moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Święto polskiej niepodległości

11 listopada 1918 roku, czyli dzień, w którym Rada Regencyjna przekazała Józefowi Piłsudskiemu dowództwo nad polskim wojskiem, stał się symbolem odzyskania przez nasz kraj wolności. Jednak ta data nie od razu została oficjalnym świętem państwowym. Stało się tak dopiero w 1937 roku, czyli prawie 20 lat później.

Warszawa, 10 listopada 1918 rok. Z więzienia w Magdeburgu wraca brygadier Józef Piłsudski. Na ulicach miasta witają go tłumy. „Dzień przyjazdu Komendanta oznacza początek nowej epoki dziejów naszych” – pisze w odezwie Polska Organizacja Wojskowa. Od tego momentu wydarzenia nabierają tempa.

Piłsudski rozpoczyna negocjacje z niemiecką Centralną Radą Żołnierską. Rozmowy dotyczą wycofania wojsk byłego zaborcy z Królestwa Polskiego. W nocy z 10 na 11 listopada warszawiacy rozbrajają pierwszych niemieckich żołnierzy. Następnego dnia Rada Regencyjna przekazuje Komendantowi dowództwo nad polskim wojskiem. – 11 listopada 1918 roku jako data naszego Narodowego Święta Niepodległości został wybrany przed wojną bardzo symbolicznie – mówi Dariusz Jakubowski, historyk I wojny światowej.

REKLAMA

Daty wolności

Dariusz Jakubowski podkreśla, że w ciągu dwóch dni Polacy w pełni uświadomili sobie fakt, że właśnie odzyskali niepodległość po 123 latach rozbiorów. „Niepodobna oddać tego upojenia, tego szału radości, jaki ludność polską w tym momencie ogarnął. Wolność! Niepodległość! Zjednoczenie! Własne państwo!” – opisywał tamte dni legionista Jędrzej Moraczewski.

– Tak naprawdę odzyskiwanie wolności było całym procesem i trudno wskazać dzień przełomowy – zaznacza jednak Jakubowski. Jednym z ważnych wydarzeń było powstanie w Lublinie tymczasowego rządu Ignacego Daszyńskiego (w nocy z 6 na 7 listopada) czy proklamowanie niepodległości Polski 7 listopada przez działającą w Warszawie Radę Regencyjną. Pięć dni później Rada powierzyła Piłsudskiemu misję tworzenia rządu, a 14 listopada rozwiązała się, przekazując mu pełnię władzy nad państwem. – Kolejne ważne daty to 15 listopada, kiedy Polska formalnie stała się republiką, oraz następny dzień, w którym Piłsudski podpisał depeszę notyfikującą powstanie niepodległego państwa polskiego – wymienia historyk.

Zasługi Marszałka

W okresie międzywojennym rocznicę 11 listopada obchodzono głównie jako święto wojskowe. Z tej okazji Piłsudski odbierał w Warszawie defilady na placu Saskim lub na Polu Mokotowskim. W tym czasie większe znaczenie przywiązywano do obchodzonego 15 sierpnia Święta Żołnierza. Upamiętniało ono zwycięską Bitwę Warszawską z 1920 roku.

Dopiero 19 lat po odzyskaniu niepodległości, 23 kwietnia 1937 roku, polskie władze wybrały 11 listopada jako święto narodowe. Nawiązywało ono do wydarzeń międzynarodowych – to właśnie tego dnia we Francji Niemcy podpisały kapitulację kończącą I wojnę. – Innym powodem takiego wyboru było powiązanie odzyskania niepodległości z zasługami marszałka Piłsudskiego – dodaje historyk.

Nowe święto w II Rzeczpospolitej było obchodzone tylko dwa razy. Mimo tego podczas okupacji hitlerowskiej Polacy o nim nie zapomnieli i tego dnia na murach pojawiały się napisy „Jeszcze Polska nie zginęła” i znak Polski Walczącej.

W czasach PRL-u narodowe święto przeniesiono na 22 lipca – w rocznicę ogłoszenia w 1944 roku manifestu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego. Po 1989 roku przywrócono państwowe obchody Święta Narodowego 11 listopada na pamiątkę wydarzeń z 1918 roku.



O 11 listopada 1918 roku napisano całe tomy. Bo choć na ostateczne zwycięstwo pracowało kilka pokoleń, dzień ten stał się narodowym symbolem tego, za co tak wielu oddało życie – niepodległości. Dziś w całej Polsce celebrujemy jej odzyskanie. Ale zanurzając się w historii, pamiętamy o tym, że wolność jest także zadaniem dla pokolenia naszego i pokoleń przyszłych. Jednodniówka, którą możecie Państwo obejrzeć poniżej, jest właśnie o tym. Połączyliśmy w niej treści współczesne z formą archiwalną i tekstami z czasów, gdy nasza niepodległość rodziła się na nowo. Chcieliśmy w ten sposób podkreślić, że historię tworzy każdy z nas – tu i teraz.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Narodowe Archiwum Cyfrowe

dodaj komentarz

komentarze


W MON o polsko-słowackiej współpracy
 
Nowy album WIW-u o bohaterach 1920 r., ofiarach zbrodni katyńskiej
I Ty możesz służyć Ojczyźnie
Amerykanie odmładzają F-16
Laserowa artyleria US Army
16 Dywizja najlepsza!
Rozstrzygająca bitwa o Niemen
„Ochotnik” – opowieść o bohaterze
McCarthy: Żołnierze USA w Polsce zwiększają bezpieczeństwo całego regionu
Miesiąc izolacji żołnierzy „Irini”
20 medali żołnierzy na mistrzostwach kraju w biegu na orientację i łucznictwie
Kłopoty z odprawą mieszkaniową
Szybciej do wojska
Wspólnie zadbajmy o naszą przyszłość
To nie gwiazdki czynią z oficera dobrego dowódcę
Bohaterska obrona wzgórza 385
Na WF-ie dokładniej ocenią wytrzymałość żołnierzy
Październik pod znakiem Tallboya
Sonary dla śmigłowców ZOP
Kierunek Turcja, czyli nowa misja polskich żołnierzy
F-16 kończą misję w Estonii
Ku czci roku 1918 i 1920
Jak Berling szedł na odsiecz Warszawie
„Rosyjski walec” na polskich Kresach
Komisje sejmowe o umowie z USA
Market Garden, Sosabowski wkracza do gry
Brąz kajakarza, 10 medali biegaczy i badmintonistów
Defender 2020: Symulator Pioruna
Nowe sanitarki dla wojska
Leopardy i Raki na podkarpackim poligonie
Sukcesy wojskowych lekkoatletów
„Aviation Detachment” w Łasku
Polak z Medalem NATO
Pełne wynagrodzenie za kwarantannę
Ochotnik do Auschwitz
Kaprale po Legii Akademickiej
Tak się ćwiczy na rumuńskich poligonach
Komitet Wojskowy NATO o pandemii
Dowódcy NATO w Szczecinie: o odstraszaniu i obronie Sojuszu
Kraby kontra okręt
To kolarze rozpoczęli współczesną historię polskiego wojskowego sportu
Więcej pieniędzy dla żołnierzy na misjach
Zamek na poligonie
Dekady za wcześnie
Ukraiński kurs na Zachód
Promocja oficerska w AWL
Szybsza droga do armii zawodowej
Wybuchowa edukacja
Posłowie o przyczynach tragedii z 10 kwietnia
Polsko-amerykańska współpraca
Zostań studentem ASzWoj
„Kaper” przeciw terrorystom
Dodatki dla specjalsów po nowemu
Agencja Uzbrojenia nabiera kształtów
Defendery 2020: Zapobiec awarii
Orzeczenia lekarskie żołnierzy będą ważne dłużej
Kabina do zadań specjalnych
Wojsko przeciw wirusowi

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Inspektorat Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO