga uzbrojenia. W warunkach bojowych współczesny żołnierz nosi na sobie nie mniej kilogramów niż średniowieczny rycerz. Żołnierze noszą na sobie wiele elementów ochronnych, których rozwiązania techniczne, poza oczywiście materiałem, niewiele się zmieniły od średniowiecza. Ważna jest też sfera ideologiczna. Odniesienia do historii oręża polskiego są w wojsku coraz bardziej popularne. Nawiązuje się do rycerstwa spod Grunwaldu i husarii – ikon polskiej siły militarnej, honoru i patriotyzmu. Niech o tym świadczy chociażby fakt, że co roku podczas Apelu grunwaldzkiego, obecni są żołnierze 16 Dywizji Zmechanizowanej.


Czy w środowisku rycerskim znajduje się wielu wojskowych?

Sam należę do drużyny Dies Irae, której kapitanem jest Mateusz Szczepanik – Żołnierz Pułku Ochrony im gen. Bolesława Wieniawy-Długoszowskiego. Znam około dziesięciu żołnierzy zajmujących się walkami rycerskimi, z pewnością jest ich jednak więcej. Znaczna liczba wojskowych jest natomiast w reprezentacji USA. Jej kapitan jest oficerem marines, weteranem obu wojen w Iraku. Zawodnik, z którym miałem przyjemność walczyć w finale turnieju miecza i tarczy podczas Mistrzostw Świata był lekarzem wojskowym w trakcie wojen na Bałkanach i w Iraku. Główny kamerzysta drużyny amerykańskiej to były oficer Marines, operator „combat camera” i współtwórca filmu dokumentalnego Operation Iraqi Freedom, za który otrzymał nagrodę Emmy.

Dla Polaków rycerstwo to bitwa pod Grunwaldem i jej inscenizacja. Rozumiem, że już szykujesz zbroję?

Zbroja jest w gotowości i czeka na użycie podczas tegorocznej edycji Bitwy pod Grunwaldem. Poza samą inscenizacją, która jest największą atrakcją dla turystów, na polach Grunwaldu odbędą się również liczne turnieje, które z kolei są głównym czynnikiem przyciągającym tam rekonstruktorów. Żałuję, że z powodu kontuzji nie mogłem należycie przygotować się do tegorocznej rywalizacji. Mimo to mam nadzieje, że obronię wszystkie wywalczone tam przed rokiem tytuły. Oprócz turniejów i rekonstrukcji, w tym roku w programie jest także spotkanie z trenerem i zawodnikami z rycerskiej Kadry Polski, podczas którego nastąpi wręczenie medali zawodnikom walczącym w konkurencji 16 na 16 oraz zostanie ogłoszona lokalizacja w jakiej odbędą się Mistrzostwa Świata IMCF w 2015 roku.