moja polska zbrojna
Strona którą odwiedzasz korzysta z plików cookies. Ustawienia dotyczące tych plików można zmienić w opcjach przeglądarki używanej do przeglądania Internetu.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o plikach cookies przeczytaj Politykę cookies.
Jeśli ustawienia cookies nie zostaną zmienione, podczas przeglądania strony informacje automatycznie zapisywane będą w pamięci Twojego urządzenia.
Nie pokazuj mi więcej tego komunikatu: kliknij tutaj

Powstanie Memoriał im. gen. Maczka

W Bredzie, holenderskim mieście, które w 1944 roku wyzwolili spod niemieckiej okupacji Polacy, powstanie centrum upamiętniające generała Maczka i żołnierzy 1 Polskiej Dywizji Pancernej. Budowa placówki ma się rozpocząć w przyszłym roku, a jej otwarcie zaplanowano na 2019 rok, czyli na 75. rocznicę wyzwolenia Bredy.

Centrum ma nosić nazwę Memoriał im. gen. Stanisława Maczka. Polska włączy się w budowę ośrodka. List intencyjny w tej sprawie został podpisany podczas obchodów 73. rocznicy wyzwolenia miasta przez 1 Polską Dywizję Pancerną. – Utworzenie Memoriału im. gen. Stanisława Maczka pozwoli ugruntować u zachodnich Europejczyków pełniejszą wiedzę o polskim losie w czasie II wojny światowej – mówił wiceminister kultury Jarosław Sellin, który w imieniu Polski podpisał dokument. Ze strony holenderskiej podpis złożyli Paul Depla, burmistrz Bredy, oraz Frans Ruczynski, prezes Fundacji „Muzeum Generała Maczka”. To właśnie ta fundacja zainicjowała budowę placówki. – Memoriał będzie miejscem łączącym przeszłość z przyszłością, gdzie będzie można zdobyć informacje o żołnierzach 1 Dywizji Pancernej – mówił Frans Ruczynski, syn Konrada Ruczyńskiego, żołnierza gen. Maczka. Jak dodał, mimo upływu ponad 70 lat, nadal wiele osób interesuje się tym, jak 29 października 1944 roku wyglądało wyzwolenie miasta.

W budynku znajdzie się m.in. centrum informacji i dokumentacji wraz z biblioteką, audytorium, w którym będą pokazywane filmy i organizowane lekcje dla młodzieży, oraz sale wystawowe. W Memoriale będzie można zobaczyć niektóre eksponaty (m.in. mundur generała i motocykl maczkowców) z kolekcji działającego wcześniej w Bredzie Muzeum Generała Maczka. Placówka funkcjonowała 17 lat na terenie koszar wojskowych w Bredzie. W 2015 roku została zamknięta w związku z planami wybudowania w tym miejscu ośrodka szkoleniowego. Obecnie – jak przypomniał Frans Ruczynski – kolekcja należąca do muzeum jest przechowywana w magazynach udostępnionych przez holenderskie ministerstwo obrony.

REKLAMA

Zbieranie funduszy

Memoriał im. gen. Maczka powstanie obok Polskiego Honorowego Cmentarza Wojskowego Ettensebaan w Bredzie, największej polskiej nekropolii wojskowej w Holandii. Spoczywa tutaj ponad 160 polskich żołnierzy, tu także został pochowany gen. Maczek.

Budowa placówki ma się rozpocząć w przyszłym roku. Ma być ona otworzona w październiku 2019 roku, na 75. rocznicę wyzwolenia Bredy. Powstanie Memoriału pochłonie około 1,5 mln euro. Na razie władze Bredy przeznaczyły na ten cel 200 tys. euro, ale trwa zbiórka pozostałych funduszy. – Liczymy na datki mieszkańców Bredy oraz Polaków z Holandii, również na dotacje władz lokalnych, m.in. prowincji Brabancja Północna, w której leży Breda. A także na wsparcie szkół, firm i organizacji z tego regionu oraz holenderskiego „Funduszu Wolności", który opiekuje się miejscami pamięci – wyliczał Ruczynski.

Polski resort kultury we współpracy z Muzeum Historii Polski pomoże w wykonaniu części ekspozycji, która znajdzie się w Memoriale. – Mamy wybitnych specjalistów, jeśli chodzi o nowoczesną muzeologię czy konstruowanie multimedialnych muzeów. Przykładami są Muzeum Powstania Warszawskiego i Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Tymi doświadczeniami chcemy się podzielić z przyjaciółmi holenderskimi – mówił Jarosław Sellin.

Wiceminister podkreślił, że pamiątki po żołnierzach i gen. Maczku trzeba pokazać atrakcyjnie tak, aby młode pokolenie uznało, że jest to miejsce warte odwiedzenia. – Będziemy pomagać Holendrom w tworzeniu takiej wystawy stałej, a także wystaw czasowych i plenerowych – dodał Sellin.

Polski wkład

Podpisanie listu intencyjnego było jednym z punktów obchodów 73. rocznicy wyzwolenia Bredy. Główne uroczystości odbyły się na polskich cmentarzach wojennych w Bredzie i Oosterhout, gdzie spoczywają polegli Polacy. Pamięć o nich uczczono apelem poległych i salwą honorową, złożono kwiaty i zapalono znicze na mogiłach żołnierzy.
W uroczystościach wzięli udział weterani – ostatni żołnierze gen. Maczka przybyli z Polski, Wielkiej Brytanii, Belgii i Holandii, a także gen. dyw. Jarosław Mika, dowódca generalny RSZ oraz delegacja 11 Dywizji Kawalerii Pancernej z Żagania, która dziedziczy tradycje 1 Dywizji Pancernej.

Obchody uświetnił przemarsz ulicami Bredy kompanii honorowej Czarnej Dywizji wraz z orkiestrą wojskową z Żagania oraz koncert „Ku pamięci wyzwolicieli Bredy”. – Breda to miejsce, w którym została zapisana jedna z najwspanialszych kart na szlaku bojowym 1 Polskiej Dywizji Pancernej – podkreślił gen. bryg. Stanisław Czosnek, dowódca 11 DKPanc.


Obchody 73 rocznicy wyzwolenia Bredy przez 1 Polską Dywizję Pancerną / Film: WCEO

Wojenne losy

1 Polska Dywizja Pancerna pod dowództwem gen. Stanisława Maczka została powołana 25 lutego 1942 roku w Szkocji. Pod koniec lipca 1944 roku jednostkę przerzucono do Normandii. Jej żołnierze brali udział w wyzwalaniu północnej Francji, Belgii i Holandii, a szlak bojowy zakończyli 4 maja 1945 roku w bazie niemieckiej marynarki wojennej w Wilhelmshaven. Po wojnie jednostka została uhonorowana Wojskowym Orderem Wilhelma, najwyższym odznaczeniem Królestwa Niderlandów. Gen. Maczkowi na wniosek mieszkańców Bredy przyznano honorowe obywatelstwo Holandii. Generał osiadł w Szkocji, gdzie pracował m.in. jako barman. Zmarł 11 grudnia 1994 roku w wieku 102 lat.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: por. Krzysztof Gonera

dodaj komentarz

komentarze


Służba w WOT nie tylko dla dwudziestolatków
Autosan sprzedaje autobusy do Niemiec
Bandera nad „Kormoranem”
Świętowali na sportowo
Więcej pieniędzy na obronność
Wyższe dodatki dla żołnierzy
Raport MON o książce Tomasza Piątka
Wypadek na poligonie
Blok operacyjny na miarę XXI wieku
Posłowie o budżecie obronnym na 2018 rok
Język współpracy
Nowa instrukcja lotów HEAD do końca roku
Czarna dywizja na ćwiczeniach „Borsuk”
Cztery kilometry walki
Tragedia SS „Wigry”
Studenci Akademii Wojsk Lądowych pomagają weteranom
Centrum dowodzenia NATO w Polsce?
Antoni Macierewicz w Kanadzie o rosyjskiej agresji
Pamiątki po polskich żołnierzach trafią do ich rodzin
Patrioty o krok bliżej
Drugie życie Challengerów
Wojsko kupiło drony uderzeniowe
Minister Antoni Macierewicz podsumował dwa lata kierowania resortem obrony
Trzy medale przełajowców na wojskowych mistrzostwach świata
Boeing dla VIP-ów wylądował w Polsce
Twierdze nie do zdobycia
Spartakiada: Zmechanizowani ze Szczecina kontra Czarna Dywizja
Limity służby czynnej w 2018 roku
Zabytkowy silnik do Renault FT
Armia Czerwona zamyka kleszcze
Polacy pojechali do Kanady po zwycięstwo
Patrioty coraz bliżej
Nowa współpraca wojskowa UE
Kobiety na misjach obserwacyjnych
MON odzyska narzędzia analizy planów operacyjnych
Piłkarska jesień wojskowych drużyn – czas na podsumowania
Wsparcie dla misji Air Policing
Posłowie o przemyśle stoczniowym
Twórcy SPO odznaczeni
Posłowie rozmawiali o sytuacji materialnej wojskowych
Co dalej z polsko-ukraińskim dialogiem historycznym?
Dni Radiolokacji
Czy w szkołach będzie wychowanie proobronne?
Żołnierze kruczego pióra
Żołnierz WOT-u mistrzem wojska w szachach
Polacy jadą na misję szkoleniową do Iraku
Jubileusz Śląska Wrocław
Ćwiczenia Maple Arch '17 w Nowej Dębie
Podziękuj bohaterom!
Jastrzębie wracają z Litwy do domu
Rozbrajanie kontrolowane, Warszawa, listopad 1918
Jeszcze mobilniejsze NATO
Zbierają doświadczenia w pustynnych warunkach
Z obiektywem na wojnę
„Dunaj ’17” – test przed misją

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO